• Эхлэл
  • Цаг агаар
  • Валют ханш
  • Улс төр
  • Эдийн засаг
  • Үзэл бодол
  • Спорт
  • Нийгэм
  • Дэлхий
  • Энтертайнмэнт
  • Зурхай



Цөмийн цохилтыг даван туулах нь: Хамгаалах байрыг хэрхэн олох вэ, халдлагын үед амьд үлдэх боломжтой юу?

ОХУ-ын ерөнхийлөгч Владимир Путин есдүгээр сарын 21-нд телевизээр үг хэлэхдээ “Москваг цөмийн зэвсгээр шантаажилж буй орнуудад анхааруулсан. Ерөнхийлөгчийн хэлснээр тэд салхины чиг тэдний зүг рүү эргэж болно гэдгийг мэдэх ёстой" гэв. Дараа нь АНУ-ын Төрийн нарийн бичгийн дарга Энтони Блинкен АНУ цөмийн заналхийллийн асуудлаар Оростой шууд харилцаж байна гэж мэдэгдэв. Түүний хэлснээр цөмийн зэвсэг ашигласан тохиолдолд Вашингтонд авах арга хэмжээний төлөвлөгөө бий гэжээ. Хурцадмал байдал нэмэгдэж байгаа нөхцөлд та цөмийн цохилтыг хэрхэн даван туулахаа мэддэг байх ёстой. Цөмийн зэвсэг ашигласан тохиолдолд авах үндсэн арга хэмжээний талаар "Lenta.ru" материалд танилцуулж байна.  

Анхны цөмийн тэсрэх бөмбөгийг 1945 оны долдугаар сард АНУ-д туршсан. Аль хэдийнэ наймдугаар сард америкчууд Японы Хирошима, Нагасаки хотод атомын бөмбөг хаяжээ. 1949 онд ЗХУ-д цөмийн зэвсгийн туршилт хийсэн. 12 жилийн дараа “Царь Бомба” гэгддэг Зөвлөлтийн AN602 бөмбөгийг “Хуурай хамар” туршилтын талбайд туршжээ. Түүний дэлбэрэлтийн хэмжсэн хүч 58.6 мегатон байв. Энэ нь AN602-ыг хүн төрөлхтний түүхэн дэх хамгийн хүчирхэг тэсрэх төхөөрөмж болгосон юм. “Царь” бөмбөгийн дэлбэрэлтийн гэрэл 1000 гаруй километрийн зайд харагдаж байсан.

Түүнээс хойш хоёр улс зэвсэглэлээ нэмэгдүүлж, цөмийн зэвсгийн хүчин чадал, түүнийг хүргэх хэрэгслийг өргөтгөж байна. Улс орнуудын цөмийн гурвалд тив хоорондын баллистик пуужин (ICBM), цөмийн шумбагч пуужин тээгч, стратегийн нисэх онгоц ордог. АНУ-ын үндсэн ICBM нь 13 мянган километрийн тусгалтай LGM-30G Minuteman III хэвээр байгаа. АНУ-ын Тэнгисийн цэргийн шумбагч онгоцууд UGM-133A Trident II (D5) баллистик пуужингуудыг тээвэрлэдэг. АНУ-ын цөмийн гурвалд мөн B-52 Stratofortress болон B-2 Spirit бөмбөгдөгч онгоц багтдаг.

Нагасаки хотыг бөмбөгдсөний дараа

Америкийн эрдэмтдийн холбооны мэдээлснээр 2022 оны эхээр дэлхий дээр 12700 гаруй байлдааны хошуу байна. Дэлхий дээрх цөмийн зэвсгийн нөөцийн 90 орчим хувь нь Орос, АНУ-д байдаг. АНУ-ын Нью Жерси мужийн Ратгерсийн их сургуулийн эрдэмтэд Орос, АНУ-ын хооронд өрнөж буй өргөн хэмжээний дайны үр дагаврыг урьдчилан таамаглав. Цөмийн зэвсэг хэрэглэснээр агаар мандалд 165 сая тонн хөө тортог хаягдаж, цөмийн өвөл эхлэхэд хүргэж болзошгүй гэж судлаачид үзжээ.

Цөмийн дайн гарах боломжтой юу?

НҮБ цөмийн зэвсгийн тархалт, түүнчлэн цөмийн зэвсгийн хэрэглээ, туршилтыг хянадаг. 1968 онд тус байгууллага цөмийн зэвсгийг үл дэлгэрүүлэх тухай гэрээнд гарын үсэг зурсан. Юуны өмнө энэ гэрээ нь цөмийн гүрнүүд зэвсэг, бүтээх хэрэгслээ бусад оронд шилжүүлэхийг хориглосон. Нэмж дурдахад энэ баримт бичиг нь цөмийн бус улс орнуудын аюулгүй байдлыг баталгаажуулдаг цөмийн зэвсэггүй улс руу цөмийн дайралт хийсэн тохиолдолд цөмийн зэвсэгтэй Аюулгүйн зөвлөлийн байнгын гишүүд түрэмгийллийг даруй няцаах ёстой. 1996 оноос хойш цөмийн туршилтыг хориглох гэрээ хүчин төгөлдөр болсон. Түүний заалтын дагуу улс орнууд ямар ч орчинд, тэр дундаа сансарт цөмийн зэвсэг туршихыг хориглодог.

Ийнхүү цөмийн дайны эрсдэл багасаж байгаа ч сүүлийн үед энэ тухай байнга ярих болсон. 2018 онд хэвлэгдсэн АНУ-ын цөмийн доктринд АНУ цөмийн чадавхаа тэлэх нь Оросыг цөмийн зэвсэг хэрэглэхээс сэргийлнэ гэж тэмдэглэсэн байдаг. Энэ доктриныг зохиогчид Орос, Хятадын шинэ цөмийн зэвсэг нь Номхон далай дахь АНУ-ын цэргийн давуу байдлыг сорьсон гэж үзжээ. Орос улсад цөмийн зэвсгийн хэрэглээг "Цөмийн зэвсгээс урьдчилан сэргийлэх чиглэлээр ОХУ-ын төрийн бодлогын үндэс"-ээр зохицуулдаг. Энэ баримт бичигт цөмийн зэвсгээс урьдчилан сэргийлэх замаар саармагжуулах цэргийн аюул, заналхийллийг тодорхойлсон.

