• Эхлэл
  • Цаг агаар
  • Валют ханш
  • Улс төр
  • Эдийн засаг
  • Үзэл бодол
  • Спорт
  • Нийгэм
  • Дэлхий
  • Энтертайнмэнт
  • Зурхай



Ерөнхийлөгчийн хориг улс төрийн хувьд УИХ-ыг “урхи”-наас гаргалаа

Хоригтой долоо хоног өнгөрлөө. Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүх УИХ-ын баталсан 2025 оны улсын төсөвт бүхэлд нь хориг тавив.

Тэрээр “…УИХ төсвийг хэлэлцэн батлахдаа хууль дээдлэх Үндсэн хуулийн зарчимд нийцүүлээгүй байна. Мөн УИХ 2025 оны Төсвийн тухай хууль хүчин төгөлдөр болж, дагаж мөрдөж эхлээгүй айхад тодотгол хийхээр  “2025 оны Төсвийн тухай хууль баталсантай холбогдуулан авах зарим арга хэмжээний тухай” 41 дүгээр тогтоол баталсан нь Үндсэн хуулийг зөрчих нөхцөл бий болгосон. Иймд Монгол Улсын 2025 оны Төсвийн тухай хууль, хамт өргөн мэдүүлсэн болон холбогдуулан боловсруулж баталсан хууль тогтоомжид бүхэлд нь тавьсан хоригийг холбогдох хуулийн дагуу хэлэлцэн шийдвэрлэх нь зүйтэй” хэмээн хориг тавьсан үндэслэлээ танилцуулжээ.

Ер нь бол УИХ-аар 2025 оны улсын төсвийг батлахтай зэрэгцээд л Ерөнхийлөгч төсөвт хориг тавихгүй бол болохооргүй улс төрийн нөхцөл үүсчихсэн юм.

Учир нь ирэх оны төсвийг энэ сарын 8-нд баталсан. Гэтэл ингэхдээ Ерөнхийлөгчийн үндэслэл болгосон  2025 оны төсвийн тодотголын төслийг 2024 оны арванхоёрдугаар сард багтаан УИХ-д өргөн мэдүүлэх Засгийн газарт даалгасан тогтоол гаргасан. Энэ талаар УИХ-ын дарга Д.Амарбаясгалан “…УИХ-ын гишүүдээс 2025 оны төсвийн төслийг олон талаас нь шүүн хэлэлцэж, Засгийн газраас дэвшүүлсэн арга хэмжээнүүдийн эрэмбэ, дэс дарааллыг нягтлах талаар олон санал, шаардлага гаргасан. Төсвийн тогтвортой байдлын тухай хуулийг үндэслэн энэхүү батлагдсан 2025 оны төсвийг макро эдийн засгийн төлөв байдалд болон төсвийн тусгай шаардлагыг баримтлахад нөлөөлөх нөлөөллийн талаар үнэлгээ хийж үр дүнг танилцуулахыг Засгийн газарт даалгаж байна” гэсэн. Чухамдаа энэ үнэхээр алдаа болсон юм. Уг нь, УИХ-ын нэр бүхий гишүүд төсвийн эхний хэлэлцүүлгийн үед тодорхой яриагүй саналуудыг батлах үеэр чуулганы танхим болон олон нийтэд хандсан индрүүдэд гарч илэрхийлсэн. Төсөв тойрсон нийгмийн хэлэлцүүлэг өрнүүлсэн. Өөр эрх ашгаар ил, далд хөөрөгдсөн хүмүүс ч бий. Тэр нь УИХ дээрх тогтоолыг гаргахад хөшүүрэг болчихсон.

Явсаар 2025 оны улсын төсвийн жил эхлээгүй байхад тодотгол хийх тухай тогтоол баталсан нь эрх зүйн маргааныг дэгдээж орхисон. УИХ-ын энэ шийдвэр Үндсэн хуулийн Цэцэд очвол өчиггүй унах нь ойлгомжтой болсон. Тэр утгаараа, түүнээс өмнө үүнийг засах хамгийн зөв гарц нь Ерөнхийлөгчийн хориг болж таарсан. Гэхдээ Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнэ энэ сарын 14-ний өдөр Сангийн яам дээр очоод “…2025 оны төсөв бол сонгуулийн холимог тогтолцоогоор бүрдсэн 126 гишүүнтэй парламентын баталсан анхны төсөв. Тийм учраас төсвийг тойргуудад хэсэгчлэн хуваадаг хандлагаас салж, бүсчилсэн хөгжилд хөрөнгө оруулсан төсөв болсон. УИХ-ын цөөнгүй гишүүд тойрогт төсөв нэмдэг хандлагыг халж,  зарлагыг багасгах шүүмжлэл гаргаж байгаа нь шинэ тогтолцооны эерэг үр дүн. 2025 оны төсөвт олон нийтийн шүүмжлэл дагуулж байгаа асуудлыг шийдэж, төсвийн тодотгол оруулах хэрэгтэй. Асуудлыг бодитоор харж нарийн тооцоо судалгаанд үндэслэж шийдвэр гаргах нь зөв. Цаашид алдагдалгүй төсөв батлах чиглэлд анхаарах ёстой. Манай улсын орлого олж байгаа гол салбар бол уул уурхай. Тэр дундаа нүүрснээс хамааралтай. Олон улсын чиг хандлага нүүрснээс татгалзаж ногоон эдийн засагт шилжиж буй учир нүүрсний экспорт багасвал үүнд бэлтгэлээ хангаж, анхаарч ажиллах ёстой” гэсэн.

