“Эрдэнэт үйлдвэр” ХХК-ийн Ерөнхий захирал Ц.Даваацэрэн импорт орлох бүтээгдэхүүн үйлдвэрлэх А/19 тоот тушаалыг 2014 онд гаргаж, энэхүү тушаалын дагуу импортоор авдаг байсан олон бүтээгдэхүүнийг дотооддоо үйлдвэрлэж, гадагшаа урсдаг байсан мөнгөн урсгалыг хэмнэж чадсан билээ. Тэгвэл дахин нэг импорт орлох бүтээгдэхүүн үйлдвэрлэж, угсрах хүчин чадал бүхий хагас автомат бүхий шугамыг нээх  ёслолын  ажиллагаа өвлийн дунд сарын шинийн нэгний билэгт сайн өдөр боллоо. Энэ нь “Эрдэнэт үйлдвэр” ХХК-ийн Засвар механикийн заводын 2016 оны ажлын төлөвлөгөөнд тусгагдсан туузан дамжуулгын өнхрөвч үйлдвэрлэх шугамыг ашиглалтад оруулсан явдал байв.

Нэг жилд 10000 ширхэг туузан дамжуулгын өнхрөвч үйлдвэрлэж, угсрах хүчин чадал бүхий хагас автомат бүхий шугамыг нээх  ёслолын  ажиллагаанд Төрийн өмчийн хорооны Бодлого зохицуулалтын газрын орлогч дарга А.Дагвадорж, Орхон аймгийн ИТХ-ын дарга П.Пүрэвлхагва, Засаг даргын орлогч С.Батжаргал, ЗДТГ-ын дарга Д.Соёлчхүү, “Эрдэнэт үйлдвэр” ХХК-ийн Ерөнхий захирал Ц.Даваацэрэн, Тэргүүн дэд захирал Б.Шинэбаатар, Үйл ажиллагаа хариуцсан дэд захирал бөгөөд  Ерөнхий инженер Д.Даваасамбуу, Санхүү эдийн засаг хариуцсан дэд захирал Ж.Эрдэнэбилэг болон цех хэлтэс, нэгжийн удирдлага, Засвар механикийн заводын ажилтан, ажиллагсдын төлөөлөл, хэвлэл мэдээллийн байгууллагын ажилтнууд оролцлоо.

Ёслолын ажиллагааг “Эрдэнэт үйлдвэр” ХХК-ийн Ерөнхий захирал, Техникийн ухааны доктор, Монгол Улсын Аж үйлдвэрийн Гавьяат ажилтан Ц.Даваацэрэн нээж, хэлсэн үгэндээ “Энэ сайхан өдөр үйлдвэрийн ажилтан, ажиллагсад та бүхэнтэйгээ нэгэн баярт мөчийг хамт өнгөрөөж байгаадаа би туйлын  баяртай байна. Та нарынхаа дунд орж ирээд, энэ цех дотор  зогсож байхад үнэртдэг тэр  их эрч хүч, сайхан бүтээн байгуулалт яг одоо үнэртэж байна. 2013 онд би ажлаа аваад, Засвар механикийн заводод хийж болох, бид өөрсдөө хийж чадах импорт орлох бүтээгдэхүүнийг гаднаас худалдаж авахгүй байх шийдвэрийг гаргаж байсныг та бүхэн санаж байгаа байх.

Энэ хугацаанд Засвар механикийн заводод хийгддэг импорт орлох бүтээгдэхүүний тоо хэмжээ нэмэгдэж, тэр хэмжээгээр үйлдвэрийн хэмнэлтийн бодлого, эдийн засагт маш өндөр үр өгөөж авчирсныг онцлон тэмдэглэхэд таатай байна. Манай Засвар механикийн заводын хамт олон осол авааргүй ажиллах нөхцлийг сайн хангаж, бүтээмж, инновацийг хөгжүүлэх чиглэлээр санаачилгатай, идэвхтэй ажилладагт нь би сэтгэл өндөр явдгаа энэ дашрамд хэлмээр байна. Өнөөдөр та бидний хамтдаа хүлээн авч буй энэхүү өнхрөвч үйлдвэрлэх шугам бол маш богино хугацаанд өөрийн өртгөө нөхөх шинэ шийдэл бүхий технологи юм.

