• Эхлэл
  • Цаг агаар
  • Валют ханш
  • Улс төр
  • Эдийн засаг
  • Үзэл бодол
  • Спорт
  • Нийгэм
  • Дэлхий
  • Энтертайнмэнт
  • Зурхай



“Улс төрийн ЭЕШ” чангарчээ, УИХ-ын босго өндөрсөх үү?!

УИХ-ын энэ удаагийн сонгууль өмнөхүүдээс өөр болох бололтой. Учир нь, сонгуулийн хуанлийн дагуу өрнөж байгаа үйл явдлууд өмнөх найман удаагийн сонгуулиас тэс өөрөөр явж байна. Намууд өчигдөр нэр дэвшигчдээ тодруулав. Хэдэн зуун хүнээс жагсаалтад бичигдэх, тойрогт өрсөлдөх 126 хүнээ шигшиж авч үлдэв.

Ер нь бол намуудын нэр дэвшигчдээ тодруулах үйл явц нь бараг л сонгуулийн дайны үйл ажиллагаатай дүйцэхээр байв. Лав л том намуудын нэр дэвшигчид уйлаан майлаан, нус нулимс дундаас л тодорчих шиг болно лээ. Уг нь өмнөх сонгуулиудын нэр дэвшигчид ихээхэн хялбар зарчмаар тодордог байлаа. Ерөнхийдөө амар байсан л даа. МАН, АН-ынхан сонгуулийн жилийн хавар хотоос зайдуу Тэрэлж хавьд томоохон жуулчны баазыг амралтын өдрүүдээр түрээсэлчихнэ. Тэндээ намын дарга нь гишүүдээ ганц ганцаар нь хүлээж авч уулздаг. Чухамдаа тэнд л тухайн жилийн сонгуулийн 76 нэр дэвшигч тодордог байсан юм. Зуны дунд сард болох сонгуульд нэр дэвших эрхээ хаврын эхэн сард шахам өвөртөлчихдөг. Тэгээд л тойргоо усална. Бас намдаа хандив сэлтийг гардуулна. Олны нүднээс далд иймэрхүү талын олон үйл явдал болно. Тэгсхийгээд л УИХ-ын сонгууль болдог. Нөгөөдүүл нь сонгогдоод гараад ирдэг. Ер нь л нэг иймэрхүү найман удаагийн УИХ-ыг сонгуулийг намууд ч, сонгогчид ч өнгөрөөжээ.

Тэгвэл энэ сонгуулиас эхлээд “дүрэм” ихээхэн өөрчлөгдөж байх шиг байна.

Үндсэн хуульд 2023 оны тавдугаар сарын 31-нд өөрчлөлт оруулж, бүсчилсэн 13 том тойрог, намын жагсаалттай байх тогтолцоог баталсан. Мөн УИХ-ыг 126 гишүүнтэй болгосон. Чухамдаа тэр өдрөөс нь 2024 оны УИХ-ын ээлжит сонгууль эхэлсэн.

Гэвч намуудын өчигдөр нэр дэвшүүлж байгаа байдлаас харвал нэр дэвших хүмүүс эцсийн мөч хүртэл тодорхой болоогүй байжээ. Намуудын нэр дэвшигчид тодрохоос өмнөх сүүлийн 48 цагт Монголын улс төр халах, улайсах биш, бүр “шатсан” гэхэд болохоор байна. Товчхондоо, намуудын нэр дэвшүүлэх үйл явц хөшигний ард дунд сургуулийн элсэлтийн ерөнхий шалгалт шиг л явдал болжээ.

МАН-ын тухайд жагсаалтдаа “...УИХ-ын гишүүд, Засгийн газрын гишүүд, “муу дүн”-тэй улстөрчдийг оруулахгүй” гэсэн зарчим танилцуулжээ. Мөн тойрогт нэр дэвшүүлэхдээ ч “...Өмнө нь намын дарга, Ерөнхий сайдаар ажилласан хүмүүс, нөгөөх “муу дүн”-тэй улстөрчид, дээрээс нь авлига албан тушаалын асуудалд холбогдсон гишүүдэд хаалттай” гэчихсэн байна. Уг нь үүнийг МАН-ын дарга, генсек зэрэг удирдлагууд нь өнгөрсөн жилээс эхлээд л хэлээд яриад байсан. Гэвч үүнээс болоод тус намынхан уржигдар өдрөөс эхлээд бужигнаж гарсан байгаа юм. Дээр хэлсэнчлэн уйлаан майлаан болж, нус нулимс унагаад сүйд болжээ.

АН-д ч адилхан явдал болсон байна. Арай ялгаатай аж. Нэр дэвшүүлэх зарчмаа аль эртнээс л МАН-ынхтай адил “сонгон шалгаруулалт” явуулахаар ярьж байсан. Гэвч уржигдар өдөр гэхэд л намын жагсаалтад “ах эгч нар” нь бөөнөөрөө бичүүлэхээр нэрээ тавьчихаад хүлээж суугааг АН-ынхан мэджээ. Түүнчлэн Х.Баттулга л гэхэд “...С.Баярцогт нэр дэвших бол бич гэсэн дэвшинэ” гээд Булганы АН-аас нэрээ оруулаад иржээ. Энэ мэтээс болоод уржигдар орой УИХ-ын гишүүд тэргүүтэй АН-ын арав гаруй фракцын дийлэнхэд харьяалагддаг 400 орчим хүн цугласан байна. УИХ-ын гишүүдээс С.Ганбаатар, Д.Ганбат, Ш.Адьшаа, Н.Алтанхуяг, А.Адьяасүрэн нар оролцоогүй байна. Өөрөөр хэлбэл, АН-ынхан “...Намын жагсаалт цэвэр байх ёстой. Залуустаа, шинэ улстөрчдөд боломж олго” гэсэн шаардлага дээр нэгдсэн байгаа юм. Товчхондоо, “...Урьдын цаг ул болов” гэдэг шиг намуудын нэр дэвшүүлэх ажиллагаа ийм өөр хандлагатай болжээ.