Ингээд Ерөнхийлөгч 2024 оны арваннэгдүгээр сарын 20-нд 2025 оны улсын төсөвт хориг тавьж, УИХ, Засгийн газар ямар ч эсэргүүцэлгүйгээр хүлээж авав. Тэр байтугай “…Ерөнхийлөгч хориг тавилаа” гэж ЕТГ-ын дарга Г.Занданшатар зарлаад

цаг болоогүй байхад Сангийн сайд Б.Жавхлан хоригийг хэрхэн биелүүлэхээ танилцуулсан юм. Тэрээр “…Ерөнхийлөгчийн зүгээс алдагдалгүй төсөв батлах ёстой гэж үзэж байна. Энэ хүрээнд төсвийн хөрөнгө оруулалт, урсгал зардлаа танах шаардлагатай нүүр тулна. 2025 оны төсвийн нэмэгдэж байгаа зардлын 60-70 хувь нь хуулийн дагуу нэмэгдэж байгаа урсгал зардал байна. Төсвийн хэлэлцүүлгийн үед яригдсан томилолтын зардал, Соёлын яамны ваучер зэрэг нь алдагдалгүй төсөв батлахад хэмжээний хувьд маш бага зардалд багтана. Тэгэхээр алдагдалгүй төсөв батлахад Засгийн газрын үйл ажиллагаа талдаа багагүй хэмжээний таналт хийх шаардлагатай гэсэн үг. Үүнд Засгийн газар бэлтгэлтэй байгаа. Тооцооллуудаа эхнээс нь хийж байна. Засгийн газар Ерөнхийлөгчийн хоригийг эергээр хүлээн авч, нааштай өөрчлөлтүүдийг хийх тал дээр санаачилгатай ажиллана.

Ирэх жилийн төсвийн орлого талдаа эрсдэл яригдаагүй. Зардал талдаа асуудал байгаа учраас эхлээд хөрөнгө оруулалтаа эрэмбэлж хасалт хийнэ. Хамгийн сүүлд урсгал зардал руу ордог. Тэгэхээр 2.1 их наяд төгрөгийн хөрөнгө оруулалт болон урсгал зардлын таналт хийх замаар алдагдалгүй төсөв батална. 2025 онд 1.7 их наяд төгрөгийн шинэ хөрөнгө оруулалт хийхээр төлөвлөснөөс тал нь хасагдаж таарна. Үлдсэнийг нь төсвийн 34 ерөнхийлөгч захирагчийн урсгал зардлаас тэнцүү хасалт хийх байдлаар явна гэж ойлгох хэрэгтэй. Нөгөө талд хөрөнгө оруулалт танагдана гэдэг нь төлөвлөсөн том төслүүд, макро эдийн засгийн хувьд хүрэхээр төлөвлөсөн үзүүлэлтүүд хойшилно. Том төслийн бүтээн байгуулалтыг төсвөөр хийх боломж багасч байгаа учраас олон талт хөрөнгө оруулалтын эх үүсвэр татах, тэр чиглэлд түлхүү ажиллах шаардлагууд гарна.” гэсэн юм. УИХ-ын гишүүд ч “…Маш зөв” гээд хүлээгээд авчихлаа.

Ингэснээр Ерөнхийлөгчийн хориг төсөвтэй хамт тодотгол хийх тогтоол баталж, эрх зүйн “урхи”-нд орчихоод байсан УИХ-д улс төрийн хувьд УИХ-д гарц нээж өглөө.

Ер нь бол “…Энэ бүхэн Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнэ тойргоос сонгогдсон гишүүддээ мөнгө тавиагүйтэй холбоотой” гэдгийг хаана хаанаа ойлгож аваад хоцорлоо. Тэрээр “гишүүдийн таван тэрбум” ч билүү, тэр мөнгийг нь төсөвт суулгасан бол ийм асуудал үүсэхгүй байсан гэсэн үг.

Улс төрийн талаасаа ингээд Ерөнхийлөгчийн хоригоор “залруулга” хийчихлээ. Харин эдийн засаг талаасаа бол зарим нөхдийн анхнаасаа улсын төсвөөр улс төр хийсэн нь буруудаж таарах бололтой. Эдийн засгийн шинжээчид “..Хөрөнгө оруулалтын хурд саарч, зах зээл хумигдана” гэж байна.

Эх сурвалж: “Зууны мэдээ” сонин

2024 ОНЫ АРВАННЭГДҮГЭЭР САРЫН 25. ДАВАА ГАРАГ. № 228 (7472)

    ХУВААЛЦАХ ЖИРГЭХ


МЭДЭЭНИЙ СЭТГЭГДЭЛ
ХОЛБООТОЙ МЭДЭЭ
Монголын бахархлаар халхавч хийсэн 1XBET
Л.Оюун-Эрдэнийн үед АТГ-ын мөрдөгчийн магадгүй “хууль зөрчин” гаргуулсан татварын байцаагчдын дүгнэлт бусдыг яллах баримт болжээ
“Монгол бахархлын өдөр”-ийг хэрхэн тэмдэглэх вэ?
Сэтгүүл зүйн салбар: Чиг хандлага, гарц, шийдэл



Веб сайтад агуулагдсан мэдээлэл зохиогчийн эрхийн хуулиар хамгаалагдсан тул зөвшөөрөлгүй хуулбарлах хориотой.