Цөмийн зэвсэг яагаад аюултай вэ?

Цөмийн дэлбэрэлт нь цочролын долгион, хэт улаан туяаны гялбаа, түүнчлэн гамма цацраг гэсэн гурван устгах механизмтай. Пуужингийн довтолгооноос хамгаалах системийг даван гарсан бөмбөг, пуужингийн цэнэгт хошууны цөмийн дэлбэрэлтийг килотонн, мегатон тротилоор хэмждэг. Жишээлбэл, Америкийн B-2 Spirit бөмбөгдөгч онгоцын тээж явдаг В61 термоядролын бөмбөгөнд 0.3-аас 170 килотонн багтаамжтай цэнэг суурилуулах боломжтой. 7700 градус нь дэлбэрэлтийн гэрэлтэх хэсгийн гадаргуугийн хамгийн их температур юм. 20 килотонн хүчин чадалтай дэлбэрэлт нь нэг километр орчим бүрэн сүйрэх бүсийг бий болгох чадвартай гэж үздэг. Түлэгдэлтэд хүргэдэг хамгийн их гэрэл нь дунд зэргийн хүчтэй дэлбэрэлтэд 0.3 секунд хүртэл үргэлжилдэг.

1953 оны дөрөвдүгээр сард цөмийн бөмбөгийн туршилт

Цөмийн дайралтаас амьд гарах боломжтой юу?

Цөмийн дэлбэрэлт хүчтэй, хор хөнөөлтэй хэдий ч гамшигт өртсөн бүс нутагт амьд үлдэх боломжтой. Хирошимагийн оршин суугч Эйзо Номура дэлбэрэлтийн голомтод байхдаа амьд үлдэж чадсан. 84 настай тэрбээр энгийн байшингийн хонгилд аврагдсан байна. Дэлбэрэлтийн улмаас үүссэн газар хөдлөлтийн голомтоос 300 метрийн зайд байсан Кико Такакура мөн амьд үлдэж чадсан байна. Японы банкны сайн бэхэлсэн барилгын үүдний танхимд байснаар амьд үлдэж чаджээ. Эйзо, Кико хоёрын түүхийг хожим нь АНУ-д Duck and Cover суртал ухуулгын хүүхэлдэйн киног бүтээхэд ашигласан. Үүний зорилго нь үндсэндээ ЗХУ-аас цөмийн довтолгооны үед өөрийгөө хэрхэн хамгаалах талаар иргэдэд сэрэмжлүүлэх явдал байв. Тиймээс цөмийн довтолгооны үед зөв ажиллах нь чухал.

Цөмийн халдлага болсон тохиолдолд яах вэ?

Орчин үеийн сэрэмжлүүлгийн системүүд нь довтолгооноос хагас цагийн өмнө сэрэмжлүүлгийг эхлүүлэх боломжтой гэж үздэг ч дунд тусгалын пуужин ашиглах үед довтолгоо нь цохилт өгөхөөс хэдэн минутын өмнө мэдэгддэг. Мэдэгдэл өгсний дараа та хамгийн ойрын тэсрэх бөмбөг хамгаалах газар очиж, метро эсвэл орон сууцны хонгил руу буух хэрэгтэй.

 

Хэрэв ямар нэг шалтгааны улмаас цаг хугацаа үлдээгүй бол гэрэл гялбах үед (цочролын долгион нь гялбаагаас илүү удаан тархдаг) толгой дээрээ юм тавих эсвэл малгай өмсөж, нүүрээ доош нь харуулах хэрэгтэй. Аль болох биеийн арьсаа ил гаргахгүй байх. Энэ нь хүнд түлэгдэлтээс урьдчилан сэргийлэх болно. Нягт хөвөн эсвэл ноосон даавуу нь гэрлийн цацрагаас хамгийн сайн хамгаалдаг. Хөнгөн нийлэг зүйл нь гэрлийн цацрагийн нөлөөн дор хайлж болно гэдгийг санах нь чухал юм. Хэрэв та машин жолоодож байхад гэрэл харагдвал та машинаа зогсоож, цонхноос доогуур бөхийх хэрэгтэй. Мөн та хамгийн ойр байрлах барилга руу орох эсвэл ойрхон агуулахын газар руу орж гэрлийн цацраг, цочролын долгионоос хамгаалж болно. Үүний зэрэгцээ том шилэн талбай бүхий худалдааны төв, оффисын барилгаас зайлсхийх хэрэгтэй. Блок болон цутгамал байшингууд нь хамгийн бат бөх барилгад тооцогддог.

Дэлбэрэлт болох үед амьд үлдсэн хүмүүсийг цацраг идэвхт бодисоос хамгаалах ёстой. Энэ нь маск зүүх байхгүй бол нойтон даавуугаар, нойтон сальфетикаар орлуулж болно. Биеийн ил гарсан хэсгийг нэн даруй арчиж, арьсны гадаргууг хамгаалах нь чухал юм. Газар хөдлөлтийн голомтоос хангалттай зайд барилгад байгаа бол цонх, хаалганы нүхний ан цав, агааржуулалтын нүхийг битүүмжлэх шаардлагатай.

 

Цацраг туяанаас өөрийгөө хэрхэн хамгаалах вэ?

Бие махбодод цацраг идэвхт бодисын нөлөөллөөс урьдчилан сэргийлэх, багасгахын тулд дараах зүйлийг зөвлөж байна.

-амьсгалын баг, борооны цув, резинин гутал, бээлийтэй гадуур гарах,

-усанд орох, тамхи татах, жимс жимсгэнэ, мөөг түүхээс татгалзах,

-Өрөөнд орохын өмнө гутал, хувцсаа сайн цэвэрлэх;

-байшингийн ойролцоох талбайг чийгшүүлж, угаалгын нунтаг ашиглан өдөр бүр нойтон цэвэрлэгээ хийх.