Нам намд ийм “нанчилдаан” болж, эцэст нь удирдах байгууллагууд нь шийдвэрээ гаргаж, нэр дэвшигчдээ “сонгосон” байна. Нэр дэвшигчдээс нь л энэ нам хаахнуур “давхих” вэ гэдэг харагдана.

“...Яагаад” гэдгийг ганц л шалтгаанаар тайлбарлаж болно. Өнгөц харахаар Үндсэн хуулийн өөрчлөлтөөр тойрог томсож, цөөрсөн ч гишүүдийн тоо нэмэгдсэн нь МАН, АН гэлтгүй, жижиг намуудын гишүүдийг ч сэрээсэн. “...Одоо л УИХ-д орж болох юм байна” гэсэн итгэлийг өгсөн хэрэг. Ингэж үзээд байгаа юм. Энэ биш. Ерөөсөө, Монголын ард түмэн гучин жил муу муухайг далдалсан “улаан хивс” дээгүүр алхсан. Энэ хивсийг өнгөрсөн гурван жилд хуулж хаясан. Түүнээс болоод олон арван улстөрчийн рейтинг унасан. Дагаад олон нийтийн дунд улс төрийн намуудын нэр хүнд ч унасан. Тиймээс Монголын улс төр, намууд цоо шинээр бий болох шаардлага үүссэн. Эхлэл нь энэ сонгууль болж байгаа юм. Сонгуульд хэр зэрэг “цэвэр” хүмүүсийг нэр дэвшүүлнэ, тэр хэрээр нам нь санал авна. Иймдээ л тулчихсан. Өөрөөр хэлбэл, Ба аваргын тэр жилийн Ерөнхийлөгчийн сонгуульд өрсөлдөхдөө гаргаж ирсэн “...Би нэр цэвэр, гар цэвэр” улстөрчдийг л нийгэм шаардаж эхэлсэн. Тэрийг мэдэрсэн учраас МАН, АН-ын удирдлагууд эртнээс нэр дэвшүүлэх зарчим, шаардлагаа яриад байсан. Гэсэн ч олон жилтийн туршид оршин тогтнож ирсэн “тогтолцоо”-той тулсан шиг байгаа юм. Үнэн хэрэгтээ, нэр дэвшихээр зүтгэгсдийн нэлээд  нь төр түшилцэхээс илүүтэй төрийн хам­гаалалтад орох “тийз” л хүссэн хэрэг.

Энгийнээр хэлэхэд, нийгмийн шахалтад орсон улстөрчид нь нам намдаа нөлөөгөө алдаагүй байна. Тиймээс намуудын нэр дэвшүүлэх үйл ажиллагаа ингэж юм юмандаа тулсан хэрэг бололтой.

Гэхдээ эндээс маш сайн нэг зүйлийг бид олж харах ёстой юм. Юу гэвэл, эрх мэдэл албан тушаалаа ашиглаж хулгай зэлгий хийсэн, хууль ёсны зөрчсөн улстөрчдөд хариуцлага тооцох хүсэл зөвхөн олон нийтэд бус улс төрийн намуудын шат шатны гишүүдэд суучихжээ. Тэр нь энэ удаад дунд сургуулийн элсэлтийн ерөнхий шалгалтыг санагдуулсан нэр дэвшүүлэх ажиллагаагаар илэрч байна. Улсын хийгээд олон нийтийн эрх ашгийн үүднээс энэ сайны дохио юм. Нэг үгээр хэлбэл, ингэж “улс төрийн ЭЕШ” чангарсан байна. Цаашлаад УИХ-ын босго өндөрсөж мэдэхээр болж байгаа юм.

Дашрамд хэлэхэд, ийм хүнд “сонгон шалгаруулалт”-аас гарч ирсэн нэр дэвшигчдэд дахиад хоёр даваа бий. Тэднийг СЕХ-гоор батламжлуулах нэг даваа байна. Түүний дараа 2024 оны зургадугаар сарын 28-ны санал хураалт гэсэн хамгийн том даваа бий.

Эх сурвалж: “Зууны мэдээ” сонин

2024 ОНЫ ТАВДУГААР САРЫН 21. МЯГМАР ГАРАГ. № 101 (7345)

    ХУВААЛЦАХ ЖИРГЭХ


МЭДЭЭНИЙ СЭТГЭГДЭЛ
ХОЛБООТОЙ МЭДЭЭ
Монголын бахархлаар халхавч хийсэн 1XBET
Л.Оюун-Эрдэнийн үед АТГ-ын мөрдөгчийн магадгүй “хууль зөрчин” гаргуулсан татварын байцаагчдын дүгнэлт бусдыг яллах баримт болжээ
“Монгол бахархлын өдөр”-ийг хэрхэн тэмдэглэх вэ?
Сэтгүүл зүйн салбар: Чиг хандлага, гарц, шийдэл



Веб сайтад агуулагдсан мэдээлэл зохиогчийн эрхийн хуулиар хамгаалагдсан тул зөвшөөрөлгүй хуулбарлах хориотой.