Copyright © MMINFO.MN All Rights Reserved. Powered by HUREEMEDIA.





  • Эхлэл
  • Цаг агаар
  • Валют ханш
  • Улс төр
  • Эдийн засаг
  • Үзэл бодол
  • Спорт
  • Нийгэм
  • Дэлхий
  • Энтертайнмэнт
  • Зурхай



Ерөнхийлөгчийн хориг улс төрийн хувьд УИХ-ыг “урхи”-наас гаргалаа

Хоригтой долоо хоног өнгөрлөө. Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүх УИХ-ын баталсан 2025 оны улсын төсөвт бүхэлд нь хориг тавив.

Тэрээр “…УИХ төсвийг хэлэлцэн батлахдаа хууль дээдлэх Үндсэн хуулийн зарчимд нийцүүлээгүй байна. Мөн УИХ 2025 оны Төсвийн тухай хууль хүчин төгөлдөр болж, дагаж мөрдөж эхлээгүй айхад тодотгол хийхээр  “2025 оны Төсвийн тухай хууль баталсантай холбогдуулан авах зарим арга хэмжээний тухай” 41 дүгээр тогтоол баталсан нь Үндсэн хуулийг зөрчих нөхцөл бий болгосон. Иймд Монгол Улсын 2025 оны Төсвийн тухай хууль, хамт өргөн мэдүүлсэн болон холбогдуулан боловсруулж баталсан хууль тогтоомжид бүхэлд нь тавьсан хоригийг холбогдох хуулийн дагуу хэлэлцэн шийдвэрлэх нь зүйтэй” хэмээн хориг тавьсан үндэслэлээ танилцуулжээ.

Ер нь бол УИХ-аар 2025 оны улсын төсвийг батлахтай зэрэгцээд л Ерөнхийлөгч төсөвт хориг тавихгүй бол болохооргүй улс төрийн нөхцөл үүсчихсэн юм.

Учир нь ирэх оны төсвийг энэ сарын 8-нд баталсан. Гэтэл ингэхдээ Ерөнхийлөгчийн үндэслэл болгосон  2025 оны төсвийн тодотголын төслийг 2024 оны арванхоёрдугаар сард багтаан УИХ-д өргөн мэдүүлэх Засгийн газарт даалгасан тогтоол гаргасан. Энэ талаар УИХ-ын дарга Д.Амарбаясгалан “…УИХ-ын гишүүдээс 2025 оны төсвийн төслийг олон талаас нь шүүн хэлэлцэж, Засгийн газраас дэвшүүлсэн арга хэмжээнүүдийн эрэмбэ, дэс дарааллыг нягтлах талаар олон санал, шаардлага гаргасан. Төсвийн тогтвортой байдлын тухай хуулийг үндэслэн энэхүү батлагдсан 2025 оны төсвийг макро эдийн засгийн төлөв байдалд болон төсвийн тусгай шаардлагыг баримтлахад нөлөөлөх нөлөөллийн талаар үнэлгээ хийж үр дүнг танилцуулахыг Засгийн газарт даалгаж байна” гэсэн. Чухамдаа энэ үнэхээр алдаа болсон юм. Уг нь, УИХ-ын нэр бүхий гишүүд төсвийн эхний хэлэлцүүлгийн үед тодорхой яриагүй саналуудыг батлах үеэр чуулганы танхим болон олон нийтэд хандсан индрүүдэд гарч илэрхийлсэн. Төсөв тойрсон нийгмийн хэлэлцүүлэг өрнүүлсэн. Өөр эрх ашгаар ил, далд хөөрөгдсөн хүмүүс ч бий. Тэр нь УИХ дээрх тогтоолыг гаргахад хөшүүрэг болчихсон.

Явсаар 2025 оны улсын төсвийн жил эхлээгүй байхад тодотгол хийх тухай тогтоол баталсан нь эрх зүйн маргааныг дэгдээж орхисон. УИХ-ын энэ шийдвэр Үндсэн хуулийн Цэцэд очвол өчиггүй унах нь ойлгомжтой болсон. Тэр утгаараа, түүнээс өмнө үүнийг засах хамгийн зөв гарц нь Ерөнхийлөгчийн хориг болж таарсан. Гэхдээ Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнэ энэ сарын 14-ний өдөр Сангийн яам дээр очоод “…2025 оны төсөв бол сонгуулийн холимог тогтолцоогоор бүрдсэн 126 гишүүнтэй парламентын баталсан анхны төсөв. Тийм учраас төсвийг тойргуудад хэсэгчлэн хуваадаг хандлагаас салж, бүсчилсэн хөгжилд хөрөнгө оруулсан төсөв болсон. УИХ-ын цөөнгүй гишүүд тойрогт төсөв нэмдэг хандлагыг халж,  зарлагыг багасгах шүүмжлэл гаргаж байгаа нь шинэ тогтолцооны эерэг үр дүн. 2025 оны төсөвт олон нийтийн шүүмжлэл дагуулж байгаа асуудлыг шийдэж, төсвийн тодотгол оруулах хэрэгтэй. Асуудлыг бодитоор харж нарийн тооцоо судалгаанд үндэслэж шийдвэр гаргах нь зөв. Цаашид алдагдалгүй төсөв батлах чиглэлд анхаарах ёстой. Манай улсын орлого олж байгаа гол салбар бол уул уурхай. Тэр дундаа нүүрснээс хамааралтай. Олон улсын чиг хандлага нүүрснээс татгалзаж ногоон эдийн засагт шилжиж буй учир нүүрсний экспорт багасвал үүнд бэлтгэлээ хангаж, анхаарч ажиллах ёстой” гэсэн.