    ХУВААЛЦАХ ЖИРГЭХ


МЭДЭЭНИЙ СЭТГЭГДЭЛ
ХОЛБООТОЙ МЭДЭЭ
Д.Трампын нам сонгуульд олонх болж чадсангүй
Трамп, Путин хоёр дизелийн тохироо хийсэн ч зах зээлд нөлөөлсөнгүй
Балба, Төвдөд мөсөн голын нурангиас үүдсэн үерийн улмаас олон зуун хүн сураггүй болжээ
Хавайд 34 жилийн дараа хар салхи болох магадлалтай байна



Веб сайтад агуулагдсан мэдээлэл зохиогчийн эрхийн хуулиар хамгаалагдсан тул зөвшөөрөлгүй хуулбарлах хориотой.

Copyright © MMINFO.MN All Rights Reserved. Powered by HUREEMEDIA.





  • Эхлэл
  • Цаг агаар
  • Валют ханш
  • Улс төр
  • Эдийн засаг
  • Үзэл бодол
  • Спорт
  • Нийгэм
  • Дэлхий
  • Энтертайнмэнт
  • Зурхай



Цөмийн цохилтыг даван туулах нь: Хамгаалах байрыг хэрхэн олох вэ, халдлагын үед амьд үлдэх боломжтой юу?

ОХУ-ын ерөнхийлөгч Владимир Путин есдүгээр сарын 21-нд телевизээр үг хэлэхдээ “Москваг цөмийн зэвсгээр шантаажилж буй орнуудад анхааруулсан. Ерөнхийлөгчийн хэлснээр тэд салхины чиг тэдний зүг рүү эргэж болно гэдгийг мэдэх ёстой" гэв. Дараа нь АНУ-ын Төрийн нарийн бичгийн дарга Энтони Блинкен АНУ цөмийн заналхийллийн асуудлаар Оростой шууд харилцаж байна гэж мэдэгдэв. Түүний хэлснээр цөмийн зэвсэг ашигласан тохиолдолд Вашингтонд авах арга хэмжээний төлөвлөгөө бий гэжээ. Хурцадмал байдал нэмэгдэж байгаа нөхцөлд та цөмийн цохилтыг хэрхэн даван туулахаа мэддэг байх ёстой. Цөмийн зэвсэг ашигласан тохиолдолд авах үндсэн арга хэмжээний талаар "Lenta.ru" материалд танилцуулж байна.  

Анхны цөмийн тэсрэх бөмбөгийг 1945 оны долдугаар сард АНУ-д туршсан. Аль хэдийнэ наймдугаар сард америкчууд Японы Хирошима, Нагасаки хотод атомын бөмбөг хаяжээ. 1949 онд ЗХУ-д цөмийн зэвсгийн туршилт хийсэн. 12 жилийн дараа “Царь Бомба” гэгддэг Зөвлөлтийн AN602 бөмбөгийг “Хуурай хамар” туршилтын талбайд туршжээ. Түүний дэлбэрэлтийн хэмжсэн хүч 58.6 мегатон байв. Энэ нь AN602-ыг хүн төрөлхтний түүхэн дэх хамгийн хүчирхэг тэсрэх төхөөрөмж болгосон юм. “Царь” бөмбөгийн дэлбэрэлтийн гэрэл 1000 гаруй километрийн зайд харагдаж байсан.

Түүнээс хойш хоёр улс зэвсэглэлээ нэмэгдүүлж, цөмийн зэвсгийн хүчин чадал, түүнийг хүргэх хэрэгслийг өргөтгөж байна. Улс орнуудын цөмийн гурвалд тив хоорондын баллистик пуужин (ICBM), цөмийн шумбагч пуужин тээгч, стратегийн нисэх онгоц ордог. АНУ-ын үндсэн ICBM нь 13 мянган километрийн тусгалтай LGM-30G Minuteman III хэвээр байгаа. АНУ-ын Тэнгисийн цэргийн шумбагч онгоцууд UGM-133A Trident II (D5) баллистик пуужингуудыг тээвэрлэдэг. АНУ-ын цөмийн гурвалд мөн B-52 Stratofortress болон B-2 Spirit бөмбөгдөгч онгоц багтдаг.

Нагасаки хотыг бөмбөгдсөний дараа

Америкийн эрдэмтдийн холбооны мэдээлснээр 2022 оны эхээр дэлхий дээр 12700 гаруй байлдааны хошуу байна. Дэлхий дээрх цөмийн зэвсгийн нөөцийн 90 орчим хувь нь Орос, АНУ-д байдаг. АНУ-ын Нью Жерси мужийн Ратгерсийн их сургуулийн эрдэмтэд Орос, АНУ-ын хооронд өрнөж буй өргөн хэмжээний дайны үр дагаврыг урьдчилан таамаглав. Цөмийн зэвсэг хэрэглэснээр агаар мандалд 165 сая тонн хөө тортог хаягдаж, цөмийн өвөл эхлэхэд хүргэж болзошгүй гэж судлаачид үзжээ.

Цөмийн дайн гарах боломжтой юу?

НҮБ цөмийн зэвсгийн тархалт, түүнчлэн цөмийн зэвсгийн хэрэглээ, туршилтыг хянадаг. 1968 онд тус байгууллага цөмийн зэвсгийг үл дэлгэрүүлэх тухай гэрээнд гарын үсэг зурсан. Юуны өмнө энэ гэрээ нь цөмийн гүрнүүд зэвсэг, бүтээх хэрэгслээ бусад оронд шилжүүлэхийг хориглосон. Нэмж дурдахад энэ баримт бичиг нь цөмийн бус улс орнуудын аюулгүй байдлыг баталгаажуулдаг цөмийн зэвсэггүй улс руу цөмийн дайралт хийсэн тохиолдолд цөмийн зэвсэгтэй Аюулгүйн зөвлөлийн байнгын гишүүд түрэмгийллийг даруй няцаах ёстой. 1996 оноос хойш цөмийн туршилтыг хориглох гэрээ хүчин төгөлдөр болсон. Түүний заалтын дагуу улс орнууд ямар ч орчинд, тэр дундаа сансарт цөмийн зэвсэг туршихыг хориглодог.