Энэ ажлыг Б.Чинзориг даргатай Засвар механикийн заводын хамт олон санаачлан эхлүүлсэн бол Б.Баасансүрэн даргатай тус цехийн хамт олон үргэлжлүүлэн дуусгаж,  ашиглалтад хүлээн авч байгаад туйлын баяртай байна. Цаашид та бүхэн илүү ихийг санаачлан, олон шинэ бүтээгдэхүүн үйлдвэрлэнэ гэдэгт итгэл дүүрэн байна. Засвар механикийн завод  зөвхөн дотооддоо төдийгүй дэлхийн хэмжээнд өөрийн бүтээгдэхүүнийг таниулж, Монгол Улсын зах зээлийг бүхэлд нь хангах цаг ойрхон байгаа гэдэгт итгэлтэй байна.

Ингээд та бүхэндээ ажлын өндөр амжилт хүсье” хэмээсэн юм. Туузан дамжуулгын өнхрөвч үйлдвэрлэх шугамыг нээх ёслолын ажиллагааны туузыг Төрийн өмчийн хорооны Бодлого зохицуулалтын газрын орлогч дарга А.Дагвадорж, Орхон аймгийн ИТХ-ын дарга П.Пүрэвлхагва, Засаг даргын орлогч С.Батжаргал, Эрдэнэт үйлдвэр ХХК-ийн Ерөнхий захирал Ц.Даваацэрэн, Тэргүүн дэд захирал Б.Шинэбаатар, Үйл ажиллагаа хариуцсан дэд захирал бөгөөд  Ерөнхий инженер Д.Даваасамбуу, Санхүү эдийн засаг хариуцсан дэд захирал Ж.Эрдэнэбилэг, Механикийн хэлтсийн дарга Б.Чинзориг нар хайчилсан бол өнхрөвч үйлдвэрлэх шугамыг асаах анхны товчлуурыг Үйл ажиллагаа хариуцсан дэд захирал бөгөөд Ерөнхий инженер Д.Даваасамбуу, Механикийн хэлтсийн дарга Б.Чинзориг, Засвар механикийн заводын дарга Б.Баасансүрэн нар дарж, үйл ажиллагааг нь эхлүүлсэн юм. Ийнхүү үйл ажиллагаагаа ёслол төгөлдөр эхлүүлсэн Засвар механикийн заводын импорт орлох бүтээгдэхүүн үйлдвэрлэж, угсрах хүчин чадал бүхий хагас автомат бүхий шугамыг танилцуулсан юм.

“Эрдэнэт үйлдвэр” ХХК-ийн Ерөнхий захирлын Үйлдвэрлэлийн асуудал эрхэлсэн орлогч Д.Даваасамбуу “Эрдэнэт үйлдвэр” ХХК-ийн Ерөнхий захирлын тушаалын дагуу импорт орлох бүтээгдэхүүн үйлдвэрлэж, угсрах хүчин чадал бүхий хагас автомат бүхий шугамыг Засвар механикийн заводын хамт олон ашиглалтад оруулж, нээж байна. Энэ ажлыг манай заводын хамт олон 2016 оны ажлын төлөвлөгөөндөө тусгасан байсан бөгөөд маш удаан хугацааны турш судалж, хэрэгжүүллээ. Үйлдвэрийнхээ дотоод хэрэгцээг хангахын тулд жилд эхний ээлжинд 5000 өнхрөвч үйлдвэрлэнэ. Дараагийн шатанд Монгол Улсын зах зээлд ойролцоогоор 5000 өнхрөвч үйлдвэрлэх зорилго тавиад ажиллаж байна.

Өнөөдөр тоног төхөөрөмж, шугамаа нээж байгаадаа баяртай байна” хэмээн сэтгэгдлээ хуваалцав. Харин Засвар механикийн заводын Механик цехийн дарга Д.Галбямба тоног төхөөрөмжөө танилцуулав. Тэрбээр “Өнхрөвч үйлдвэрлэх машинуудаа БНХАУ-ын өнхрөвч үйлдвэрлэлээрээ тэргүүлэгч компанитай хамтран ажиллаж, үйлдвэрлэлдээ нэвтрүүлсэн. Засвар механикийн заводын маань өнхрөвч үйлдвэрлэх цехэд Монгол Улсад анх удаа нүүрсхүчлийн хий, аргоны хүчлийн хий хамтарсан гагнуурын суурь машин ажиллаж байна.