Ингээд Ерөнхийлөгч 2024 оны арваннэгдүгээр сарын 20-нд 2025 оны улсын төсөвт хориг тавьж, УИХ, Засгийн газар ямар ч эсэргүүцэлгүйгээр хүлээж авав. Тэр байтугай “…Ерөнхийлөгч хориг тавилаа” гэж ЕТГ-ын дарга Г.Занданшатар зарлаад

цаг болоогүй байхад Сангийн сайд Б.Жавхлан хоригийг хэрхэн биелүүлэхээ танилцуулсан юм. Тэрээр “…Ерөнхийлөгчийн зүгээс алдагдалгүй төсөв батлах ёстой гэж үзэж байна. Энэ хүрээнд төсвийн хөрөнгө оруулалт, урсгал зардлаа танах шаардлагатай нүүр тулна. 2025 оны төсвийн нэмэгдэж байгаа зардлын 60-70 хувь нь хуулийн дагуу нэмэгдэж байгаа урсгал зардал байна. Төсвийн хэлэлцүүлгийн үед яригдсан томилолтын зардал, Соёлын яамны ваучер зэрэг нь алдагдалгүй төсөв батлахад хэмжээний хувьд маш бага зардалд багтана. Тэгэхээр алдагдалгүй төсөв батлахад Засгийн газрын үйл ажиллагаа талдаа багагүй хэмжээний таналт хийх шаардлагатай гэсэн үг. Үүнд Засгийн газар бэлтгэлтэй байгаа. Тооцооллуудаа эхнээс нь хийж байна. Засгийн газар Ерөнхийлөгчийн хоригийг эергээр хүлээн авч, нааштай өөрчлөлтүүдийг хийх тал дээр санаачилгатай ажиллана.

Ирэх жилийн төсвийн орлого талдаа эрсдэл яригдаагүй. Зардал талдаа асуудал байгаа учраас эхлээд хөрөнгө оруулалтаа эрэмбэлж хасалт хийнэ. Хамгийн сүүлд урсгал зардал руу ордог. Тэгэхээр 2.1 их наяд төгрөгийн хөрөнгө оруулалт болон урсгал зардлын таналт хийх замаар алдагдалгүй төсөв батална. 2025 онд 1.7 их наяд төгрөгийн шинэ хөрөнгө оруулалт хийхээр төлөвлөснөөс тал нь хасагдаж таарна. Үлдсэнийг нь төсвийн 34 ерөнхийлөгч захирагчийн урсгал зардлаас тэнцүү хасалт хийх байдлаар явна гэж ойлгох хэрэгтэй. Нөгөө талд хөрөнгө оруулалт танагдана гэдэг нь төлөвлөсөн том төслүүд, макро эдийн засгийн хувьд хүрэхээр төлөвлөсөн үзүүлэлтүүд хойшилно. Том төслийн бүтээн байгуулалтыг төсвөөр хийх боломж багасч байгаа учраас олон талт хөрөнгө оруулалтын эх үүсвэр татах, тэр чиглэлд түлхүү ажиллах шаардлагууд гарна.” гэсэн юм. УИХ-ын гишүүд ч “…Маш зөв” гээд хүлээгээд авчихлаа.

Ингэснээр Ерөнхийлөгчийн хориг төсөвтэй хамт тодотгол хийх тогтоол баталж, эрх зүйн “урхи”-нд орчихоод байсан УИХ-д улс төрийн хувьд УИХ-д гарц нээж өглөө.

Ер нь бол “…Энэ бүхэн Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнэ тойргоос сонгогдсон гишүүддээ мөнгө тавиагүйтэй холбоотой” гэдгийг хаана хаанаа ойлгож аваад хоцорлоо. Тэрээр “гишүүдийн таван тэрбум” ч билүү, тэр мөнгийг нь төсөвт суулгасан бол ийм асуудал үүсэхгүй байсан гэсэн үг.

Улс төрийн талаасаа ингээд Ерөнхийлөгчийн хоригоор “залруулга” хийчихлээ. Харин эдийн засаг талаасаа бол зарим нөхдийн анхнаасаа улсын төсвөөр улс төр хийсэн нь буруудаж таарах бололтой. Эдийн засгийн шинжээчид “..Хөрөнгө оруулалтын хурд саарч, зах зээл хумигдана” гэж байна.

Эх сурвалж: “Зууны мэдээ” сонин

2024 ОНЫ АРВАННЭГДҮГЭЭР САРЫН 25. ДАВАА ГАРАГ. № 228 (7472)



МЭДЭЭНИЙ СЭТГЭГДЭЛ


Бидний тухай Редакцийн бодлого Сурталчилгаа байршуулах Холбоо барих

Веб сайтад агуулагдсан мэдээлэл зохиогчийн эрхийн хуулиар хамгаалагдсан тул зөвшөөрөлгүй хуулбарлах хориотой.

Copyright © MMINFO.MN All Rights Reserved. Powered by HUREEMEDIA.