Ийнхүү цөмийн дайны эрсдэл багасаж байгаа ч сүүлийн үед энэ тухай байнга ярих болсон. 2018 онд хэвлэгдсэн АНУ-ын цөмийн доктринд АНУ цөмийн чадавхаа тэлэх нь Оросыг цөмийн зэвсэг хэрэглэхээс сэргийлнэ гэж тэмдэглэсэн байдаг. Энэ доктриныг зохиогчид Орос, Хятадын шинэ цөмийн зэвсэг нь Номхон далай дахь АНУ-ын цэргийн давуу байдлыг сорьсон гэж үзжээ. Орос улсад цөмийн зэвсгийн хэрэглээг "Цөмийн зэвсгээс урьдчилан сэргийлэх чиглэлээр ОХУ-ын төрийн бодлогын үндэс"-ээр зохицуулдаг. Энэ баримт бичигт цөмийн зэвсгээс урьдчилан сэргийлэх замаар саармагжуулах цэргийн аюул, заналхийллийг тодорхойлсон.

Цөмийн зэвсэг яагаад аюултай вэ?

Цөмийн дэлбэрэлт нь цочролын долгион, хэт улаан туяаны гялбаа, түүнчлэн гамма цацраг гэсэн гурван устгах механизмтай. Пуужингийн довтолгооноос хамгаалах системийг даван гарсан бөмбөг, пуужингийн цэнэгт хошууны цөмийн дэлбэрэлтийг килотонн, мегатон тротилоор хэмждэг. Жишээлбэл, Америкийн B-2 Spirit бөмбөгдөгч онгоцын тээж явдаг В61 термоядролын бөмбөгөнд 0.3-аас 170 килотонн багтаамжтай цэнэг суурилуулах боломжтой. 7700 градус нь дэлбэрэлтийн гэрэлтэх хэсгийн гадаргуугийн хамгийн их температур юм. 20 килотонн хүчин чадалтай дэлбэрэлт нь нэг километр орчим бүрэн сүйрэх бүсийг бий болгох чадвартай гэж үздэг. Түлэгдэлтэд хүргэдэг хамгийн их гэрэл нь дунд зэргийн хүчтэй дэлбэрэлтэд 0.3 секунд хүртэл үргэлжилдэг.

1953 оны дөрөвдүгээр сард цөмийн бөмбөгийн туршилт

Цөмийн дайралтаас амьд гарах боломжтой юу?

Цөмийн дэлбэрэлт хүчтэй, хор хөнөөлтэй хэдий ч гамшигт өртсөн бүс нутагт амьд үлдэх боломжтой. Хирошимагийн оршин суугч Эйзо Номура дэлбэрэлтийн голомтод байхдаа амьд үлдэж чадсан. 84 настай тэрбээр энгийн байшингийн хонгилд аврагдсан байна. Дэлбэрэлтийн улмаас үүссэн газар хөдлөлтийн голомтоос 300 метрийн зайд байсан Кико Такакура мөн амьд үлдэж чадсан байна. Японы банкны сайн бэхэлсэн барилгын үүдний танхимд байснаар амьд үлдэж чаджээ. Эйзо, Кико хоёрын түүхийг хожим нь АНУ-д Duck and Cover суртал ухуулгын хүүхэлдэйн киног бүтээхэд ашигласан. Үүний зорилго нь үндсэндээ ЗХУ-аас цөмийн довтолгооны үед өөрийгөө хэрхэн хамгаалах талаар иргэдэд сэрэмжлүүлэх явдал байв. Тиймээс цөмийн довтолгооны үед зөв ажиллах нь чухал.

Цөмийн халдлага болсон тохиолдолд яах вэ?

Орчин үеийн сэрэмжлүүлгийн системүүд нь довтолгооноос хагас цагийн өмнө сэрэмжлүүлгийг эхлүүлэх боломжтой гэж үздэг ч дунд тусгалын пуужин ашиглах үед довтолгоо нь цохилт өгөхөөс хэдэн минутын өмнө мэдэгддэг. Мэдэгдэл өгсний дараа та хамгийн ойрын тэсрэх бөмбөг хамгаалах газар очиж, метро эсвэл орон сууцны хонгил руу буух хэрэгтэй.

 

Хэрэв ямар нэг шалтгааны улмаас цаг хугацаа үлдээгүй бол гэрэл гялбах үед (цочролын долгион нь гялбаагаас илүү удаан тархдаг) толгой дээрээ юм тавих эсвэл малгай өмсөж, нүүрээ доош нь харуулах хэрэгтэй. Аль болох биеийн арьсаа ил гаргахгүй байх. Энэ нь хүнд түлэгдэлтээс урьдчилан сэргийлэх болно. Нягт хөвөн эсвэл ноосон даавуу нь гэрлийн цацрагаас хамгийн сайн хамгаалдаг. Хөнгөн нийлэг зүйл нь гэрлийн цацрагийн нөлөөн дор хайлж болно гэдгийг санах нь чухал юм. Хэрэв та машин жолоодож байхад гэрэл харагдвал та машинаа зогсоож, цонхноос доогуур бөхийх хэрэгтэй. Мөн та хамгийн ойр байрлах барилга руу орох эсвэл ойрхон агуулахын газар руу орж гэрлийн цацраг, цочролын долгионоос хамгаалж болно. Үүний зэрэгцээ том шилэн талбай бүхий худалдааны төв, оффисын барилгаас зайлсхийх хэрэгтэй. Блок болон цутгамал байшингууд нь хамгийн бат бөх барилгад тооцогддог.

Дэлбэрэлт болох үед амьд үлдсэн хүмүүсийг цацраг идэвхт бодисоос хамгаалах ёстой. Энэ нь маск зүүх байхгүй бол нойтон даавуугаар, нойтон сальфетикаар орлуулж болно. Биеийн ил гарсан хэсгийг нэн даруй арчиж, арьсны гадаргууг хамгаалах нь чухал юм. Газар хөдлөлтийн голомтоос хангалттай зайд барилгад байгаа бол цонх, хаалганы нүхний ан цав, агааржуулалтын нүхийг битүүмжлэх шаардлагатай.

 

Цацраг туяанаас өөрийгөө хэрхэн хамгаалах вэ?

Бие махбодод цацраг идэвхт бодисын нөлөөллөөс урьдчилан сэргийлэх, багасгахын тулд дараах зүйлийг зөвлөж байна.

