• Эхлэл
  • Цаг агаар
  • Валют ханш
  • Улс төр
  • Эдийн засаг
  • Үзэл бодол
  • Спорт
  • Нийгэм
  • Дэлхий
  • Энтертайнмэнт
  • Зурхай



Иргэдийн халаасыг тэмтэрсэн төсвийн тодотголоор зарлага хасагдсангүй

Монгол Улс эдийн засгаа сэргээж, аврахын тулд ОУВС-гийн “Өргөтгөсөн сан­хүү­­жилтийн хөтөлбөр”-т хам­раг­дахаар нэгэнт тохи­рол­­цоод байгаа.  Хөтөлбөрийг эцэслэн баталж, хоёр тал тохиролцооныхоо ард гарч гэмээнэ Монгол Улс ирэх жилүүдэд 5.5 тэрбум ам.долларын зээл авах үүд хаалга нээгдэнэ гэдгийг ч албаныхан хэлсэн. Хамгийн гол нь ОУВС-гаас манай Засгийн газрыг төсвийн орлогоо нэмэгдүүлж, зарлагаа бууруулах даалгавар өгсөн.
 
Тиймдээ ч Засгийн газар 6-7 төрлийн татвар нэмнэ, зарим зарлагыг хасна гэж мэдэгдэж байсан юм. Улмаар төсөв тодотгох гэж хэсэгтээ л гацав. Зарим эх сурвалжуудын мэдээлж байснаар эрх баригч намынхан ОУВС-гийн хөтөлбөрт хамрагдах эсэх дээр нэлээд маргалдсан гээд байгаа. Цаашлаад, ОУВС-гийн хөтөлбөрт хамрагдсан ч гэсэн олон татвар нэмэх асуудлыг эргэж харах шаардлагатай гэсэн байр суурьтай хүмүүс ч эрх баригчдын дунд байсан гэх мэдээлэл гарч л байсан.
 
Гэвч эцэстээ эрх баригчид нэгдсэн шийдвэрт хүрсэн бололтой, ямар ч байсан төсвийн тодотголоо өргөн барилаа. Мөн УИХ-ын дарга М.Энхболд ч гэсэн ОУВС-гийн хөтөлбөрт хамрагдана хэмээн мэдэгдэв. Тэгэхдээ төсвийн тодотгол олон хүний хүлээж байсан шиг биш байлаа. Ер нь иргэд арай ч тийм олон татвар нэмж, хүүхдийн мөнгийг хасаж, танаж оруулж ирэхгүй байх. Зарлагаа нэлээд хумих болов уу гэж харж байсан байх. Гэвч яг ачир дээрээ төсвийн орлогыг нэмэхийн хажуугаар зарлагыг ч бас нэмчихсэн тодотгол өргөн барьчихлаа. Орлого бол мэдээж нэмэгдэж таарна.  
 
Хадгаламжийн хүүгийн орлогоос ирэх сарын 1-нээс татвар авна. Мөн суудлын автомашины онцгой албан татвар, импортын тамхины гаалийн албан татварыг ирэх сарын 1-нээс нэмнэ. Цаашлаад шатахуун, дизелийн түлшний онцгой албан татварыг долоо, аравдугаар сард өсгөнө гээд байгаа. Тиймдээ ч  Сангийн яамныхан төсвийн орлого 6.01 их наяд төгрөгт хүрнэ гэж төсөөлсөн байна. Энэ нь анх баталсан хэмжээнээс 101.1 тэрбум төгрөгөөр нэмэгдэнэ гэсэн үг. Дээр дурьдсан олон татварыг нэмэх учраас орлого өсөх нь ойлгомжтой.  Бүр тодруулбал, татварын орлого 65.8 тэрбум төгрөгөөр өснө гэсэн тооцоо танилцуулсан байна.
 
Өөр нэг гэгээтэй мэдээ байгаа нь эрдэс, түүхий эдийн үнэ өсч эхэлсэн учраас  Төсвийн тогтворжуулалтын сангийн орлого 200.4, Ирээдүйн өв сангийнх 45.2 тэрбум төгрөгөөр нэмэгдэх тооцоолол ч гарч. Ямар ч байсан Засгийн газар төсвийн орлого нэмэх зорилтдоо хүрэх нь дамжиггүй байх. Тэртэй тэргүй энэ онд олон татвар нэмэгдэх нь тодорхой юм хойно. Цаашлаад Монгол Улсыг аз ивээвэл зэс, нүүрснээс авахуулаад үнэ нь өсөх байх. Тэгвэл Засгийн газар төсвийн зарлагыг бууруулах чиглэлд яг ямар дорвитой алхам хийв. Яг үнэндээ ямар ч зоригтой, дорвитой алхам хийсэнгүй.
...Ердөө хэмнэлт хийж байгаа царай нь энэ. Уг нь төрийн томчууд хэмнэлтийг өөрсдөөсөө эхлэх байсан юм. Үргүй зардал маш их гаргаж байгаа, түүнийгээ больчихвол овоо хэдэн төгрөг хэмнэх нь мэдээж. Саяхан Ерөнхий сайд дарга нарыг мөнгөө хэмнэ, гадаад, дотоод руу явахдаа хамгийн хямд тийз ав...
Тэр ч битгий хэл зарлага нэмэгдсэн. Тодруулбал,  тодотголын төслөөр төсвийн зарлага, цэвэр зээлийн дүн 8.78 их наяд төгрөг болж, 220.7 тэрбум төгрөгөөр өссөн байна.  Зарлага нэмэгдэхэд хөрөнгийн зардал 109.5, бараа, үйлчилгээнийх 49.1, татаас шилжүүлгийнх 7.8, эргэж тө­лөгдөх цэвэр зээл 189.6 тэрбум төгрөгөөр өссөн нь нөлөөлсөн гэж албаныхан тайлбарлаж.  Ерөөсөө Засгийн газар зарлагаа чадах чинээгээрээ бууруулж, төсвийн алдагдлаа багасгах гэж дорвитой алхам хийсэнгүй. Төсвийн алдагдал 2.77 их наяд төгрөг болж, дотоодын нийт бүтээгдэхүүний 10.6 хувьтай тэнцэж ирж. Уг нь өмнө нь 2017 оны төсвийг батлахдаа алдагдлыг   дотоодын нийт бүтээгдэхүүний 9.1 хувь байхаар баталсан байсан.
 