Эхлэл Улс төр Эдийн засаг Үзэл бодол Спорт Нийгэм Дэлхий Энтертайнмэнт Зурхай
  • Нийтлэл
  • •
  • Ярилцлага
  • •
  • Сурвалжлага
  • •
  • Азийн АШТ
  • •
  • Фото мэдээ
  • •
  • Оддын амьдрал
БҮХ СЭДЭВ
  • •Засгийн газар
  • •Чуулган
  • •Ерөнхийлөгч
  • •Сэрэмжлүүлэг
  • •Байнгын хороо
  • •Уул уурхай
  • •Степпе Арена
  • •Бөхийн төрлүүд
  • •Эрүүл мэнд
  • •Гэмт хэрэг
  • •Халуун сэдэв
  • •Видео мэдээ
  • •Яам, Агентлаг
ХУРААХ
“No naadam”-ынхан Үндсэн хуулийн 100...
Хориг: Засгийн газар ямар ч...

Ерөнхийлөгчийн хориг улс төрийн хувьд УИХ-ыг “урхи”-наас гаргалаа

ГАРЬД 2024-11-25
    ХУВААЛЦАХ ЖИРГЭХ
Ерөнхийлөгчийн хориг улс төрийн хувьд УИХ-ыг “урхи”-наас гаргалаа

Хоригтой долоо хоног өнгөрлөө. Ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүх УИХ-ын баталсан 2025 оны улсын төсөвт бүхэлд нь хориг тавив.

Тэрээр “…УИХ төсвийг хэлэлцэн батлахдаа хууль дээдлэх Үндсэн хуулийн зарчимд нийцүүлээгүй байна. Мөн УИХ 2025 оны Төсвийн тухай хууль хүчин төгөлдөр болж, дагаж мөрдөж эхлээгүй айхад тодотгол хийхээр  “2025 оны Төсвийн тухай хууль баталсантай холбогдуулан авах зарим арга хэмжээний тухай” 41 дүгээр тогтоол баталсан нь Үндсэн хуулийг зөрчих нөхцөл бий болгосон. Иймд Монгол Улсын 2025 оны Төсвийн тухай хууль, хамт өргөн мэдүүлсэн болон холбогдуулан боловсруулж баталсан хууль тогтоомжид бүхэлд нь тавьсан хоригийг холбогдох хуулийн дагуу хэлэлцэн шийдвэрлэх нь зүйтэй” хэмээн хориг тавьсан үндэслэлээ танилцуулжээ.

Ер нь бол УИХ-аар 2025 оны улсын төсвийг батлахтай зэрэгцээд л Ерөнхийлөгч төсөвт хориг тавихгүй бол болохооргүй улс төрийн нөхцөл үүсчихсэн юм.

Учир нь ирэх оны төсвийг энэ сарын 8-нд баталсан. Гэтэл ингэхдээ Ерөнхийлөгчийн үндэслэл болгосон  2025 оны төсвийн тодотголын төслийг 2024 оны арванхоёрдугаар сард багтаан УИХ-д өргөн мэдүүлэх Засгийн газарт даалгасан тогтоол гаргасан. Энэ талаар УИХ-ын дарга Д.Амарбаясгалан “…УИХ-ын гишүүдээс 2025 оны төсвийн төслийг олон талаас нь шүүн хэлэлцэж, Засгийн газраас дэвшүүлсэн арга хэмжээнүүдийн эрэмбэ, дэс дарааллыг нягтлах талаар олон санал, шаардлага гаргасан. Төсвийн тогтвортой байдлын тухай хуулийг үндэслэн энэхүү батлагдсан 2025 оны төсвийг макро эдийн засгийн төлөв байдалд болон төсвийн тусгай шаардлагыг баримтлахад нөлөөлөх нөлөөллийн талаар үнэлгээ хийж үр дүнг танилцуулахыг Засгийн газарт даалгаж байна” гэсэн. Чухамдаа энэ үнэхээр алдаа болсон юм. Уг нь, УИХ-ын нэр бүхий гишүүд төсвийн эхний хэлэлцүүлгийн үед тодорхой яриагүй саналуудыг батлах үеэр чуулганы танхим болон олон нийтэд хандсан индрүүдэд гарч илэрхийлсэн. Төсөв тойрсон нийгмийн хэлэлцүүлэг өрнүүлсэн. Өөр эрх ашгаар ил, далд хөөрөгдсөн хүмүүс ч бий. Тэр нь УИХ дээрх тогтоолыг гаргахад хөшүүрэг болчихсон.