-амьсгалын баг, борооны цув, резинин гутал, бээлийтэй гадуур гарах,

-усанд орох, тамхи татах, жимс жимсгэнэ, мөөг түүхээс татгалзах,

-Өрөөнд орохын өмнө гутал, хувцсаа сайн цэвэрлэх;

-байшингийн ойролцоох талбайг чийгшүүлж, угаалгын нунтаг ашиглан өдөр бүр нойтон цэвэрлэгээ хийх.



МЭДЭЭНИЙ СЭТГЭГДЭЛ


Бидний тухай Редакцийн бодлого Сурталчилгаа байршуулах Холбоо барих

Веб сайтад агуулагдсан мэдээлэл зохиогчийн эрхийн хуулиар хамгаалагдсан тул зөвшөөрөлгүй хуулбарлах хориотой.

Copyright © MMINFO.MN All Rights Reserved. Powered by HUREEMEDIA.





Эхлэл Улс төр Эдийн засаг Үзэл бодол Спорт Нийгэм Дэлхий Энтертайнмэнт Зурхай
  • Нийтлэл
  • •
  • Ярилцлага
  • •
  • Сурвалжлага
  • •
  • Азийн АШТ
  • •
  • Фото мэдээ
  • •
  • Оддын амьдрал
БҮХ СЭДЭВ
  • •Засгийн газар
  • •Чуулган
  • •Уул уурхай
  • •Сагсанбөмбөг
  • •Степпе Арена
  • •Сэрэмжлүүлэг
  • •Ерөнхийлөгч
  • •Байнгын хороо
  • •Аймгуудын мэдээлэл
  • •Сурвалжлага
  • •Видео мэдээ
  • •Ярилцлага
  • •Халуун сэдэв
ХУРААХ
Г.Ануужин хүндийн өргөлтийн...
Шүглээ буруу үлээвэл хуулийн...

Цөмийн цохилтыг даван туулах нь: Хамгаалах байрыг хэрхэн олох вэ, халдлагын үед амьд үлдэх боломжтой юу?

Батцэцэг 2022-10-13
    ХУВААЛЦАХ ЖИРГЭХ
Цөмийн цохилтыг даван туулах нь: Хамгаалах байрыг хэрхэн олох вэ, халдлагын үед амьд үлдэх боломжтой юу?

ОХУ-ын ерөнхийлөгч Владимир Путин есдүгээр сарын 21-нд телевизээр үг хэлэхдээ “Москваг цөмийн зэвсгээр шантаажилж буй орнуудад анхааруулсан. Ерөнхийлөгчийн хэлснээр тэд салхины чиг тэдний зүг рүү эргэж болно гэдгийг мэдэх ёстой" гэв. Дараа нь АНУ-ын Төрийн нарийн бичгийн дарга Энтони Блинкен АНУ цөмийн заналхийллийн асуудлаар Оростой шууд харилцаж байна гэж мэдэгдэв. Түүний хэлснээр цөмийн зэвсэг ашигласан тохиолдолд Вашингтонд авах арга хэмжээний төлөвлөгөө бий гэжээ. Хурцадмал байдал нэмэгдэж байгаа нөхцөлд та цөмийн цохилтыг хэрхэн даван туулахаа мэддэг байх ёстой. Цөмийн зэвсэг ашигласан тохиолдолд авах үндсэн арга хэмжээний талаар "Lenta.ru" материалд танилцуулж байна.  

Анхны цөмийн тэсрэх бөмбөгийг 1945 оны долдугаар сард АНУ-д туршсан. Аль хэдийнэ наймдугаар сард америкчууд Японы Хирошима, Нагасаки хотод атомын бөмбөг хаяжээ. 1949 онд ЗХУ-д цөмийн зэвсгийн туршилт хийсэн. 12 жилийн дараа “Царь Бомба” гэгддэг Зөвлөлтийн AN602 бөмбөгийг “Хуурай хамар” туршилтын талбайд туршжээ. Түүний дэлбэрэлтийн хэмжсэн хүч 58.6 мегатон байв. Энэ нь AN602-ыг хүн төрөлхтний түүхэн дэх хамгийн хүчирхэг тэсрэх төхөөрөмж болгосон юм. “Царь” бөмбөгийн дэлбэрэлтийн гэрэл 1000 гаруй километрийн зайд харагдаж байсан.

Түүнээс хойш хоёр улс зэвсэглэлээ нэмэгдүүлж, цөмийн зэвсгийн хүчин чадал, түүнийг хүргэх хэрэгслийг өргөтгөж байна. Улс орнуудын цөмийн гурвалд тив хоорондын баллистик пуужин (ICBM), цөмийн шумбагч пуужин тээгч, стратегийн нисэх онгоц ордог. АНУ-ын үндсэн ICBM нь 13 мянган километрийн тусгалтай LGM-30G Minuteman III хэвээр байгаа. АНУ-ын Тэнгисийн цэргийн шумбагч онгоцууд UGM-133A Trident II (D5) баллистик пуужингуудыг тээвэрлэдэг. АНУ-ын цөмийн гурвалд мөн B-52 Stratofortress болон B-2 Spirit бөмбөгдөгч онгоц багтдаг.

Нагасаки хотыг бөмбөгдсөний дараа

Америкийн эрдэмтдийн холбооны мэдээлснээр 2022 оны эхээр дэлхий дээр 12700 гаруй байлдааны хошуу байна. Дэлхий дээрх цөмийн зэвсгийн нөөцийн 90 орчим хувь нь Орос, АНУ-д байдаг. АНУ-ын Нью Жерси мужийн Ратгерсийн их сургуулийн эрдэмтэд Орос, АНУ-ын хооронд өрнөж буй өргөн хэмжээний дайны үр дагаврыг урьдчилан таамаглав. Цөмийн зэвсэг хэрэглэснээр агаар мандалд 165 сая тонн хөө тортог хаягдаж, цөмийн өвөл эхлэхэд хүргэж болзошгүй гэж судлаачид үзжээ.

Цөмийн дайн гарах боломжтой юу?