Гэвч ийнхүү 1.5 хувиар нэмэгдчихлээ. Энэ талаар Сангийн сайд Б.Чойжилсүрэн “2017 оны төсвийн тодотголд Валютын сангийн урьдчилсан нөхцөлийг тусгаснаар төсвийн алдагдал нэмэгдэж байгаа. Гол шалтгаан нь ипотекийн зээлийн хөтөлбөрийг Монголбанкнаас санхүүжүүлж байсныг Засгийн газарт шилжүүлэх арга хэмжээг Валютын сангийн хөтөлбөрийн хүрээнд хийх ёстой. Ипотекийн хөтөлбөрийг төсөвт шилжүүлснээр үндсэн төлбөрөөс орж ирж байгаа хүүгийн төлбөрт 111 тэрбумыг төсөвт авч, зарлага талдаа бүртгэж байгаа учраас төсвийн алдагдал бага зэрэг нэмэгдсэн.
 
Хоёрт, Хөгжлийн банкны арилжааны зээлийг ДНБ 0.6 хувь ойролцоогоор 150 тэрбум төгрөгтэй тэнцэх зээлийг төсвийн зарлагад тооцсон. Үүнээс шалтгаалан төсвийн алдагдал өсч байгаа. Засгийн газар Валютын сангийнхантай төсвийн бодлогыг огцом хумихгүй гэж тохирсон. 2016 онд төсвийн алдагдал ДНБ-ийн 15 хувьтай тэнцэж байсныг өнгөрсөн намар 2016 оны төсөвт тодотгол хийж,  алдагдлыг огцом бууруулж 9.6 хувь болгосон.
 
Ингэж огцом бууруулах  нь нэг талдаа эдийн засгийг улам сааруулах магадлалтай. Тиймээс төсвийн алдагдлыг  үе шаттай бага багаар буулгана гэж Засгийн газар, Валютын сантай тохирсон” хэмээн ярьсан байна. Яах вэ, нэг талдаа төсвийг огцом хумих нь эдийн засгийг сааруулах магадлалтай нь үнэн. Гэхдээ эрх баригчид төсвийн зарлагыг багасгах тал дээр юу ч хийгээгүй. Цэргийн албан хаагчдыг орон сууцаар хангахыг болиулсан байх. Түүнээс 50 тэрбум төгрөг хэмнэх юм гэсэн. Хүүхдийн мөнгийг одоо нийт хүүхдийн 60 хувьд нь өгч байгаа. Түүнийг багасгаж, 40хувь болгох асуудал ярьсан. 20 хувиас хэмнэсэн  мөнгөө зорилтот бүлгийн хүүхдүүдэд хүнсний талон байдлаар тараах юм билээ.
 
Ингэхээр ямар хэмнэлт болох вэ дээ. Хэдэн хүний дэлгүүрийн орлогыг л нэмэх нь, өөр юм алга. Төсвөөс хэмнэлт гарахгүй.  Яах вэ, нэг сайн юм байгаа нь төрийн албан хаагчдын тоог бууруулах. Гэхдээ шууд ажлаас нь халчихаж болохгүй болохоор эхний ээлжинд төрийн албанд ажиллаж байгаад тэтгэвэрт гарсан хүмүүсийн оронд шинээр ажилтан авахгүй байх замаар асуудлыг шийдэх юм билээ. Ердөө хэмнэлт хийж байгаа царай нь энэ.
 
Уг нь төрийн томчууд хэмнэлтийг өөрсдөөсөө эхлэх байсан юм. Үргүй зардал маш их гаргаж байгаа, түүнийгээ больчихвол овоо хэдэн төгрөг хэмнэх нь мэдээж. Саяхан Ерөнхий сайд дарга нарыг мөнгөө хэмнэ, гадаад, дотоод руу явахдаа хамгийн хямд тийз ав. Хөдөө, орон нутагт дарга нарыг очиход хаа холоос тосож, “дүүриймаа” байдлыг хал. Ажлын өрөөгөө тохижуулах, ширээ сандал солих, том машин унахаа боль энэ тэр гээд баахан л ярьсан.
 
Гэхдээ ердөө л нэг тунхагийн шинжтэй байгаа юм. Тэгж хэллээ гээд дарга нар гадаад руу хамгийн үнэтэй суудалд тухлаад, эхнэр хүүхдээ дагуулаад, таван одтой зочид буудалд буугаад явдаг асуудал цэгцрэхгүй шүү дээ. Уг нь төсвийн тодотголдоо олон саяын цалинтай дарга нарын цалинг, гадаад, дотоодын элдэв томилолтын зардлыг хасаад оруулчихсан бол овоо хэдэн төгрөг хэмнэж болох л байлаа. Гэвч тэд тэгсэнгүй. Олон татвар нэмэхийн оронд дэд сайдын албан тушаалыг халсан бол бас л хэдэн төгрөг хэмнэж болохоор байсан. Бас л тэгсэнгүй. Тэд ард түмнийхээ халаасыг ухаж, төсвийн орлогоо нэмэхээр зүтгэж байгаа хэрнээ зарлагаа улам тэлчихлээ. Тансаглалаасаа бага ч болов татгалзсангүй. Түүнийгээ төсвийг огцом хумих буруу гэж тайлбарлаад л өнгөрөх нь.
    ХУВААЛЦАХ ЖИРГЭХ


МЭДЭЭНИЙ СЭТГЭГДЭЛ
ХОЛБООТОЙ МЭДЭЭ
У.Хүрэлсүх: Эх орныхоо эрх ашгаас урвасан хэнтэй ч Монгол төр тохиролцох ёсгүй
С.Бямбацогт: Парламентад суудалтай намуудын дарга нарыг оролцуулсан ойлголцол, зөвшилцлийн Зөвлөлийг байгуулж ажиллана
Монгол Улсын Ерөнхийлөгчийг үүрэгт ажлаас нь чөлөөлөв
М.Нарантуяа-Нара: Энэ танхимд Ерөнхийлөгч орж ирэхээр яагаад бүгд "гөлөг" болчихдог юм бэ



Веб сайтад агуулагдсан мэдээлэл зохиогчийн эрхийн хуулиар хамгаалагдсан тул зөвшөөрөлгүй хуулбарлах хориотой.