Copyright © MMINFO.MN All Rights Reserved. Powered by HUREEMEDIA.





  • Эхлэл
  • Цаг агаар
  • Валют ханш
  • Улс төр
  • Эдийн засаг
  • Үзэл бодол
  • Спорт
  • Нийгэм
  • Дэлхий
  • Энтертайнмэнт
  • Зурхай



“Улс төрийн ЭЕШ” чангарчээ, УИХ-ын босго өндөрсөх үү?!

УИХ-ын энэ удаагийн сонгууль өмнөхүүдээс өөр болох бололтой. Учир нь, сонгуулийн хуанлийн дагуу өрнөж байгаа үйл явдлууд өмнөх найман удаагийн сонгуулиас тэс өөрөөр явж байна. Намууд өчигдөр нэр дэвшигчдээ тодруулав. Хэдэн зуун хүнээс жагсаалтад бичигдэх, тойрогт өрсөлдөх 126 хүнээ шигшиж авч үлдэв.

Ер нь бол намуудын нэр дэвшигчдээ тодруулах үйл явц нь бараг л сонгуулийн дайны үйл ажиллагаатай дүйцэхээр байв. Лав л том намуудын нэр дэвшигчид уйлаан майлаан, нус нулимс дундаас л тодорчих шиг болно лээ. Уг нь өмнөх сонгуулиудын нэр дэвшигчид ихээхэн хялбар зарчмаар тодордог байлаа. Ерөнхийдөө амар байсан л даа. МАН, АН-ынхан сонгуулийн жилийн хавар хотоос зайдуу Тэрэлж хавьд томоохон жуулчны баазыг амралтын өдрүүдээр түрээсэлчихнэ. Тэндээ намын дарга нь гишүүдээ ганц ганцаар нь хүлээж авч уулздаг. Чухамдаа тэнд л тухайн жилийн сонгуулийн 76 нэр дэвшигч тодордог байсан юм. Зуны дунд сард болох сонгуульд нэр дэвших эрхээ хаврын эхэн сард шахам өвөртөлчихдөг. Тэгээд л тойргоо усална. Бас намдаа хандив сэлтийг гардуулна. Олны нүднээс далд иймэрхүү талын олон үйл явдал болно. Тэгсхийгээд л УИХ-ын сонгууль болдог. Нөгөөдүүл нь сонгогдоод гараад ирдэг. Ер нь л нэг иймэрхүү найман удаагийн УИХ-ыг сонгуулийг намууд ч, сонгогчид ч өнгөрөөжээ.

Тэгвэл энэ сонгуулиас эхлээд “дүрэм” ихээхэн өөрчлөгдөж байх шиг байна.

Үндсэн хуульд 2023 оны тавдугаар сарын 31-нд өөрчлөлт оруулж, бүсчилсэн 13 том тойрог, намын жагсаалттай байх тогтолцоог баталсан. Мөн УИХ-ыг 126 гишүүнтэй болгосон. Чухамдаа тэр өдрөөс нь 2024 оны УИХ-ын ээлжит сонгууль эхэлсэн.

Гэвч намуудын өчигдөр нэр дэвшүүлж байгаа байдлаас харвал нэр дэвших хүмүүс эцсийн мөч хүртэл тодорхой болоогүй байжээ. Намуудын нэр дэвшигчид тодрохоос өмнөх сүүлийн 48 цагт Монголын улс төр халах, улайсах биш, бүр “шатсан” гэхэд болохоор байна. Товчхондоо, намуудын нэр дэвшүүлэх үйл явц хөшигний ард дунд сургуулийн элсэлтийн ерөнхий шалгалт шиг л явдал болжээ.

МАН-ын тухайд жагсаалтдаа “...УИХ-ын гишүүд, Засгийн газрын гишүүд, “муу дүн”-тэй улстөрчдийг оруулахгүй” гэсэн зарчим танилцуулжээ. Мөн тойрогт нэр дэвшүүлэхдээ ч “...Өмнө нь намын дарга, Ерөнхий сайдаар ажилласан хүмүүс, нөгөөх “муу дүн”-тэй улстөрчид, дээрээс нь авлига албан тушаалын асуудалд холбогдсон гишүүдэд хаалттай” гэчихсэн байна. Уг нь үүнийг МАН-ын дарга, генсек зэрэг удирдлагууд нь өнгөрсөн жилээс эхлээд л хэлээд яриад байсан. Гэвч үүнээс болоод тус намынхан уржигдар өдрөөс эхлээд бужигнаж гарсан байгаа юм. Дээр хэлсэнчлэн уйлаан майлаан болж, нус нулимс унагаад сүйд болжээ.