Явсаар 2025 оны улсын төсвийн жил эхлээгүй байхад тодотгол хийх тухай тогтоол баталсан нь эрх зүйн маргааныг дэгдээж орхисон. УИХ-ын энэ шийдвэр Үндсэн хуулийн Цэцэд очвол өчиггүй унах нь ойлгомжтой болсон. Тэр утгаараа, түүнээс өмнө үүнийг засах хамгийн зөв гарц нь Ерөнхийлөгчийн хориг болж таарсан. Гэхдээ Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнэ энэ сарын 14-ний өдөр Сангийн яам дээр очоод “…2025 оны төсөв бол сонгуулийн холимог тогтолцоогоор бүрдсэн 126 гишүүнтэй парламентын баталсан анхны төсөв. Тийм учраас төсвийг тойргуудад хэсэгчлэн хуваадаг хандлагаас салж, бүсчилсэн хөгжилд хөрөнгө оруулсан төсөв болсон. УИХ-ын цөөнгүй гишүүд тойрогт төсөв нэмдэг хандлагыг халж,  зарлагыг багасгах шүүмжлэл гаргаж байгаа нь шинэ тогтолцооны эерэг үр дүн. 2025 оны төсөвт олон нийтийн шүүмжлэл дагуулж байгаа асуудлыг шийдэж, төсвийн тодотгол оруулах хэрэгтэй. Асуудлыг бодитоор харж нарийн тооцоо судалгаанд үндэслэж шийдвэр гаргах нь зөв. Цаашид алдагдалгүй төсөв батлах чиглэлд анхаарах ёстой. Манай улсын орлого олж байгаа гол салбар бол уул уурхай. Тэр дундаа нүүрснээс хамааралтай. Олон улсын чиг хандлага нүүрснээс татгалзаж ногоон эдийн засагт шилжиж буй учир нүүрсний экспорт багасвал үүнд бэлтгэлээ хангаж, анхаарч ажиллах ёстой” гэсэн.

Ингээд Ерөнхийлөгч 2024 оны арваннэгдүгээр сарын 20-нд 2025 оны улсын төсөвт хориг тавьж, УИХ, Засгийн газар ямар ч эсэргүүцэлгүйгээр хүлээж авав. Тэр байтугай “…Ерөнхийлөгч хориг тавилаа” гэж ЕТГ-ын дарга Г.Занданшатар зарлаад

цаг болоогүй байхад Сангийн сайд Б.Жавхлан хоригийг хэрхэн биелүүлэхээ танилцуулсан юм. Тэрээр “…Ерөнхийлөгчийн зүгээс алдагдалгүй төсөв батлах ёстой гэж үзэж байна. Энэ хүрээнд төсвийн хөрөнгө оруулалт, урсгал зардлаа танах шаардлагатай нүүр тулна. 2025 оны төсвийн нэмэгдэж байгаа зардлын 60-70 хувь нь хуулийн дагуу нэмэгдэж байгаа урсгал зардал байна. Төсвийн хэлэлцүүлгийн үед яригдсан томилолтын зардал, Соёлын яамны ваучер зэрэг нь алдагдалгүй төсөв батлахад хэмжээний хувьд маш бага зардалд багтана. Тэгэхээр алдагдалгүй төсөв батлахад Засгийн газрын үйл ажиллагаа талдаа багагүй хэмжээний таналт хийх шаардлагатай гэсэн үг. Үүнд Засгийн газар бэлтгэлтэй байгаа. Тооцооллуудаа эхнээс нь хийж байна. Засгийн газар Ерөнхийлөгчийн хоригийг эергээр хүлээн авч, нааштай өөрчлөлтүүдийг хийх тал дээр санаачилгатай ажиллана.

Ирэх жилийн төсвийн орлого талдаа эрсдэл яригдаагүй. Зардал талдаа асуудал байгаа учраас эхлээд хөрөнгө оруулалтаа эрэмбэлж хасалт хийнэ. Хамгийн сүүлд урсгал зардал руу ордог. Тэгэхээр 2.1 их наяд төгрөгийн хөрөнгө оруулалт болон урсгал зардлын таналт хийх замаар алдагдалгүй төсөв батална. 2025 онд 1.7 их наяд төгрөгийн шинэ хөрөнгө оруулалт хийхээр төлөвлөснөөс тал нь хасагдаж таарна. Үлдсэнийг нь төсвийн 34 ерөнхийлөгч захирагчийн урсгал зардлаас тэнцүү хасалт хийх байдлаар явна гэж ойлгох хэрэгтэй. Нөгөө талд хөрөнгө оруулалт танагдана гэдэг нь төлөвлөсөн том төслүүд, макро эдийн засгийн хувьд хүрэхээр төлөвлөсөн үзүүлэлтүүд хойшилно. Том төслийн бүтээн байгуулалтыг төсвөөр хийх боломж багасч байгаа учраас олон талт хөрөнгө оруулалтын эх үүсвэр татах, тэр чиглэлд түлхүү ажиллах шаардлагууд гарна.” гэсэн юм. УИХ-ын гишүүд ч “…Маш зөв” гээд хүлээгээд авчихлаа.

Ингэснээр Ерөнхийлөгчийн хориг төсөвтэй хамт тодотгол хийх тогтоол баталж, эрх зүйн “урхи”-нд орчихоод байсан УИХ-д улс төрийн хувьд УИХ-д гарц нээж өглөө.

Ер нь бол “…Энэ бүхэн Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнэ тойргоос сонгогдсон гишүүддээ мөнгө тавиагүйтэй холбоотой” гэдгийг хаана хаанаа ойлгож аваад хоцорлоо. Тэрээр “гишүүдийн таван тэрбум” ч билүү, тэр мөнгийг нь төсөвт суулгасан бол ийм асуудал үүсэхгүй байсан гэсэн үг.

Улс төрийн талаасаа ингээд Ерөнхийлөгчийн хоригоор “залруулга” хийчихлээ. Харин эдийн засаг талаасаа бол зарим нөхдийн анхнаасаа улсын төсвөөр улс төр хийсэн нь буруудаж таарах бололтой. Эдийн засгийн шинжээчид “..Хөрөнгө оруулалтын хурд саарч, зах зээл хумигдана” гэж байна.