Copyright © MMINFO.MN All Rights Reserved. Powered by HUREEMEDIA.





  • Эхлэл
  • Цаг агаар
  • Валют ханш
  • Улс төр
  • Эдийн засаг
  • Үзэл бодол
  • Спорт
  • Нийгэм
  • Дэлхий
  • Энтертайнмэнт
  • Зурхай



Иргэдийн халаасыг тэмтэрсэн төсвийн тодотголоор зарлага хасагдсангүй

Монгол Улс эдийн засгаа сэргээж, аврахын тулд ОУВС-гийн “Өргөтгөсөн сан­хүү­­жилтийн хөтөлбөр”-т хам­раг­дахаар нэгэнт тохи­рол­­цоод байгаа.  Хөтөлбөрийг эцэслэн баталж, хоёр тал тохиролцооныхоо ард гарч гэмээнэ Монгол Улс ирэх жилүүдэд 5.5 тэрбум ам.долларын зээл авах үүд хаалга нээгдэнэ гэдгийг ч албаныхан хэлсэн. Хамгийн гол нь ОУВС-гаас манай Засгийн газрыг төсвийн орлогоо нэмэгдүүлж, зарлагаа бууруулах даалгавар өгсөн.
 
Тиймдээ ч Засгийн газар 6-7 төрлийн татвар нэмнэ, зарим зарлагыг хасна гэж мэдэгдэж байсан юм. Улмаар төсөв тодотгох гэж хэсэгтээ л гацав. Зарим эх сурвалжуудын мэдээлж байснаар эрх баригч намынхан ОУВС-гийн хөтөлбөрт хамрагдах эсэх дээр нэлээд маргалдсан гээд байгаа. Цаашлаад, ОУВС-гийн хөтөлбөрт хамрагдсан ч гэсэн олон татвар нэмэх асуудлыг эргэж харах шаардлагатай гэсэн байр суурьтай хүмүүс ч эрх баригчдын дунд байсан гэх мэдээлэл гарч л байсан.
 
Гэвч эцэстээ эрх баригчид нэгдсэн шийдвэрт хүрсэн бололтой, ямар ч байсан төсвийн тодотголоо өргөн барилаа. Мөн УИХ-ын дарга М.Энхболд ч гэсэн ОУВС-гийн хөтөлбөрт хамрагдана хэмээн мэдэгдэв. Тэгэхдээ төсвийн тодотгол олон хүний хүлээж байсан шиг биш байлаа. Ер нь иргэд арай ч тийм олон татвар нэмж, хүүхдийн мөнгийг хасаж, танаж оруулж ирэхгүй байх. Зарлагаа нэлээд хумих болов уу гэж харж байсан байх. Гэвч яг ачир дээрээ төсвийн орлогыг нэмэхийн хажуугаар зарлагыг ч бас нэмчихсэн тодотгол өргөн барьчихлаа. Орлого бол мэдээж нэмэгдэж таарна.  
 
Хадгаламжийн хүүгийн орлогоос ирэх сарын 1-нээс татвар авна. Мөн суудлын автомашины онцгой албан татвар, импортын тамхины гаалийн албан татварыг ирэх сарын 1-нээс нэмнэ. Цаашлаад шатахуун, дизелийн түлшний онцгой албан татварыг долоо, аравдугаар сард өсгөнө гээд байгаа. Тиймдээ ч  Сангийн яамныхан төсвийн орлого 6.01 их наяд төгрөгт хүрнэ гэж төсөөлсөн байна. Энэ нь анх баталсан хэмжээнээс 101.1 тэрбум төгрөгөөр нэмэгдэнэ гэсэн үг. Дээр дурьдсан олон татварыг нэмэх учраас орлого өсөх нь ойлгомжтой.  Бүр тодруулбал, татварын орлого 65.8 тэрбум төгрөгөөр өснө гэсэн тооцоо танилцуулсан байна.
 
Өөр нэг гэгээтэй мэдээ байгаа нь эрдэс, түүхий эдийн үнэ өсч эхэлсэн учраас  Төсвийн тогтворжуулалтын сангийн орлого 200.4, Ирээдүйн өв сангийнх 45.2 тэрбум төгрөгөөр нэмэгдэх тооцоолол ч гарч. Ямар ч байсан Засгийн газар төсвийн орлого нэмэх зорилтдоо хүрэх нь дамжиггүй байх. Тэртэй тэргүй энэ онд олон татвар нэмэгдэх нь тодорхой юм хойно. Цаашлаад Монгол Улсыг аз ивээвэл зэс, нүүрснээс авахуулаад үнэ нь өсөх байх. Тэгвэл Засгийн газар төсвийн зарлагыг бууруулах чиглэлд яг ямар дорвитой алхам хийв. Яг үнэндээ ямар ч зоригтой, дорвитой алхам хийсэнгүй.
...Ердөө хэмнэлт хийж байгаа царай нь энэ. Уг нь төрийн томчууд хэмнэлтийг өөрсдөөсөө эхлэх байсан юм. Үргүй зардал маш их гаргаж байгаа, түүнийгээ больчихвол овоо хэдэн төгрөг хэмнэх нь мэдээж. Саяхан Ерөнхий сайд дарга нарыг мөнгөө хэмнэ, гадаад, дотоод руу явахдаа хамгийн хямд тийз ав...
Тэр ч битгий хэл зарлага нэмэгдсэн. Тодруулбал,  тодотголын төслөөр төсвийн зарлага, цэвэр зээлийн дүн 8.78 их наяд төгрөг болж, 220.7 тэрбум төгрөгөөр өссөн байна.  Зарлага нэмэгдэхэд хөрөнгийн зардал 109.5, бараа, үйлчилгээнийх 49.1, татаас шилжүүлгийнх 7.8, эргэж тө­лөгдөх цэвэр зээл 189.6 тэрбум төгрөгөөр өссөн нь нөлөөлсөн гэж албаныхан тайлбарлаж.  Ерөөсөө Засгийн газар зарлагаа чадах чинээгээрээ бууруулж, төсвийн алдагдлаа багасгах гэж дорвитой алхам хийсэнгүй. Төсвийн алдагдал 2.77 их наяд төгрөг болж, дотоодын нийт бүтээгдэхүүний 10.6 хувьтай тэнцэж ирж. Уг нь өмнө нь 2017 оны төсвийг батлахдаа алдагдлыг   дотоодын нийт бүтээгдэхүүний 9.1 хувь байхаар баталсан байсан.
 