НҮБ цөмийн зэвсгийн тархалт, түүнчлэн цөмийн зэвсгийн хэрэглээ, туршилтыг хянадаг. 1968 онд тус байгууллага цөмийн зэвсгийг үл дэлгэрүүлэх тухай гэрээнд гарын үсэг зурсан. Юуны өмнө энэ гэрээ нь цөмийн гүрнүүд зэвсэг, бүтээх хэрэгслээ бусад оронд шилжүүлэхийг хориглосон. Нэмж дурдахад энэ баримт бичиг нь цөмийн бус улс орнуудын аюулгүй байдлыг баталгаажуулдаг цөмийн зэвсэггүй улс руу цөмийн дайралт хийсэн тохиолдолд цөмийн зэвсэгтэй Аюулгүйн зөвлөлийн байнгын гишүүд түрэмгийллийг даруй няцаах ёстой. 1996 оноос хойш цөмийн туршилтыг хориглох гэрээ хүчин төгөлдөр болсон. Түүний заалтын дагуу улс орнууд ямар ч орчинд, тэр дундаа сансарт цөмийн зэвсэг туршихыг хориглодог.

Ийнхүү цөмийн дайны эрсдэл багасаж байгаа ч сүүлийн үед энэ тухай байнга ярих болсон. 2018 онд хэвлэгдсэн АНУ-ын цөмийн доктринд АНУ цөмийн чадавхаа тэлэх нь Оросыг цөмийн зэвсэг хэрэглэхээс сэргийлнэ гэж тэмдэглэсэн байдаг. Энэ доктриныг зохиогчид Орос, Хятадын шинэ цөмийн зэвсэг нь Номхон далай дахь АНУ-ын цэргийн давуу байдлыг сорьсон гэж үзжээ. Орос улсад цөмийн зэвсгийн хэрэглээг "Цөмийн зэвсгээс урьдчилан сэргийлэх чиглэлээр ОХУ-ын төрийн бодлогын үндэс"-ээр зохицуулдаг. Энэ баримт бичигт цөмийн зэвсгээс урьдчилан сэргийлэх замаар саармагжуулах цэргийн аюул, заналхийллийг тодорхойлсон.

Цөмийн зэвсэг яагаад аюултай вэ?

Цөмийн дэлбэрэлт нь цочролын долгион, хэт улаан туяаны гялбаа, түүнчлэн гамма цацраг гэсэн гурван устгах механизмтай. Пуужингийн довтолгооноос хамгаалах системийг даван гарсан бөмбөг, пуужингийн цэнэгт хошууны цөмийн дэлбэрэлтийг килотонн, мегатон тротилоор хэмждэг. Жишээлбэл, Америкийн B-2 Spirit бөмбөгдөгч онгоцын тээж явдаг В61 термоядролын бөмбөгөнд 0.3-аас 170 килотонн багтаамжтай цэнэг суурилуулах боломжтой. 7700 градус нь дэлбэрэлтийн гэрэлтэх хэсгийн гадаргуугийн хамгийн их температур юм. 20 килотонн хүчин чадалтай дэлбэрэлт нь нэг километр орчим бүрэн сүйрэх бүсийг бий болгох чадвартай гэж үздэг. Түлэгдэлтэд хүргэдэг хамгийн их гэрэл нь дунд зэргийн хүчтэй дэлбэрэлтэд 0.3 секунд хүртэл үргэлжилдэг.

1953 оны дөрөвдүгээр сард цөмийн бөмбөгийн туршилт

Цөмийн дайралтаас амьд гарах боломжтой юу?

Цөмийн дэлбэрэлт хүчтэй, хор хөнөөлтэй хэдий ч гамшигт өртсөн бүс нутагт амьд үлдэх боломжтой. Хирошимагийн оршин суугч Эйзо Номура дэлбэрэлтийн голомтод байхдаа амьд үлдэж чадсан. 84 настай тэрбээр энгийн байшингийн хонгилд аврагдсан байна. Дэлбэрэлтийн улмаас үүссэн газар хөдлөлтийн голомтоос 300 метрийн зайд байсан Кико Такакура мөн амьд үлдэж чадсан байна. Японы банкны сайн бэхэлсэн барилгын үүдний танхимд байснаар амьд үлдэж чаджээ. Эйзо, Кико хоёрын түүхийг хожим нь АНУ-д Duck and Cover суртал ухуулгын хүүхэлдэйн киног бүтээхэд ашигласан. Үүний зорилго нь үндсэндээ ЗХУ-аас цөмийн довтолгооны үед өөрийгөө хэрхэн хамгаалах талаар иргэдэд сэрэмжлүүлэх явдал байв. Тиймээс цөмийн довтолгооны үед зөв ажиллах нь чухал.

Цөмийн халдлага болсон тохиолдолд яах вэ?

Орчин үеийн сэрэмжлүүлгийн системүүд нь довтолгооноос хагас цагийн өмнө сэрэмжлүүлгийг эхлүүлэх боломжтой гэж үздэг ч дунд тусгалын пуужин ашиглах үед довтолгоо нь цохилт өгөхөөс хэдэн минутын өмнө мэдэгддэг. Мэдэгдэл өгсний дараа та хамгийн ойрын тэсрэх бөмбөг хамгаалах газар очиж, метро эсвэл орон сууцны хонгил руу буух хэрэгтэй.

 

Хэрэв ямар нэг шалтгааны улмаас цаг хугацаа үлдээгүй бол гэрэл гялбах үед (цочролын долгион нь гялбаагаас илүү удаан тархдаг) толгой дээрээ юм тавих эсвэл малгай өмсөж, нүүрээ доош нь харуулах хэрэгтэй. Аль болох биеийн арьсаа ил гаргахгүй байх. Энэ нь хүнд түлэгдэлтээс урьдчилан сэргийлэх болно. Нягт хөвөн эсвэл ноосон даавуу нь гэрлийн цацрагаас хамгийн сайн хамгаалдаг. Хөнгөн нийлэг зүйл нь гэрлийн цацрагийн нөлөөн дор хайлж болно гэдгийг санах нь чухал юм. Хэрэв та машин жолоодож байхад гэрэл харагдвал та машинаа зогсоож, цонхноос доогуур бөхийх хэрэгтэй. Мөн та хамгийн ойр байрлах барилга руу орох эсвэл ойрхон агуулахын газар руу орж гэрлийн цацраг, цочролын долгионоос хамгаалж болно. Үүний зэрэгцээ том шилэн талбай бүхий худалдааны төв, оффисын барилгаас зайлсхийх хэрэгтэй. Блок болон цутгамал байшингууд нь хамгийн бат бөх барилгад тооцогддог.