Энэ маань дэлхийн өнөөдрийн төвшинд хэрэглэгдэж буй хамгийн сүүлийн үеийн машин. Ингээд эцсийн боловсруулалтын суурь машин дээр гагнагдаж бэлэн болсон эд ангиудад сальник, резинийг бүрэн угсарч, эцсийн бүтээгдэхүүн гарах ёстой. Өнөөдрийн байдлаар бид Баяжуулах фабрикт шаардлагатай 159 өнхрөвчийг энэ суурь машин дээрээ хийж, туршиж үзэж байна. Үндсэн үйлдвэрлэл маань явагдаад эцсийн бэлэн болсон бүтээгдэхүүн гараад ирсэн, өнөөдөр үйлдвэрлэж буй бүтээгдэхүүний маань дээж бэлэн болсон байна.

Энэхүү өнхрөвчний маань диаметр хамгийн багадаа 80, хамгийн том нь 219, урт нь 2 метр 60 см өнхрөвчийг үйлдвэрлэж байна. Эхний ээлжинд үйлдвэрийнхээ 5000 ширхэг өнхрөвчний захиалгыг гүйцэтгэнэ. Цаашид Монгол Улсын зах зээлд шаардлагатай 5-10 мянган өнхрөвчийг үйлдвэрлэнэ. Өнөөдөр ашиглалтад орж байгаа өнхрөвчний шугам бол 700 гаруй сая төгрөгийн өртгөөр боссон. Өөрийн өртгөө найман сарын дотор нөхөх боломжтой.

Манай энэхүү шугам үйл ажиллагаагаа явуулж эхэлснээр Монгол Улсад дамжуулгын өнхрөвч үйлдвэрлэж, угсарч эхэлсэн хамгийн анхны аж ахуйн нэгж болж байгаа юм” гэлээ. Энэхүү туузан дамжуулгын өнхрөвч үйлдвэрлэх шугамыг ашиглалтад оруулснаар “Эрдэнэт үйлдвэр” ХХК-ийн жилийн хэрэгцээний 4500-5000 ширхэг өнхрөвч, Монгол Улсын  жилийн хэрэгцээний  5000 ширхэг өнхрөвч буюу нийт 10000 ширхэг өнхрөвч үйлдвэрлэх боломж бий болж байгаа аж.

Тус үйлдвэр өмнө нь жилийн хэрэгцээний өнхрөвчийг 350-400 мянган ам.доллараар гаднаас худалдан авдаг байсан бол Засвар механикийн заводад үйлдвэрлэх болсноор 200 гаруй мянган ам.доллар хэмнэгдэж, эдийн засгийн өндөр үр ашиг гарна гэдгийг мэргэжилтнүүд онцоллоо. Туузан дамжуулгын өнхрөвч үйлдвэрлэхэд турба, сальник, холхивч зэрэг түүхий эд хэрэгтэй бөгөөд одоогоор тус үйлдвэр үүний тодорхой хэсгийг өөрсдөө үйлдвэрлэж үлдсэнийг нь худалдан авч байгаа аж. Ирээдүйд холхивчоос бусад эд ангийг өөрсдөө үйлдвэрлэх  зорилт тавин ажиллаж байгаа гэдгээ ч хэлсэн юм.

Туузан дамжуулгын өнхрөвч нь үйлдвэрийн тасралтгүй үйл ажиллагааг хангахад хамгийн чухал үүрэг гүйцэтгэдэг тоног төхөөрөмж бөгөөд дулааны станцууд, барилгын материалын үйлдвэрүүд, хүнс, уул уурхайн үндсэн үйлдвэрүүд өргөнөөр ашигладаг аж. Монгол Улс жилд 20 мянган ширхэг туузан дамжуулгын өнхрөвч хэрэглэдэг. Уг хэрэгцээгээ 100 хувь импортоор авдаг байсан бол “Эрдэнэт үйлдвэр” ХХК туузан дамжуулгын өнхрөвч үйлдвэрлэж, угсрах хагас автомат шугамыг ашиглалтад оруулснаар өөрийн хэрэгцээгээ хангаад зогсохгүй бусад үйлдвэрүүдэд борлуулах боломж нээгдэж байгаа нь энэ юм.