Гэвч ийнхүү 1.5 хувиар нэмэгдчихлээ. Энэ талаар Сангийн сайд Б.Чойжилсүрэн “2017 оны төсвийн тодотголд Валютын сангийн урьдчилсан нөхцөлийг тусгаснаар төсвийн алдагдал нэмэгдэж байгаа. Гол шалтгаан нь ипотекийн зээлийн хөтөлбөрийг Монголбанкнаас санхүүжүүлж байсныг Засгийн газарт шилжүүлэх арга хэмжээг Валютын сангийн хөтөлбөрийн хүрээнд хийх ёстой. Ипотекийн хөтөлбөрийг төсөвт шилжүүлснээр үндсэн төлбөрөөс орж ирж байгаа хүүгийн төлбөрт 111 тэрбумыг төсөвт авч, зарлага талдаа бүртгэж байгаа учраас төсвийн алдагдал бага зэрэг нэмэгдсэн.
 
Хоёрт, Хөгжлийн банкны арилжааны зээлийг ДНБ 0.6 хувь ойролцоогоор 150 тэрбум төгрөгтэй тэнцэх зээлийг төсвийн зарлагад тооцсон. Үүнээс шалтгаалан төсвийн алдагдал өсч байгаа. Засгийн газар Валютын сангийнхантай төсвийн бодлогыг огцом хумихгүй гэж тохирсон. 2016 онд төсвийн алдагдал ДНБ-ийн 15 хувьтай тэнцэж байсныг өнгөрсөн намар 2016 оны төсөвт тодотгол хийж,  алдагдлыг огцом бууруулж 9.6 хувь болгосон.
 
Ингэж огцом бууруулах  нь нэг талдаа эдийн засгийг улам сааруулах магадлалтай. Тиймээс төсвийн алдагдлыг  үе шаттай бага багаар буулгана гэж Засгийн газар, Валютын сантай тохирсон” хэмээн ярьсан байна. Яах вэ, нэг талдаа төсвийг огцом хумих нь эдийн засгийг сааруулах магадлалтай нь үнэн. Гэхдээ эрх баригчид төсвийн зарлагыг багасгах тал дээр юу ч хийгээгүй. Цэргийн албан хаагчдыг орон сууцаар хангахыг болиулсан байх. Түүнээс 50 тэрбум төгрөг хэмнэх юм гэсэн. Хүүхдийн мөнгийг одоо нийт хүүхдийн 60 хувьд нь өгч байгаа. Түүнийг багасгаж, 40хувь болгох асуудал ярьсан. 20 хувиас хэмнэсэн  мөнгөө зорилтот бүлгийн хүүхдүүдэд хүнсний талон байдлаар тараах юм билээ.
 
Ингэхээр ямар хэмнэлт болох вэ дээ. Хэдэн хүний дэлгүүрийн орлогыг л нэмэх нь, өөр юм алга. Төсвөөс хэмнэлт гарахгүй.  Яах вэ, нэг сайн юм байгаа нь төрийн албан хаагчдын тоог бууруулах. Гэхдээ шууд ажлаас нь халчихаж болохгүй болохоор эхний ээлжинд төрийн албанд ажиллаж байгаад тэтгэвэрт гарсан хүмүүсийн оронд шинээр ажилтан авахгүй байх замаар асуудлыг шийдэх юм билээ. Ердөө хэмнэлт хийж байгаа царай нь энэ.
 
Уг нь төрийн томчууд хэмнэлтийг өөрсдөөсөө эхлэх байсан юм. Үргүй зардал маш их гаргаж байгаа, түүнийгээ больчихвол овоо хэдэн төгрөг хэмнэх нь мэдээж. Саяхан Ерөнхий сайд дарга нарыг мөнгөө хэмнэ, гадаад, дотоод руу явахдаа хамгийн хямд тийз ав. Хөдөө, орон нутагт дарга нарыг очиход хаа холоос тосож, “дүүриймаа” байдлыг хал. Ажлын өрөөгөө тохижуулах, ширээ сандал солих, том машин унахаа боль энэ тэр гээд баахан л ярьсан.
 
Гэхдээ ердөө л нэг тунхагийн шинжтэй байгаа юм. Тэгж хэллээ гээд дарга нар гадаад руу хамгийн үнэтэй суудалд тухлаад, эхнэр хүүхдээ дагуулаад, таван одтой зочид буудалд буугаад явдаг асуудал цэгцрэхгүй шүү дээ. Уг нь төсвийн тодотголдоо олон саяын цалинтай дарга нарын цалинг, гадаад, дотоодын элдэв томилолтын зардлыг хасаад оруулчихсан бол овоо хэдэн төгрөг хэмнэж болох л байлаа. Гэвч тэд тэгсэнгүй. Олон татвар нэмэхийн оронд дэд сайдын албан тушаалыг халсан бол бас л хэдэн төгрөг хэмнэж болохоор байсан. Бас л тэгсэнгүй. Тэд ард түмнийхээ халаасыг ухаж, төсвийн орлогоо нэмэхээр зүтгэж байгаа хэрнээ зарлагаа улам тэлчихлээ. Тансаглалаасаа бага ч болов татгалзсангүй. Түүнийгээ төсвийг огцом хумих буруу гэж тайлбарлаад л өнгөрөх нь.