АН-д ч адилхан явдал болсон байна. Арай ялгаатай аж. Нэр дэвшүүлэх зарчмаа аль эртнээс л МАН-ынхтай адил “сонгон шалгаруулалт” явуулахаар ярьж байсан. Гэвч уржигдар өдөр гэхэд л намын жагсаалтад “ах эгч нар” нь бөөнөөрөө бичүүлэхээр нэрээ тавьчихаад хүлээж суугааг АН-ынхан мэджээ. Түүнчлэн Х.Баттулга л гэхэд “...С.Баярцогт нэр дэвших бол бич гэсэн дэвшинэ” гээд Булганы АН-аас нэрээ оруулаад иржээ. Энэ мэтээс болоод уржигдар орой УИХ-ын гишүүд тэргүүтэй АН-ын арав гаруй фракцын дийлэнхэд харьяалагддаг 400 орчим хүн цугласан байна. УИХ-ын гишүүдээс С.Ганбаатар, Д.Ганбат, Ш.Адьшаа, Н.Алтанхуяг, А.Адьяасүрэн нар оролцоогүй байна. Өөрөөр хэлбэл, АН-ынхан “...Намын жагсаалт цэвэр байх ёстой. Залуустаа, шинэ улстөрчдөд боломж олго” гэсэн шаардлага дээр нэгдсэн байгаа юм. Товчхондоо, “...Урьдын цаг ул болов” гэдэг шиг намуудын нэр дэвшүүлэх ажиллагаа ийм өөр хандлагатай болжээ.

Нам намд ийм “нанчилдаан” болж, эцэст нь удирдах байгууллагууд нь шийдвэрээ гаргаж, нэр дэвшигчдээ “сонгосон” байна. Нэр дэвшигчдээс нь л энэ нам хаахнуур “давхих” вэ гэдэг харагдана.

“...Яагаад” гэдгийг ганц л шалтгаанаар тайлбарлаж болно. Өнгөц харахаар Үндсэн хуулийн өөрчлөлтөөр тойрог томсож, цөөрсөн ч гишүүдийн тоо нэмэгдсэн нь МАН, АН гэлтгүй, жижиг намуудын гишүүдийг ч сэрээсэн. “...Одоо л УИХ-д орж болох юм байна” гэсэн итгэлийг өгсөн хэрэг. Ингэж үзээд байгаа юм. Энэ биш. Ерөөсөө, Монголын ард түмэн гучин жил муу муухайг далдалсан “улаан хивс” дээгүүр алхсан. Энэ хивсийг өнгөрсөн гурван жилд хуулж хаясан. Түүнээс болоод олон арван улстөрчийн рейтинг унасан. Дагаад олон нийтийн дунд улс төрийн намуудын нэр хүнд ч унасан. Тиймээс Монголын улс төр, намууд цоо шинээр бий болох шаардлага үүссэн. Эхлэл нь энэ сонгууль болж байгаа юм. Сонгуульд хэр зэрэг “цэвэр” хүмүүсийг нэр дэвшүүлнэ, тэр хэрээр нам нь санал авна. Иймдээ л тулчихсан. Өөрөөр хэлбэл, Ба аваргын тэр жилийн Ерөнхийлөгчийн сонгуульд өрсөлдөхдөө гаргаж ирсэн “...Би нэр цэвэр, гар цэвэр” улстөрчдийг л нийгэм шаардаж эхэлсэн. Тэрийг мэдэрсэн учраас МАН, АН-ын удирдлагууд эртнээс нэр дэвшүүлэх зарчим, шаардлагаа яриад байсан. Гэсэн ч олон жилтийн туршид оршин тогтнож ирсэн “тогтолцоо”-той тулсан шиг байгаа юм. Үнэн хэрэгтээ, нэр дэвшихээр зүтгэгсдийн нэлээд  нь төр түшилцэхээс илүүтэй төрийн хам­гаалалтад орох “тийз” л хүссэн хэрэг.

Энгийнээр хэлэхэд, нийгмийн шахалтад орсон улстөрчид нь нам намдаа нөлөөгөө алдаагүй байна. Тиймээс намуудын нэр дэвшүүлэх үйл ажиллагаа ингэж юм юмандаа тулсан хэрэг бололтой.

Гэхдээ эндээс маш сайн нэг зүйлийг бид олж харах ёстой юм. Юу гэвэл, эрх мэдэл албан тушаалаа ашиглаж хулгай зэлгий хийсэн, хууль ёсны зөрчсөн улстөрчдөд хариуцлага тооцох хүсэл зөвхөн олон нийтэд бус улс төрийн намуудын шат шатны гишүүдэд суучихжээ. Тэр нь энэ удаад дунд сургуулийн элсэлтийн ерөнхий шалгалтыг санагдуулсан нэр дэвшүүлэх ажиллагаагаар илэрч байна. Улсын хийгээд олон нийтийн эрх ашгийн үүднээс энэ сайны дохио юм. Нэг үгээр хэлбэл, ингэж “улс төрийн ЭЕШ” чангарсан байна. Цаашлаад УИХ-ын босго өндөрсөж мэдэхээр болж байгаа юм.

Дашрамд хэлэхэд, ийм хүнд “сонгон шалгаруулалт”-аас гарч ирсэн нэр дэвшигчдэд дахиад хоёр даваа бий. Тэднийг СЕХ-гоор батламжлуулах нэг даваа байна. Түүний дараа 2024 оны зургадугаар сарын 28-ны санал хураалт гэсэн хамгийн том даваа бий.

Эх сурвалж: “Зууны мэдээ” сонин

2024 ОНЫ ТАВДУГААР САРЫН 21. МЯГМАР ГАРАГ. № 101 (7345)



МЭДЭЭНИЙ СЭТГЭГДЭЛ


Бидний тухай Редакцийн бодлого Сурталчилгаа байршуулах Холбоо барих

Веб сайтад агуулагдсан мэдээлэл зохиогчийн эрхийн хуулиар хамгаалагдсан тул зөвшөөрөлгүй хуулбарлах хориотой.