Эх сурвалж: “Зууны мэдээ” сонин

2024 ОНЫ АРВАННЭГДҮГЭЭР САРЫН 25. ДАВАА ГАРАГ. № 228 (7472)

ФОТО:

Сэдвүүд : #Нийтлэл  
ХОЛБООТОЙ МЭДЭЭ
Монголын бахархлаар халхавч хийсэн 1XBET
Л.Оюун-Эрдэнийн үед АТГ-ын мөрдөгчийн магадгүй “хууль зөрчин” гаргуулсан татварын байцаагчдын дүгнэлт бусдыг яллах баримт болжээ
“Монгол бахархлын өдөр”-ийг хэрхэн тэмдэглэх вэ?
Сэтгүүл зүйн салбар: Чиг хандлага, гарц, шийдэл
ШУУРХАЙ МЭДЭЭ
1 өдрийн өмнө өмнө

Жүдо бөхийн Залуучуудын дэлхийн аваргаар Т.Ариунзаяа тодорлоо

1 өдрийн өмнө өмнө

Дэлхийд тод гялалзсан оюунлаг охин Б.Оюун-Үжин

1 өдрийн өмнө өмнө

Өрнөдөд сандрал, Дорнодод найдвар, Шэньжэнээс томоохон ахиц дэвшил гарна гэж хүлээж байна

1 өдрийн өмнө өмнө

У.Хүрэлсүх: Эх орныхоо эрх ашгаас урвасан хэнтэй ч Монгол төр тохиролцох ёсгүй

1 өдрийн өмнө өмнө

Б.Пүрэвдагва: Иргэдтэйгээ уулзаж, 2027 оны төсөвт тусгах санал хүсэлтийг нь нээлттэй сонсож байна

1 өдрийн өмнө өмнө

С.Бямбацогт: Парламентад суудалтай намуудын дарга нарыг оролцуулсан ойлголцол, зөвшилцлийн Зөвлөлийг байгуулж ажиллана

1 өдрийн өмнө өмнө

Есөн улаан мэнгэтэй шар нохой өдөр

1 өдрийн өмнө өмнө

Ялимгүй цас орно, өдөртөө 4-6 хэм хүйтэн байна

1 өдрийн өмнө өмнө

Монгол Улсын Ерөнхийлөгчийг үүрэгт ажлаас нь чөлөөлөв

1 өдрийн өмнө өмнө

М.Нарантуяа-Нара: Энэ танхимд Ерөнхийлөгч орж ирэхээр яагаад бүгд "гөлөг" болчихдог юм бэ

1 өдрийн өмнө өмнө

У.Хүрэлсүх: Эх орныхоо эрх ашгаас урвасан хэнтэй ч монгол төр тохиролцох ёсгүй

2 өдрийн өмнө өмнө

Битүүмжлэгдсэн автомашиныг зарж, 375 сая төгрөг залилжээ

2 өдрийн өмнө өмнө

Токиогийн “Их дуулга”-д оролцох Монголын жүдочид тодорлоо

2 өдрийн өмнө өмнө

Хүүхэд залуусын хөгжлийг дэмжигч "Ачит Ихт" компани

2 өдрийн өмнө өмнө

Говь-Алтай аймагт 3.7 магнитудын хүчтэй газар хөдөлжээ

2 өдрийн өмнө өмнө

Согтуугаар тээврийн хэрэгсэл жолоодсон 62 зөрчил бүртгэгдлээ

2 өдрийн өмнө өмнө

Дүүжин замын тээврээр аюулгүй зорчих зааврыг танилцуулж байна

2 өдрийн өмнө өмнө

Дөрвөн чиглэлд шөнийн автобус иргэдэд үйлчилж байна

2 өдрийн өмнө өмнө

Төрийн өмчит компанийн тоог 85 болгон бууруулахаар тусгажээ

2 өдрийн өмнө өмнө

Ц.Идэрбат: Тариалангийн үйлдвэрлэл эрхлэгчдэд олгох хөнгөлөлттэй зээлийн хүртээмжийг нэмэгдүүлнэ

2 өдрийн өмнө өмнө

“Евро-3” болон түүнээс дээш стандартын АИ-92 автобензиний үнийг 1,000 хүртэл төгрөгөөр бууруулна

2 өдрийн өмнө өмнө

Хууль бус хөрөнгө хураан авах тухай хуулийн төслийг УИХ-д өргөн барина

2 өдрийн өмнө өмнө

Н.Учрал: Төрийн тэргүүний эхлүүлсэн жишгийн дагуу бүгд шалгуулах ёстой

2 өдрийн өмнө өмнө

Хуулийн төсөл: Хаврын морин уралдааныг зөвшөөрнө, зөвшөөрөхгүй

2 өдрийн өмнө өмнө

Ерөнхийлөгчийн албан тушаалаасаа чөлөөлөгдөх хүсэлтийг өнөөдөр шийдвэрлэнэ

2 өдрийн өмнө өмнө

Үс засуулбал эрч хүч ихэснэ

2 өдрийн өмнө өмнө

Цас орохгүй, өдөртөө 3-5 хэм хүйтэн байна

2026-11-18 өмнө

Б.Бямбасүрэн: Бэлтгэл хийж байгаад тамирчин болсон

2026-11-18 өмнө

Засгийн газрын ээлжит хуралдаан болж байна

2026-11-18 өмнө

Ерөнхийлөгчийн албан тушаалаасаа чөлөөлөгдөх хүсэлтийг өнөөдөр хэлэлцэнэ

САНАЛ БОЛГОХ
2026-11-14 өмнө

C.Бямбацогт: Ард түмнийхээ амьжиргаа орлогыг хамгаалсан, аж ахуйн нэгжүүдээ дэмжсэн төсвийг баталлаа