МЭДЭЭНИЙ СЭТГЭГДЭЛ


Бидний тухай Редакцийн бодлого Сурталчилгаа байршуулах Холбоо барих

Веб сайтад агуулагдсан мэдээлэл зохиогчийн эрхийн хуулиар хамгаалагдсан тул зөвшөөрөлгүй хуулбарлах хориотой.

Copyright © MMINFO.MN All Rights Reserved. Powered by HUREEMEDIA.





Эхлэл Улс төр Эдийн засаг Үзэл бодол Спорт Нийгэм Дэлхий Энтертайнмэнт Зурхай
  • Нийтлэл
  • •
  • Ярилцлага
  • •
  • Сурвалжлага
  • •
  • Азийн АШТ
  • •
  • Фото мэдээ
  • •
  • Оддын амьдрал
БҮХ СЭДЭВ
  • •Засгийн газар
  • •Чуулган
  • •Ерөнхийлөгч
  • •Сэрэмжлүүлэг
  • •Байнгын хороо
  • •Уул уурхай
  • •Степпе Арена
  • •Бөхийн төрлүүд
  • •Эрүүл мэнд
  • •Гэмт хэрэг
  • •Халуун сэдэв
  • •Видео мэдээ
  • •Яам, Агентлаг
ХУРААХ
NBA-ын өнөөдрийн шилдэг 10 (17.03.28)
Э.Бат-Үүл: Би Ерөнхийлөгчийн...

Иргэдийн халаасыг тэмтэрсэн төсвийн тодотголоор зарлага хасагдсангүй

Пунцагболд 2017-03-29
    ХУВААЛЦАХ ЖИРГЭХ
Иргэдийн халаасыг тэмтэрсэн төсвийн тодотголоор зарлага хасагдсангүй
Монгол Улс эдийн засгаа сэргээж, аврахын тулд ОУВС-гийн “Өргөтгөсөн сан­хүү­­жилтийн хөтөлбөр”-т хам­раг­дахаар нэгэнт тохи­рол­­цоод байгаа.  Хөтөлбөрийг эцэслэн баталж, хоёр тал тохиролцооныхоо ард гарч гэмээнэ Монгол Улс ирэх жилүүдэд 5.5 тэрбум ам.долларын зээл авах үүд хаалга нээгдэнэ гэдгийг ч албаныхан хэлсэн. Хамгийн гол нь ОУВС-гаас манай Засгийн газрыг төсвийн орлогоо нэмэгдүүлж, зарлагаа бууруулах даалгавар өгсөн.
 
Тиймдээ ч Засгийн газар 6-7 төрлийн татвар нэмнэ, зарим зарлагыг хасна гэж мэдэгдэж байсан юм. Улмаар төсөв тодотгох гэж хэсэгтээ л гацав. Зарим эх сурвалжуудын мэдээлж байснаар эрх баригч намынхан ОУВС-гийн хөтөлбөрт хамрагдах эсэх дээр нэлээд маргалдсан гээд байгаа. Цаашлаад, ОУВС-гийн хөтөлбөрт хамрагдсан ч гэсэн олон татвар нэмэх асуудлыг эргэж харах шаардлагатай гэсэн байр суурьтай хүмүүс ч эрх баригчдын дунд байсан гэх мэдээлэл гарч л байсан.
 
Гэвч эцэстээ эрх баригчид нэгдсэн шийдвэрт хүрсэн бололтой, ямар ч байсан төсвийн тодотголоо өргөн барилаа. Мөн УИХ-ын дарга М.Энхболд ч гэсэн ОУВС-гийн хөтөлбөрт хамрагдана хэмээн мэдэгдэв. Тэгэхдээ төсвийн тодотгол олон хүний хүлээж байсан шиг биш байлаа. Ер нь иргэд арай ч тийм олон татвар нэмж, хүүхдийн мөнгийг хасаж, танаж оруулж ирэхгүй байх. Зарлагаа нэлээд хумих болов уу гэж харж байсан байх. Гэвч яг ачир дээрээ төсвийн орлогыг нэмэхийн хажуугаар зарлагыг ч бас нэмчихсэн тодотгол өргөн барьчихлаа. Орлого бол мэдээж нэмэгдэж таарна.  
 
Хадгаламжийн хүүгийн орлогоос ирэх сарын 1-нээс татвар авна. Мөн суудлын автомашины онцгой албан татвар, импортын тамхины гаалийн албан татварыг ирэх сарын 1-нээс нэмнэ. Цаашлаад шатахуун, дизелийн түлшний онцгой албан татварыг долоо, аравдугаар сард өсгөнө гээд байгаа. Тиймдээ ч  Сангийн яамныхан төсвийн орлого 6.01 их наяд төгрөгт хүрнэ гэж төсөөлсөн байна. Энэ нь анх баталсан хэмжээнээс 101.1 тэрбум төгрөгөөр нэмэгдэнэ гэсэн үг. Дээр дурьдсан олон татварыг нэмэх учраас орлого өсөх нь ойлгомжтой.  Бүр тодруулбал, татварын орлого 65.8 тэрбум төгрөгөөр өснө гэсэн тооцоо танилцуулсан байна.
 