Copyright © MMINFO.MN All Rights Reserved. Powered by HUREEMEDIA.





Эхлэл Улс төр Эдийн засаг Үзэл бодол Спорт Нийгэм Дэлхий Энтертайнмэнт Зурхай
  • Нийтлэл
  • •
  • Ярилцлага
  • •
  • Сурвалжлага
  • •
  • Азийн АШТ
  • •
  • Фото мэдээ
  • •
  • Оддын амьдрал
БҮХ СЭДЭВ
  • •Засгийн газар
  • •Чуулган
  • •Ерөнхийлөгч
  • •Сэрэмжлүүлэг
  • •Байнгын хороо
  • •Уул уурхай
  • •Степпе Арена
  • •Аймгуудын мэдээлэл
  • •Бөхийн төрлүүд
  • •Видео мэдээ
  • •Гэмт хэрэг
  • •Яам, Агентлаг
  • •Эрүүл мэнд
  • •Ярилцлага
  • •Халуун сэдэв
ХУРААХ
3-р хорооллын зарим хэсгээр...
МАН-ын жагсаалтад багтсан 48 нэр...

“Улс төрийн ЭЕШ” чангарчээ, УИХ-ын босго өндөрсөх үү?!

ГАРЬД 2024-05-21
    ХУВААЛЦАХ ЖИРГЭХ
“Улс төрийн ЭЕШ” чангарчээ, УИХ-ын босго өндөрсөх үү?!

УИХ-ын энэ удаагийн сонгууль өмнөхүүдээс өөр болох бололтой. Учир нь, сонгуулийн хуанлийн дагуу өрнөж байгаа үйл явдлууд өмнөх найман удаагийн сонгуулиас тэс өөрөөр явж байна. Намууд өчигдөр нэр дэвшигчдээ тодруулав. Хэдэн зуун хүнээс жагсаалтад бичигдэх, тойрогт өрсөлдөх 126 хүнээ шигшиж авч үлдэв.

Ер нь бол намуудын нэр дэвшигчдээ тодруулах үйл явц нь бараг л сонгуулийн дайны үйл ажиллагаатай дүйцэхээр байв. Лав л том намуудын нэр дэвшигчид уйлаан майлаан, нус нулимс дундаас л тодорчих шиг болно лээ. Уг нь өмнөх сонгуулиудын нэр дэвшигчид ихээхэн хялбар зарчмаар тодордог байлаа. Ерөнхийдөө амар байсан л даа. МАН, АН-ынхан сонгуулийн жилийн хавар хотоос зайдуу Тэрэлж хавьд томоохон жуулчны баазыг амралтын өдрүүдээр түрээсэлчихнэ. Тэндээ намын дарга нь гишүүдээ ганц ганцаар нь хүлээж авч уулздаг. Чухамдаа тэнд л тухайн жилийн сонгуулийн 76 нэр дэвшигч тодордог байсан юм. Зуны дунд сард болох сонгуульд нэр дэвших эрхээ хаврын эхэн сард шахам өвөртөлчихдөг. Тэгээд л тойргоо усална. Бас намдаа хандив сэлтийг гардуулна. Олны нүднээс далд иймэрхүү талын олон үйл явдал болно. Тэгсхийгээд л УИХ-ын сонгууль болдог. Нөгөөдүүл нь сонгогдоод гараад ирдэг. Ер нь л нэг иймэрхүү найман удаагийн УИХ-ыг сонгуулийг намууд ч, сонгогчид ч өнгөрөөжээ.

Тэгвэл энэ сонгуулиас эхлээд “дүрэм” ихээхэн өөрчлөгдөж байх шиг байна.

Үндсэн хуульд 2023 оны тавдугаар сарын 31-нд өөрчлөлт оруулж, бүсчилсэн 13 том тойрог, намын жагсаалттай байх тогтолцоог баталсан. Мөн УИХ-ыг 126 гишүүнтэй болгосон. Чухамдаа тэр өдрөөс нь 2024 оны УИХ-ын ээлжит сонгууль эхэлсэн.

Гэвч намуудын өчигдөр нэр дэвшүүлж байгаа байдлаас харвал нэр дэвших хүмүүс эцсийн мөч хүртэл тодорхой болоогүй байжээ. Намуудын нэр дэвшигчид тодрохоос өмнөх сүүлийн 48 цагт Монголын улс төр халах, улайсах биш, бүр “шатсан” гэхэд болохоор байна. Товчхондоо, намуудын нэр дэвшүүлэх үйл явц хөшигний ард дунд сургуулийн элсэлтийн ерөнхий шалгалт шиг л явдал болжээ.

МАН-ын тухайд жагсаалтдаа “...УИХ-ын гишүүд, Засгийн газрын гишүүд, “муу дүн”-тэй улстөрчдийг оруулахгүй” гэсэн зарчим танилцуулжээ. Мөн тойрогт нэр дэвшүүлэхдээ ч “...Өмнө нь намын дарга, Ерөнхий сайдаар ажилласан хүмүүс, нөгөөх “муу дүн”-тэй улстөрчид, дээрээс нь авлига албан тушаалын асуудалд холбогдсон гишүүдэд хаалттай” гэчихсэн байна. Уг нь үүнийг МАН-ын дарга, генсек зэрэг удирдлагууд нь өнгөрсөн жилээс эхлээд л хэлээд яриад байсан. Гэвч үүнээс болоод тус намынхан уржигдар өдрөөс эхлээд бужигнаж гарсан байгаа юм. Дээр хэлсэнчлэн уйлаан майлаан болж, нус нулимс унагаад сүйд болжээ.