2026-11-14 өмнө

Г.Хосбаяр: Эдгээр 10 аймагт утааны асуудал маш хүнд байгаа

2026-11-14 өмнө

“Сугалаагүй цэцэрлэг” бодлогын дүнд хүүхдийн хамран сургалт 96 хувьд хүрчээ

2026-11-14 өмнө

Төрийн албаны гүйцэтгэлийн удирдлагын цахим системд 444 байгууллагын 23,482 албан хаагч бүртгэгджээ

2026-11-14 өмнө

Л.Мөнхбаясгалан: Алт, зэс, нүүрс дуусдаг юм, ус ч дуусна

2026-11-14 өмнө

Ялимгүй цас орно, өдөртөө 2-4 хэм хүйтэн байна

2026-11-14 өмнө

Туул гол дагуу Нисэх, Сонсголон орчимд 14.5 га талбайд олон жил хуримтлагдсан хог хаягдлыг цэвэрлэлээ

2026-11-14 өмнө

Эгийн голын усан цахилгаан станц төслийг байгаль орчинд сөрөг нөлөөгүй хэрэгжүүлэх боломжтой гэсэн урьдчилсан дүгнэлт гарчээ

2026-11-14 өмнө

Үс засуулбал эд, мал арвижна

2026-11-17 өмнө

2026.11.16: Улстөрчдийн хэн, юу хэлэв

2026-11-16 өмнө

Ус амьдралыг тэтгэдэг бол Мод усыг хамгаалдаг

2026-11-16 өмнө

Н.Учрал: Нөөцийн мах бэлтгэн нийлүүлэх тогтолцоог үндсээр нь шинэчилж байна

2026-11-17 өмнө

Цас цэвэрлэгээнд 1400 орчим ажилтан, албан хаагч ажиллаж, 350 гаруй тонн давс, бодис цацаад байна

2026-11-17 өмнө

Ерөнхий сайд Н.Учрал 2027 оны улсын төсвийн онцлох шийдвэрүүдийг танилцууллаа

2026-11-16 өмнө

Өмгөөлөгчид цагдан хорих хугацааг нэг сараар тогтмол сунгадаг практикийг шүүмжиллээ

1 өдрийн өмнө өмнө

М.Нарантуяа-Нара: Энэ танхимд Ерөнхийлөгч орж ирэхээр яагаад бүгд "гөлөг" болчихдог юм бэ

2026-11-17 өмнө

Төсвийн хуулийн онцлох заалтууд

2026-11-17 өмнө

Нийслэлийн хэмжээнд “Шар дарцаг” аян эхэллээ

2026-11-16 өмнө

Согтуугаар тээврийн хэрэгсэл жолоодсон 51 зөрчил бүртгэгдлээ

2026-11-17 өмнө

Нийслэлийн 7000 өрхийг дулаалж, цахилгаан халаалтад шилжүүлнэ

2026-11-16 өмнө

6,2 тэрбум төгрөгийн өмч хөрөнгийг авран хамгаалж ажиллалаа

2026-11-16 өмнө

Ахуйн хэрэглээний жижиг газны баллон тэсэрч, иргэн гэмтжээ

2026-11-18 өмнө

“Оюу толгойн ашгаас иргэн бүрд 857,000 төгрөгийг хувь дансанд нь шилжүүлж өгөх асуудлаар хуулийн төсөл санаачлан хэлэлцүүлэх” тухай ажлын хэсгийг байгууллаа

2026-11-18 өмнө

“Онцгой хотхон”-ы 512 айлын орон сууцны барилга угсралтын ажлыг шуурхайлахыг үүрэг болголоо

2026-11-18 өмнө

Э.Батшугар: Вакцинаар сэргийлж болох өвчнийг бууруулахад Засгийн газраас анхаарч ажиллана

2026-11-17 өмнө

Ачаалал ихтэй 10 чиглэлд автобусны хүртээмжийг нэмэгдүүллээ

2026-11-16 өмнө

Дөрвөн ногоон мэнгэтэй хөх морь өдөр

1 өдрийн өмнө өмнө

Б.Пүрэвдагва: Иргэдтэйгээ уулзаж, 2027 оны төсөвт тусгах санал хүсэлтийг нь нээлттэй сонсож байна

2026-11-16 өмнө

Цас орно, өдөртөө 5-7 хэм хүйтэн байна

2026-11-17 өмнө

"Ачит Ихт" компани үйлдвэрийн орчинд экологийн тэнцвэрийг хадгалагч тарвага нутагшууллаа

Бидний тухай Редакцийн бодлого Сурталчилгаа байршуулах Холбоо барих Дээшээ буцах


Веб сайтад агуулагдсан мэдээлэл зохиогчийн эрхийн хуулиар хамгаалагдсан тул зөвшөөрөлгүй хуулбарлах хориотой.

Copyright © MMINFO.MN All Rights Reserved. Powered by HUREEMEDIA.