Дэлбэрэлт болох үед амьд үлдсэн хүмүүсийг цацраг идэвхт бодисоос хамгаалах ёстой. Энэ нь маск зүүх байхгүй бол нойтон даавуугаар, нойтон сальфетикаар орлуулж болно. Биеийн ил гарсан хэсгийг нэн даруй арчиж, арьсны гадаргууг хамгаалах нь чухал юм. Газар хөдлөлтийн голомтоос хангалттай зайд барилгад байгаа бол цонх, хаалганы нүхний ан цав, агааржуулалтын нүхийг битүүмжлэх шаардлагатай.

 

Цацраг туяанаас өөрийгөө хэрхэн хамгаалах вэ?

Бие махбодод цацраг идэвхт бодисын нөлөөллөөс урьдчилан сэргийлэх, багасгахын тулд дараах зүйлийг зөвлөж байна.

-амьсгалын баг, борооны цув, резинин гутал, бээлийтэй гадуур гарах,

-усанд орох, тамхи татах, жимс жимсгэнэ, мөөг түүхээс татгалзах,

-Өрөөнд орохын өмнө гутал, хувцсаа сайн цэвэрлэх;

-байшингийн ойролцоох талбайг чийгшүүлж, угаалгын нунтаг ашиглан өдөр бүр нойтон цэвэрлэгээ хийх.

ФОТО:

Сэдвүүд :
ХОЛБООТОЙ МЭДЭЭ
Д.Трампын нам сонгуульд олонх болж чадсангүй
Трамп, Путин хоёр дизелийн тохироо хийсэн ч зах зээлд нөлөөлсөнгүй
Балба, Төвдөд мөсөн голын нурангиас үүдсэн үерийн улмаас олон зуун хүн сураггүй болжээ
Хавайд 34 жилийн дараа хар салхи болох магадлалтай байна
МЭДЭЭНИЙ СЭТГЭГДЭЛ

АНХААРУУЛГА:Уншигчдын бичсэн сэтгэгдэлд mminfo.mn хариуцлага хүлээхгүй болно. ХХЗХ-ны журмын дагуу зүй зохисгүй зарим үг, хэллэгийг хязгаарласан тул ТА сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууны хэм хэмжээг хүндэтгэнэ үү. Хэм хэмжээг зөрчсөн сэтгэгдлийг админ устгах эрхтэй. Сэтгэгдэлтэй холбоотой санал гомдлыг 99998796 утсаар хүлээн авна.

ШУУРХАЙ МЭДЭЭ
11 цагийн өмнө өмнө

Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүхийн чөлөөлөгдөх хүсэлтийг УИХ-ын чуулганаар хэлэлцэн шийднэ

22 цагийн өмнө өмнө

"Ачит Ихт" компани үйлдвэрийн орчинд экологийн тэнцвэрийг хадгалагч тарвага нутагшууллаа

22 цагийн өмнө өмнө

Согтуугаар тээврийн хэрэгсэл жолоодсон 44 зөрчил бүртгэгдлээ

22 цагийн өмнө өмнө

Ерөнхий сайд Н.Учрал 2027 оны улсын төсвийн онцлох шийдвэрүүдийг танилцууллаа

23 цагийн өмнө өмнө

Цас цэвэрлэгээнд 1400 орчим ажилтан, албан хаагч ажиллаж, 350 гаруй тонн давс, бодис цацаад байна

23 цагийн өмнө өмнө

Нийслэлийн хэмжээнд “Шар дарцаг” аян эхэллээ

23 цагийн өмнө өмнө

Нийслэлийн 7000 өрхийг дулаалж, цахилгаан халаалтад шилжүүлнэ

23 цагийн өмнө өмнө

“Тавантолгой түлш” ХХК 51.2 мянган тонн түлшний нөөц бүрдүүллээ

23 цагийн өмнө өмнө

Ачаалал ихтэй 10 чиглэлд автобусны хүртээмжийг нэмэгдүүллээ

23 цагийн өмнө өмнө

Төсвийн хуулийн онцлох заалтууд

23 цагийн өмнө өмнө

2026.11.16: Улстөрчдийн хэн, юу хэлэв

23 цагийн өмнө өмнө

Үс засуулбал нас уртасна

23 цагийн өмнө өмнө

Ялимгүй цас орно, өдөртөө 8-10 хэм хүйтэн байна

1 өдрийн өмнө өмнө

6,2 тэрбум төгрөгийн өмч хөрөнгийг авран хамгаалж ажиллалаа

1 өдрийн өмнө өмнө

Н.Учрал: Нөөцийн мах бэлтгэн нийлүүлэх тогтолцоог үндсээр нь шинэчилж байна

1 өдрийн өмнө өмнө

Ахуйн хэрэглээний жижиг газны баллон тэсэрч, иргэн гэмтжээ

1 өдрийн өмнө өмнө

Согтуугаар тээврийн хэрэгсэл жолоодсон 51 зөрчил бүртгэгдлээ

1 өдрийн өмнө өмнө

Ус амьдралыг тэтгэдэг бол Мод усыг хамгаалдаг

1 өдрийн өмнө өмнө

Өмгөөлөгчид цагдан хорих хугацааг нэг сараар тогтмол сунгадаг практикийг шүүмжиллээ

1 өдрийн өмнө өмнө

Дөрвөн ногоон мэнгэтэй хөх морь өдөр

1 өдрийн өмнө өмнө

Цас орно, өдөртөө 5-7 хэм хүйтэн байна

2026-11-14 өмнө

Г.Хосбаяр: Эдгээр 10 аймагт утааны асуудал маш хүнд байгаа

2026-11-14 өмнө

C.Бямбацогт: Ард түмнийхээ амьжиргаа орлогыг хамгаалсан, аж ахуйн нэгжүүдээ дэмжсэн төсвийг баталлаа