Өөр нэг гэгээтэй мэдээ байгаа нь эрдэс, түүхий эдийн үнэ өсч эхэлсэн учраас  Төсвийн тогтворжуулалтын сангийн орлого 200.4, Ирээдүйн өв сангийнх 45.2 тэрбум төгрөгөөр нэмэгдэх тооцоолол ч гарч. Ямар ч байсан Засгийн газар төсвийн орлого нэмэх зорилтдоо хүрэх нь дамжиггүй байх. Тэртэй тэргүй энэ онд олон татвар нэмэгдэх нь тодорхой юм хойно. Цаашлаад Монгол Улсыг аз ивээвэл зэс, нүүрснээс авахуулаад үнэ нь өсөх байх. Тэгвэл Засгийн газар төсвийн зарлагыг бууруулах чиглэлд яг ямар дорвитой алхам хийв. Яг үнэндээ ямар ч зоригтой, дорвитой алхам хийсэнгүй.
...Ердөө хэмнэлт хийж байгаа царай нь энэ. Уг нь төрийн томчууд хэмнэлтийг өөрсдөөсөө эхлэх байсан юм. Үргүй зардал маш их гаргаж байгаа, түүнийгээ больчихвол овоо хэдэн төгрөг хэмнэх нь мэдээж. Саяхан Ерөнхий сайд дарга нарыг мөнгөө хэмнэ, гадаад, дотоод руу явахдаа хамгийн хямд тийз ав...
Тэр ч битгий хэл зарлага нэмэгдсэн. Тодруулбал,  тодотголын төслөөр төсвийн зарлага, цэвэр зээлийн дүн 8.78 их наяд төгрөг болж, 220.7 тэрбум төгрөгөөр өссөн байна.  Зарлага нэмэгдэхэд хөрөнгийн зардал 109.5, бараа, үйлчилгээнийх 49.1, татаас шилжүүлгийнх 7.8, эргэж тө­лөгдөх цэвэр зээл 189.6 тэрбум төгрөгөөр өссөн нь нөлөөлсөн гэж албаныхан тайлбарлаж.  Ерөөсөө Засгийн газар зарлагаа чадах чинээгээрээ бууруулж, төсвийн алдагдлаа багасгах гэж дорвитой алхам хийсэнгүй. Төсвийн алдагдал 2.77 их наяд төгрөг болж, дотоодын нийт бүтээгдэхүүний 10.6 хувьтай тэнцэж ирж. Уг нь өмнө нь 2017 оны төсвийг батлахдаа алдагдлыг   дотоодын нийт бүтээгдэхүүний 9.1 хувь байхаар баталсан байсан.
 
Гэвч ийнхүү 1.5 хувиар нэмэгдчихлээ. Энэ талаар Сангийн сайд Б.Чойжилсүрэн “2017 оны төсвийн тодотголд Валютын сангийн урьдчилсан нөхцөлийг тусгаснаар төсвийн алдагдал нэмэгдэж байгаа. Гол шалтгаан нь ипотекийн зээлийн хөтөлбөрийг Монголбанкнаас санхүүжүүлж байсныг Засгийн газарт шилжүүлэх арга хэмжээг Валютын сангийн хөтөлбөрийн хүрээнд хийх ёстой. Ипотекийн хөтөлбөрийг төсөвт шилжүүлснээр үндсэн төлбөрөөс орж ирж байгаа хүүгийн төлбөрт 111 тэрбумыг төсөвт авч, зарлага талдаа бүртгэж байгаа учраас төсвийн алдагдал бага зэрэг нэмэгдсэн.
 
Хоёрт, Хөгжлийн банкны арилжааны зээлийг ДНБ 0.6 хувь ойролцоогоор 150 тэрбум төгрөгтэй тэнцэх зээлийг төсвийн зарлагад тооцсон. Үүнээс шалтгаалан төсвийн алдагдал өсч байгаа. Засгийн газар Валютын сангийнхантай төсвийн бодлогыг огцом хумихгүй гэж тохирсон. 2016 онд төсвийн алдагдал ДНБ-ийн 15 хувьтай тэнцэж байсныг өнгөрсөн намар 2016 оны төсөвт тодотгол хийж,  алдагдлыг огцом бууруулж 9.6 хувь болгосон.
 
Ингэж огцом бууруулах  нь нэг талдаа эдийн засгийг улам сааруулах магадлалтай. Тиймээс төсвийн алдагдлыг  үе шаттай бага багаар буулгана гэж Засгийн газар, Валютын сантай тохирсон” хэмээн ярьсан байна. Яах вэ, нэг талдаа төсвийг огцом хумих нь эдийн засгийг сааруулах магадлалтай нь үнэн. Гэхдээ эрх баригчид төсвийн зарлагыг багасгах тал дээр юу ч хийгээгүй. Цэргийн албан хаагчдыг орон сууцаар хангахыг болиулсан байх. Түүнээс 50 тэрбум төгрөг хэмнэх юм гэсэн. Хүүхдийн мөнгийг одоо нийт хүүхдийн 60 хувьд нь өгч байгаа. Түүнийг багасгаж, 40хувь болгох асуудал ярьсан. 20 хувиас хэмнэсэн  мөнгөө зорилтот бүлгийн хүүхдүүдэд хүнсний талон байдлаар тараах юм билээ.
 
Ингэхээр ямар хэмнэлт болох вэ дээ. Хэдэн хүний дэлгүүрийн орлогыг л нэмэх нь, өөр юм алга. Төсвөөс хэмнэлт гарахгүй.  Яах вэ, нэг сайн юм байгаа нь төрийн албан хаагчдын тоог бууруулах. Гэхдээ шууд ажлаас нь халчихаж болохгүй болохоор эхний ээлжинд төрийн албанд ажиллаж байгаад тэтгэвэрт гарсан хүмүүсийн оронд шинээр ажилтан авахгүй байх замаар асуудлыг шийдэх юм билээ. Ердөө хэмнэлт хийж байгаа царай нь энэ.
 
Уг нь төрийн томчууд хэмнэлтийг өөрсдөөсөө эхлэх байсан юм. Үргүй зардал маш их гаргаж байгаа, түүнийгээ больчихвол овоо хэдэн төгрөг хэмнэх нь мэдээж. Саяхан Ерөнхий сайд дарга нарыг мөнгөө хэмнэ, гадаад, дотоод руу явахдаа хамгийн хямд тийз ав. Хөдөө, орон нутагт дарга нарыг очиход хаа холоос тосож, “дүүриймаа” байдлыг хал. Ажлын өрөөгөө тохижуулах, ширээ сандал солих, том машин унахаа боль энэ тэр гээд баахан л ярьсан.
 