АН-д ч адилхан явдал болсон байна. Арай ялгаатай аж. Нэр дэвшүүлэх зарчмаа аль эртнээс л МАН-ынхтай адил “сонгон шалгаруулалт” явуулахаар ярьж байсан. Гэвч уржигдар өдөр гэхэд л намын жагсаалтад “ах эгч нар” нь бөөнөөрөө бичүүлэхээр нэрээ тавьчихаад хүлээж суугааг АН-ынхан мэджээ. Түүнчлэн Х.Баттулга л гэхэд “...С.Баярцогт нэр дэвших бол бич гэсэн дэвшинэ” гээд Булганы АН-аас нэрээ оруулаад иржээ. Энэ мэтээс болоод уржигдар орой УИХ-ын гишүүд тэргүүтэй АН-ын арав гаруй фракцын дийлэнхэд харьяалагддаг 400 орчим хүн цугласан байна. УИХ-ын гишүүдээс С.Ганбаатар, Д.Ганбат, Ш.Адьшаа, Н.Алтанхуяг, А.Адьяасүрэн нар оролцоогүй байна. Өөрөөр хэлбэл, АН-ынхан “...Намын жагсаалт цэвэр байх ёстой. Залуустаа, шинэ улстөрчдөд боломж олго” гэсэн шаардлага дээр нэгдсэн байгаа юм. Товчхондоо, “...Урьдын цаг ул болов” гэдэг шиг намуудын нэр дэвшүүлэх ажиллагаа ийм өөр хандлагатай болжээ.

Нам намд ийм “нанчилдаан” болж, эцэст нь удирдах байгууллагууд нь шийдвэрээ гаргаж, нэр дэвшигчдээ “сонгосон” байна. Нэр дэвшигчдээс нь л энэ нам хаахнуур “давхих” вэ гэдэг харагдана.

“...Яагаад” гэдгийг ганц л шалтгаанаар тайлбарлаж болно. Өнгөц харахаар Үндсэн хуулийн өөрчлөлтөөр тойрог томсож, цөөрсөн ч гишүүдийн тоо нэмэгдсэн нь МАН, АН гэлтгүй, жижиг намуудын гишүүдийг ч сэрээсэн. “...Одоо л УИХ-д орж болох юм байна” гэсэн итгэлийг өгсөн хэрэг. Ингэж үзээд байгаа юм. Энэ биш. Ерөөсөө, Монголын ард түмэн гучин жил муу муухайг далдалсан “улаан хивс” дээгүүр алхсан. Энэ хивсийг өнгөрсөн гурван жилд хуулж хаясан. Түүнээс болоод олон арван улстөрчийн рейтинг унасан. Дагаад олон нийтийн дунд улс төрийн намуудын нэр хүнд ч унасан. Тиймээс Монголын улс төр, намууд цоо шинээр бий болох шаардлага үүссэн. Эхлэл нь энэ сонгууль болж байгаа юм. Сонгуульд хэр зэрэг “цэвэр” хүмүүсийг нэр дэвшүүлнэ, тэр хэрээр нам нь санал авна. Иймдээ л тулчихсан. Өөрөөр хэлбэл, Ба аваргын тэр жилийн Ерөнхийлөгчийн сонгуульд өрсөлдөхдөө гаргаж ирсэн “...Би нэр цэвэр, гар цэвэр” улстөрчдийг л нийгэм шаардаж эхэлсэн. Тэрийг мэдэрсэн учраас МАН, АН-ын удирдлагууд эртнээс нэр дэвшүүлэх зарчим, шаардлагаа яриад байсан. Гэсэн ч олон жилтийн туршид оршин тогтнож ирсэн “тогтолцоо”-той тулсан шиг байгаа юм. Үнэн хэрэгтээ, нэр дэвшихээр зүтгэгсдийн нэлээд  нь төр түшилцэхээс илүүтэй төрийн хам­гаалалтад орох “тийз” л хүссэн хэрэг.

Энгийнээр хэлэхэд, нийгмийн шахалтад орсон улстөрчид нь нам намдаа нөлөөгөө алдаагүй байна. Тиймээс намуудын нэр дэвшүүлэх үйл ажиллагаа ингэж юм юмандаа тулсан хэрэг бололтой.

Гэхдээ эндээс маш сайн нэг зүйлийг бид олж харах ёстой юм. Юу гэвэл, эрх мэдэл албан тушаалаа ашиглаж хулгай зэлгий хийсэн, хууль ёсны зөрчсөн улстөрчдөд хариуцлага тооцох хүсэл зөвхөн олон нийтэд бус улс төрийн намуудын шат шатны гишүүдэд суучихжээ. Тэр нь энэ удаад дунд сургуулийн элсэлтийн ерөнхий шалгалтыг санагдуулсан нэр дэвшүүлэх ажиллагаагаар илэрч байна. Улсын хийгээд олон нийтийн эрх ашгийн үүднээс энэ сайны дохио юм. Нэг үгээр хэлбэл, ингэж “улс төрийн ЭЕШ” чангарсан байна. Цаашлаад УИХ-ын босго өндөрсөж мэдэхээр болж байгаа юм.