2026-11-14 өмнө

Л.Мөнхбаясгалан: Алт, зэс, нүүрс дуусдаг юм, ус ч дуусна

2026-11-14 өмнө

“Сугалаагүй цэцэрлэг” бодлогын дүнд хүүхдийн хамран сургалт 96 хувьд хүрчээ

2026-11-14 өмнө

Төрийн албаны гүйцэтгэлийн удирдлагын цахим системд 444 байгууллагын 23,482 албан хаагч бүртгэгджээ

2026-11-14 өмнө

Эгийн голын усан цахилгаан станц төслийг байгаль орчинд сөрөг нөлөөгүй хэрэгжүүлэх боломжтой гэсэн урьдчилсан дүгнэлт гарчээ

2026-11-14 өмнө

Туул гол дагуу Нисэх, Сонсголон орчимд 14.5 га талбайд олон жил хуримтлагдсан хог хаягдлыг цэвэрлэлээ

2026-11-14 өмнө

Үс засуулбал эд, мал арвижна

2026-11-14 өмнө

Ялимгүй цас орно, өдөртөө 2-4 хэм хүйтэн байна

САНАЛ БОЛГОХ
2026-11-12 өмнө

NBA-ын 3 дахь долоо хоногийн шилдэг тоглогчдын бичлэг (2026-27)

2026-11-13 өмнө

Төрийн өмчит компаниудын ногдол ашгийг иргэдэд хүртээх бодлого үр дүнгээ өгч эхэлж байна

2026-11-13 өмнө

Н.Учрал: Говийн усны асуудлыг нэн тэргүүнд тавина

2026-11-12 өмнө

NBA-ын 3 дахь долоо хоногийн шилдэг тохолтын бичлэг (2026-27)

2026-11-11 өмнө

“Чингис хаан” тэргүүн зэргийн одонг Шинжлэх ухааны академид хүртээлээ

2026-11-14 өмнө

C.Бямбацогт: Ард түмнийхээ амьжиргаа орлогыг хамгаалсан, аж ахуйн нэгжүүдээ дэмжсэн төсвийг баталлаа

2026-11-11 өмнө

Есөн улаан мэнгэтэй шарагчин үхэр өдөр

2026-11-11 өмнө

Өдөртөө 7-9 хэм дулаан байна

2026-11-11 өмнө

“Оюу толгой” ХХК 2027 оноос ногдол ашиг олгоно гэдгээ захидлаар мэдэгдлээ

2026-11-12 өмнө

Н.Учрал: Оюу Толгойн ногдол ашгийг иргэдийн дансанд шилжүүлэх эсэх асуудал дээр Засгийн газар хуулиа л барина

2026-11-12 өмнө

Их Засаг ба Хууль засаглахуй: “Их Засаг” бол ганц бичиг баримт биш, Үндсэн хуулийн цогц юм

2026-11-13 өмнө

Инженерийн хангамжийн байгууллагуудын өвөлжилтийн бэлтгэл, бэлэн байдлыг шалгалаа

2026-11-14 өмнө

Г.Хосбаяр: Эдгээр 10 аймагт утааны асуудал маш хүнд байгаа

2026-11-12 өмнө

Хүүхдийн биед тохирсон ширээ, сандлын хөрөнгө оруулалтыг ирэх оны төсөвт тусгая

2026-11-13 өмнө

Их цас орно, өдөртөө 1-3 хэм дулаан байна

2026-11-13 өмнө

З.Мэндсайхан: “Рио Тинто” групп ногдол ашгийг гурван үе шаттайгаар төвлөрүүлэхээ илэрхийлсэн

2026-11-12 өмнө

Монгол Улс дэлхийн дижитал ба хиймэл оюуны өрсөлдөх чадварын үнэлгээгээр 70 орноос 67-рт эрэмбэлэгдлээ

2026-11-12 өмнө

Химийн иж бүрэн кабинет байгуулж хүлээлгэн өглөө

2026-11-12 өмнө

Согтуугаар тээврийн хэрэгсэл жолоодсон 64 зөрчил бүртгэгдлээ

2026-11-12 өмнө

Хөөрөг 20, даалин 10 гэх мэтийн хохирогч иргэд тогтоогдоогүй байна

2026-11-12 өмнө

Хүннү эйр – Монгол Улсыг Дэлхийтэй холбосон 15 жил

2026-11-13 өмнө

Үс засуулбал бие эрхтний хүч сайжирна

2026-11-13 өмнө

Л.Оюун-Эрдэнэ: Манай могой Б.Энхбаяр “Бодь-110” гэхээр л хачин их цочдог хүн дээ

2026-11-14 өмнө

“Сугалаагүй цэцэрлэг” бодлогын дүнд хүүхдийн хамран сургалт 96 хувьд хүрчээ

2026-11-11 өмнө

“Шинэ цагийн малчин" аяныг үндэсний хэмжээнд өрнүүлэх арга хэмжээний төлөвлөгөөг баталлаа

2026-11-12 өмнө

Хүннү хотын дэд бүтцийн бүтээн байгуулалтууд үргэлжилж байна

2026-11-14 өмнө

Төрийн албаны гүйцэтгэлийн удирдлагын цахим системд 444 байгууллагын 23,482 албан хаагч бүртгэгджээ

2026-11-11 өмнө

Г.Тэмүүлэн: Шүгэл үлээгчийг хамгаалах тогтолцоог бүрдүүлж, амь нас, эрүүл мэндэд халдсан, эсхүл халдах эрсдэл үүссэн бол нэн даруй хамгаалалтад авна

2026-11-14 өмнө

Л.Мөнхбаясгалан: Алт, зэс, нүүрс дуусдаг юм, ус ч дуусна

2026-11-14 өмнө

Эгийн голын усан цахилгаан станц төслийг байгаль орчинд сөрөг нөлөөгүй хэрэгжүүлэх боломжтой гэсэн урьдчилсан дүгнэлт гарчээ

Бидний тухай Редакцийн бодлого Сурталчилгаа байршуулах Холбоо барих Дээшээ буцах


Веб сайтад агуулагдсан мэдээлэл зохиогчийн эрхийн хуулиар хамгаалагдсан тул зөвшөөрөлгүй хуулбарлах хориотой.

Copyright © MMINFO.MN All Rights Reserved. Powered by HUREEMEDIA.