Гэхдээ ердөө л нэг тунхагийн шинжтэй байгаа юм. Тэгж хэллээ гээд дарга нар гадаад руу хамгийн үнэтэй суудалд тухлаад, эхнэр хүүхдээ дагуулаад, таван одтой зочид буудалд буугаад явдаг асуудал цэгцрэхгүй шүү дээ. Уг нь төсвийн тодотголдоо олон саяын цалинтай дарга нарын цалинг, гадаад, дотоодын элдэв томилолтын зардлыг хасаад оруулчихсан бол овоо хэдэн төгрөг хэмнэж болох л байлаа. Гэвч тэд тэгсэнгүй. Олон татвар нэмэхийн оронд дэд сайдын албан тушаалыг халсан бол бас л хэдэн төгрөг хэмнэж болохоор байсан. Бас л тэгсэнгүй. Тэд ард түмнийхээ халаасыг ухаж, төсвийн орлогоо нэмэхээр зүтгэж байгаа хэрнээ зарлагаа улам тэлчихлээ. Тансаглалаасаа бага ч болов татгалзсангүй. Түүнийгээ төсвийг огцом хумих буруу гэж тайлбарлаад л өнгөрөх нь.
Сэдвүүд : #Нийтлэл  
ХОЛБООТОЙ МЭДЭЭ
У.Хүрэлсүх: Эх орныхоо эрх ашгаас урвасан хэнтэй ч Монгол төр тохиролцох ёсгүй
С.Бямбацогт: Парламентад суудалтай намуудын дарга нарыг оролцуулсан ойлголцол, зөвшилцлийн Зөвлөлийг байгуулж ажиллана
Монгол Улсын Ерөнхийлөгчийг үүрэгт ажлаас нь чөлөөлөв
М.Нарантуяа-Нара: Энэ танхимд Ерөнхийлөгч орж ирэхээр яагаад бүгд "гөлөг" болчихдог юм бэ
МЭДЭЭНИЙ СЭТГЭГДЭЛ

АНХААРУУЛГА:Уншигчдын бичсэн сэтгэгдэлд mminfo.mn хариуцлага хүлээхгүй болно. ХХЗХ-ны журмын дагуу зүй зохисгүй зарим үг, хэллэгийг хязгаарласан тул ТА сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууны хэм хэмжээг хүндэтгэнэ үү. Хэм хэмжээг зөрчсөн сэтгэгдлийг админ устгах эрхтэй. Сэтгэгдэлтэй холбоотой санал гомдлыг 99998796 утсаар хүлээн авна.

ШУУРХАЙ МЭДЭЭ
16 цагийн өмнө өмнө

Жүдо бөхийн Залуучуудын дэлхийн аваргаар Т.Ариунзаяа тодорлоо

16 цагийн өмнө өмнө

Дэлхийд тод гялалзсан оюунлаг охин Б.Оюун-Үжин

16 цагийн өмнө өмнө

Өрнөдөд сандрал, Дорнодод найдвар, Шэньжэнээс томоохон ахиц дэвшил гарна гэж хүлээж байна

16 цагийн өмнө өмнө

У.Хүрэлсүх: Эх орныхоо эрх ашгаас урвасан хэнтэй ч Монгол төр тохиролцох ёсгүй

16 цагийн өмнө өмнө

Б.Пүрэвдагва: Иргэдтэйгээ уулзаж, 2027 оны төсөвт тусгах санал хүсэлтийг нь нээлттэй сонсож байна

16 цагийн өмнө өмнө

С.Бямбацогт: Парламентад суудалтай намуудын дарга нарыг оролцуулсан ойлголцол, зөвшилцлийн Зөвлөлийг байгуулж ажиллана

16 цагийн өмнө өмнө

Есөн улаан мэнгэтэй шар нохой өдөр

16 цагийн өмнө өмнө

Ялимгүй цас орно, өдөртөө 4-6 хэм хүйтэн байна

1 өдрийн өмнө өмнө

Монгол Улсын Ерөнхийлөгчийг үүрэгт ажлаас нь чөлөөлөв

1 өдрийн өмнө өмнө

М.Нарантуяа-Нара: Энэ танхимд Ерөнхийлөгч орж ирэхээр яагаад бүгд "гөлөг" болчихдог юм бэ

1 өдрийн өмнө өмнө

У.Хүрэлсүх: Эх орныхоо эрх ашгаас урвасан хэнтэй ч монгол төр тохиролцох ёсгүй

1 өдрийн өмнө өмнө

Битүүмжлэгдсэн автомашиныг зарж, 375 сая төгрөг залилжээ

1 өдрийн өмнө өмнө

Токиогийн “Их дуулга”-д оролцох Монголын жүдочид тодорлоо

1 өдрийн өмнө өмнө

Хүүхэд залуусын хөгжлийг дэмжигч "Ачит Ихт" компани

1 өдрийн өмнө өмнө

Говь-Алтай аймагт 3.7 магнитудын хүчтэй газар хөдөлжээ

1 өдрийн өмнө өмнө

Согтуугаар тээврийн хэрэгсэл жолоодсон 62 зөрчил бүртгэгдлээ

1 өдрийн өмнө өмнө

Дүүжин замын тээврээр аюулгүй зорчих зааврыг танилцуулж байна

1 өдрийн өмнө өмнө

Дөрвөн чиглэлд шөнийн автобус иргэдэд үйлчилж байна

1 өдрийн өмнө өмнө

Төрийн өмчит компанийн тоог 85 болгон бууруулахаар тусгажээ

1 өдрийн өмнө өмнө

Ц.Идэрбат: Тариалангийн үйлдвэрлэл эрхлэгчдэд олгох хөнгөлөлттэй зээлийн хүртээмжийг нэмэгдүүлнэ

1 өдрийн өмнө өмнө

“Евро-3” болон түүнээс дээш стандартын АИ-92 автобензиний үнийг 1,000 хүртэл төгрөгөөр бууруулна