Дашрамд хэлэхэд, ийм хүнд “сонгон шалгаруулалт”-аас гарч ирсэн нэр дэвшигчдэд дахиад хоёр даваа бий. Тэднийг СЕХ-гоор батламжлуулах нэг даваа байна. Түүний дараа 2024 оны зургадугаар сарын 28-ны санал хураалт гэсэн хамгийн том даваа бий.

Эх сурвалж: “Зууны мэдээ” сонин

2024 ОНЫ ТАВДУГААР САРЫН 21. МЯГМАР ГАРАГ. № 101 (7345)

ФОТО:

Сэдвүүд : #Нийтлэл   #Боловсрол  
ХОЛБООТОЙ МЭДЭЭ
Монголын бахархлаар халхавч хийсэн 1XBET
Л.Оюун-Эрдэнийн үед АТГ-ын мөрдөгчийн магадгүй “хууль зөрчин” гаргуулсан татварын байцаагчдын дүгнэлт бусдыг яллах баримт болжээ
“Монгол бахархлын өдөр”-ийг хэрхэн тэмдэглэх вэ?
Сэтгүүл зүйн салбар: Чиг хандлага, гарц, шийдэл
ШУУРХАЙ МЭДЭЭ
14 цагийн өмнө өмнө

Жүдо бөхийн Залуучуудын дэлхийн аваргаар Т.Ариунзаяа тодорлоо

14 цагийн өмнө өмнө

Дэлхийд тод гялалзсан оюунлаг охин Б.Оюун-Үжин

14 цагийн өмнө өмнө

Өрнөдөд сандрал, Дорнодод найдвар, Шэньжэнээс томоохон ахиц дэвшил гарна гэж хүлээж байна

14 цагийн өмнө өмнө

У.Хүрэлсүх: Эх орныхоо эрх ашгаас урвасан хэнтэй ч Монгол төр тохиролцох ёсгүй

14 цагийн өмнө өмнө

Б.Пүрэвдагва: Иргэдтэйгээ уулзаж, 2027 оны төсөвт тусгах санал хүсэлтийг нь нээлттэй сонсож байна

14 цагийн өмнө өмнө

С.Бямбацогт: Парламентад суудалтай намуудын дарга нарыг оролцуулсан ойлголцол, зөвшилцлийн Зөвлөлийг байгуулж ажиллана

14 цагийн өмнө өмнө

Есөн улаан мэнгэтэй шар нохой өдөр

14 цагийн өмнө өмнө

Ялимгүй цас орно, өдөртөө 4-6 хэм хүйтэн байна

1 өдрийн өмнө өмнө

Монгол Улсын Ерөнхийлөгчийг үүрэгт ажлаас нь чөлөөлөв

1 өдрийн өмнө өмнө

М.Нарантуяа-Нара: Энэ танхимд Ерөнхийлөгч орж ирэхээр яагаад бүгд "гөлөг" болчихдог юм бэ

1 өдрийн өмнө өмнө

У.Хүрэлсүх: Эх орныхоо эрх ашгаас урвасан хэнтэй ч монгол төр тохиролцох ёсгүй

1 өдрийн өмнө өмнө

Битүүмжлэгдсэн автомашиныг зарж, 375 сая төгрөг залилжээ

1 өдрийн өмнө өмнө

Токиогийн “Их дуулга”-д оролцох Монголын жүдочид тодорлоо

1 өдрийн өмнө өмнө

Хүүхэд залуусын хөгжлийг дэмжигч "Ачит Ихт" компани

1 өдрийн өмнө өмнө

Говь-Алтай аймагт 3.7 магнитудын хүчтэй газар хөдөлжээ

1 өдрийн өмнө өмнө

Согтуугаар тээврийн хэрэгсэл жолоодсон 62 зөрчил бүртгэгдлээ

1 өдрийн өмнө өмнө

Дүүжин замын тээврээр аюулгүй зорчих зааврыг танилцуулж байна

1 өдрийн өмнө өмнө

Дөрвөн чиглэлд шөнийн автобус иргэдэд үйлчилж байна

1 өдрийн өмнө өмнө

Төрийн өмчит компанийн тоог 85 болгон бууруулахаар тусгажээ

1 өдрийн өмнө өмнө

Ц.Идэрбат: Тариалангийн үйлдвэрлэл эрхлэгчдэд олгох хөнгөлөлттэй зээлийн хүртээмжийг нэмэгдүүлнэ

1 өдрийн өмнө өмнө

“Евро-3” болон түүнээс дээш стандартын АИ-92 автобензиний үнийг 1,000 хүртэл төгрөгөөр бууруулна

1 өдрийн өмнө өмнө

Хууль бус хөрөнгө хураан авах тухай хуулийн төслийг УИХ-д өргөн барина

1 өдрийн өмнө өмнө

Н.Учрал: Төрийн тэргүүний эхлүүлсэн жишгийн дагуу бүгд шалгуулах ёстой

1 өдрийн өмнө өмнө

Хуулийн төсөл: Хаврын морин уралдааныг зөвшөөрнө, зөвшөөрөхгүй

1 өдрийн өмнө өмнө

Ерөнхийлөгчийн албан тушаалаасаа чөлөөлөгдөх хүсэлтийг өнөөдөр шийдвэрлэнэ

1 өдрийн өмнө өмнө

Үс засуулбал эрч хүч ихэснэ

1 өдрийн өмнө өмнө

Цас орохгүй, өдөртөө 3-5 хэм хүйтэн байна

2 өдрийн өмнө өмнө

Б.Бямбасүрэн: Бэлтгэл хийж байгаад тамирчин болсон

2 өдрийн өмнө өмнө

Засгийн газрын ээлжит хуралдаан болж байна

2 өдрийн өмнө өмнө

Ерөнхийлөгчийн албан тушаалаасаа чөлөөлөгдөх хүсэлтийг өнөөдөр хэлэлцэнэ

САНАЛ БОЛГОХ
2026-11-13 өмнө

Төрийн өмчит компаниудын ногдол ашгийг иргэдэд хүртээх бодлого үр дүнгээ өгч эхэлж байна