1 өдрийн өмнө өмнө

Хууль бус хөрөнгө хураан авах тухай хуулийн төслийг УИХ-д өргөн барина

1 өдрийн өмнө өмнө

Н.Учрал: Төрийн тэргүүний эхлүүлсэн жишгийн дагуу бүгд шалгуулах ёстой

1 өдрийн өмнө өмнө

Хуулийн төсөл: Хаврын морин уралдааныг зөвшөөрнө, зөвшөөрөхгүй

1 өдрийн өмнө өмнө

Ерөнхийлөгчийн албан тушаалаасаа чөлөөлөгдөх хүсэлтийг өнөөдөр шийдвэрлэнэ

1 өдрийн өмнө өмнө

Үс засуулбал эрч хүч ихэснэ

1 өдрийн өмнө өмнө

Цас орохгүй, өдөртөө 3-5 хэм хүйтэн байна

2 өдрийн өмнө өмнө

Б.Бямбасүрэн: Бэлтгэл хийж байгаад тамирчин болсон

2 өдрийн өмнө өмнө

Засгийн газрын ээлжит хуралдаан болж байна

2 өдрийн өмнө өмнө

Ерөнхийлөгчийн албан тушаалаасаа чөлөөлөгдөх хүсэлтийг өнөөдөр хэлэлцэнэ

САНАЛ БОЛГОХ
2026-11-14 өмнө

C.Бямбацогт: Ард түмнийхээ амьжиргаа орлогыг хамгаалсан, аж ахуйн нэгжүүдээ дэмжсэн төсвийг баталлаа

2026-11-14 өмнө

Г.Хосбаяр: Эдгээр 10 аймагт утааны асуудал маш хүнд байгаа

2026-11-14 өмнө

“Сугалаагүй цэцэрлэг” бодлогын дүнд хүүхдийн хамран сургалт 96 хувьд хүрчээ

2026-11-14 өмнө

Л.Мөнхбаясгалан: Алт, зэс, нүүрс дуусдаг юм, ус ч дуусна

2026-11-14 өмнө

Төрийн албаны гүйцэтгэлийн удирдлагын цахим системд 444 байгууллагын 23,482 албан хаагч бүртгэгджээ

2026-11-14 өмнө

Ялимгүй цас орно, өдөртөө 2-4 хэм хүйтэн байна

2026-11-14 өмнө

Үс засуулбал эд, мал арвижна

2026-11-14 өмнө

Туул гол дагуу Нисэх, Сонсголон орчимд 14.5 га талбайд олон жил хуримтлагдсан хог хаягдлыг цэвэрлэлээ

2026-11-14 өмнө

Эгийн голын усан цахилгаан станц төслийг байгаль орчинд сөрөг нөлөөгүй хэрэгжүүлэх боломжтой гэсэн урьдчилсан дүгнэлт гарчээ

2026-11-17 өмнө

2026.11.16: Улстөрчдийн хэн, юу хэлэв

2026-11-16 өмнө

Н.Учрал: Нөөцийн мах бэлтгэн нийлүүлэх тогтолцоог үндсээр нь шинэчилж байна

2026-11-16 өмнө

Ус амьдралыг тэтгэдэг бол Мод усыг хамгаалдаг

2026-11-16 өмнө

Өмгөөлөгчид цагдан хорих хугацааг нэг сараар тогтмол сунгадаг практикийг шүүмжиллээ

2026-11-17 өмнө

Ерөнхий сайд Н.Учрал 2027 оны улсын төсвийн онцлох шийдвэрүүдийг танилцууллаа

2026-11-17 өмнө

Цас цэвэрлэгээнд 1400 орчим ажилтан, албан хаагч ажиллаж, 350 гаруй тонн давс, бодис цацаад байна

2026-11-16 өмнө

Согтуугаар тээврийн хэрэгсэл жолоодсон 51 зөрчил бүртгэгдлээ

2026-11-17 өмнө

Нийслэлийн 7000 өрхийг дулаалж, цахилгаан халаалтад шилжүүлнэ

2026-11-17 өмнө

Нийслэлийн хэмжээнд “Шар дарцаг” аян эхэллээ

2026-11-16 өмнө

6,2 тэрбум төгрөгийн өмч хөрөнгийг авран хамгаалж ажиллалаа

2026-11-17 өмнө

Төсвийн хуулийн онцлох заалтууд

2026-11-16 өмнө

Ахуйн хэрэглээний жижиг газны баллон тэсэрч, иргэн гэмтжээ

2 өдрийн өмнө өмнө

“Оюу толгойн ашгаас иргэн бүрд 857,000 төгрөгийг хувь дансанд нь шилжүүлж өгөх асуудлаар хуулийн төсөл санаачлан хэлэлцүүлэх” тухай ажлын хэсгийг байгууллаа

2026-11-16 өмнө

Дөрвөн ногоон мэнгэтэй хөх морь өдөр

2 өдрийн өмнө өмнө

“Онцгой хотхон”-ы 512 айлын орон сууцны барилга угсралтын ажлыг шуурхайлахыг үүрэг болголоо

2026-11-16 өмнө

Цас орно, өдөртөө 5-7 хэм хүйтэн байна

2026-11-17 өмнө

Согтуугаар тээврийн хэрэгсэл жолоодсон 44 зөрчил бүртгэгдлээ

2026-11-17 өмнө

"Ачит Ихт" компани үйлдвэрийн орчинд экологийн тэнцвэрийг хадгалагч тарвага нутагшууллаа

2026-11-17 өмнө

Ачаалал ихтэй 10 чиглэлд автобусны хүртээмжийг нэмэгдүүллээ

2026-11-17 өмнө

“Тавантолгой түлш” ХХК 51.2 мянган тонн түлшний нөөц бүрдүүллээ

2 өдрийн өмнө өмнө

Э.Батшугар: Вакцинаар сэргийлж болох өвчнийг бууруулахад Засгийн газраас анхаарч ажиллана

Бидний тухай Редакцийн бодлого Сурталчилгаа байршуулах Холбоо барих Дээшээ буцах


Веб сайтад агуулагдсан мэдээлэл зохиогчийн эрхийн хуулиар хамгаалагдсан тул зөвшөөрөлгүй хуулбарлах хориотой.

Copyright © MMINFO.MN All Rights Reserved. Powered by HUREEMEDIA.