2026-11-14 өмнө

C.Бямбацогт: Ард түмнийхээ амьжиргаа орлогыг хамгаалсан, аж ахуйн нэгжүүдээ дэмжсэн төсвийг баталлаа

2026-11-13 өмнө

Н.Учрал: Говийн усны асуудлыг нэн тэргүүнд тавина

2026-11-13 өмнө

Инженерийн хангамжийн байгууллагуудын өвөлжилтийн бэлтгэл, бэлэн байдлыг шалгалаа

2026-11-14 өмнө

Г.Хосбаяр: Эдгээр 10 аймагт утааны асуудал маш хүнд байгаа

2026-11-13 өмнө

З.Мэндсайхан: “Рио Тинто” групп ногдол ашгийг гурван үе шаттайгаар төвлөрүүлэхээ илэрхийлсэн

2026-11-13 өмнө

Их цас орно, өдөртөө 1-3 хэм дулаан байна

2026-11-13 өмнө

"Химийн масс олимпиад"-д Орхон аймгийн ЕБС-ийн 2055 сурагч хамрагджээ

2026-11-13 өмнө

Л.Оюун-Эрдэнэ: Манай могой Б.Энхбаяр “Бодь-110” гэхээр л хачин их цочдог хүн дээ

2026-11-14 өмнө

“Сугалаагүй цэцэрлэг” бодлогын дүнд хүүхдийн хамран сургалт 96 хувьд хүрчээ

2026-11-13 өмнө

Үс засуулбал бие эрхтний хүч сайжирна

2026-11-14 өмнө

Л.Мөнхбаясгалан: Алт, зэс, нүүрс дуусдаг юм, ус ч дуусна

2026-11-14 өмнө

Төрийн албаны гүйцэтгэлийн удирдлагын цахим системд 444 байгууллагын 23,482 албан хаагч бүртгэгджээ

2026-11-14 өмнө

Ялимгүй цас орно, өдөртөө 2-4 хэм хүйтэн байна

2026-11-14 өмнө

Эгийн голын усан цахилгаан станц төслийг байгаль орчинд сөрөг нөлөөгүй хэрэгжүүлэх боломжтой гэсэн урьдчилсан дүгнэлт гарчээ

2026-11-14 өмнө

Үс засуулбал эд, мал арвижна

2026-11-14 өмнө

Туул гол дагуу Нисэх, Сонсголон орчимд 14.5 га талбайд олон жил хуримтлагдсан хог хаягдлыг цэвэрлэлээ

2026-11-17 өмнө

2026.11.16: Улстөрчдийн хэн, юу хэлэв

2026-11-16 өмнө

Н.Учрал: Нөөцийн мах бэлтгэн нийлүүлэх тогтолцоог үндсээр нь шинэчилж байна

2026-11-16 өмнө

Ус амьдралыг тэтгэдэг бол Мод усыг хамгаалдаг

2026-11-16 өмнө

Өмгөөлөгчид цагдан хорих хугацааг нэг сараар тогтмол сунгадаг практикийг шүүмжиллээ

2026-11-17 өмнө

Цас цэвэрлэгээнд 1400 орчим ажилтан, албан хаагч ажиллаж, 350 гаруй тонн давс, бодис цацаад байна

2026-11-17 өмнө

Ерөнхий сайд Н.Учрал 2027 оны улсын төсвийн онцлох шийдвэрүүдийг танилцууллаа

2026-11-16 өмнө

Согтуугаар тээврийн хэрэгсэл жолоодсон 51 зөрчил бүртгэгдлээ

2026-11-17 өмнө

Нийслэлийн 7000 өрхийг дулаалж, цахилгаан халаалтад шилжүүлнэ

2026-11-17 өмнө

Нийслэлийн хэмжээнд “Шар дарцаг” аян эхэллээ

2026-11-16 өмнө

6,2 тэрбум төгрөгийн өмч хөрөнгийг авран хамгаалж ажиллалаа

2026-11-17 өмнө

Төсвийн хуулийн онцлох заалтууд

2026-11-16 өмнө

Ахуйн хэрэглээний жижиг газны баллон тэсэрч, иргэн гэмтжээ

2 өдрийн өмнө өмнө

“Оюу толгойн ашгаас иргэн бүрд 857,000 төгрөгийг хувь дансанд нь шилжүүлж өгөх асуудлаар хуулийн төсөл санаачлан хэлэлцүүлэх” тухай ажлын хэсгийг байгууллаа

Бидний тухай Редакцийн бодлого Сурталчилгаа байршуулах Холбоо барих Дээшээ буцах


Веб сайтад агуулагдсан мэдээлэл зохиогчийн эрхийн хуулиар хамгаалагдсан тул зөвшөөрөлгүй хуулбарлах хориотой.

Copyright © MMINFO.MN All Rights Reserved. Powered by HUREEMEDIA.