Монгол Улсад эрүүл мэндийн үйлчилгээ шороотойгоо хутгалдаад, авах юмгүй болчихсон гэдгийг хэн хүнгүй л мэдэж байгаа. Ядаж байхад байрандаа багталцдаггүй, төсөв хүрэлцдэггүй, ачааллаа дийлэхгүйгээсээ болоод эмч нарынх нь ааш гэж адсага болчихсон.  Тэгсгээд ажлаа хийгээд, цалингаа бүтэн авахыг л бодохоос иргэн хүний төлөө сэтгэл гаргаж байгаа эмч цөөн болчихож.

Ингэж хэлэхэд нэг их хатуудсан болохгүй. Дээрээс нь салбарын яамыг нь сүүлийн жилүүдэд хэн нэгний “салбадай” болсон нөхөд удирддаг болсон. Хэдэн эмний ч нэр мэдэхгүй, эмч нарын зовлон, эрүүл мэндийн салбарын нуруун дээр ирж байгаа ачааг ч үүрэлцэж үзээгүй зүгээр л нэг албан тушаалын наймаачин, цүнх баригч яам удирдвал яаж өөдлөх билээ.

Ерөнхийд нь дүгнэвэл нэг иймэрхүү. Гэхдээ энэ бүхэн нэг л өдөр, магадгүй 20, 30 жилийн дараа өөрчлөгдөх байх аа. Гэхдээ түүнийг хүлээлгүйгээр одоо нэг л зүйлийг өөрчилмөөр байна.

Тэр нь хүүхэд төрүүлж, гавьяа байгуулж байгаа эхчүүдээ ядаж л элдвээр зовоож, мөнгө нэхэж, хяхаж хавчмааргүй байна. Хүүхэд төрүүлнэ гэдэг чинь том гавьяа биз дээ. Энэ улсын хүн амыг нэмж байна. Монгол Улсын иргэн гэдэг хамгийн үнэт баялаг. Ийм үнэт баялагийг бий болгож, тээж, төрүүлж байгаа эхчүүдээ одоо Монголын төр жаахан харж хандах цаг болж. Жирэмсэн үед нь хэдэн төгрөг өгдөгөө харж хандаж байна гэж ойлгодог дарга, албан тушаалтан, эрх мэдэлтэн байвал эндүүрэл шүү.

Харин хүүхдээ төрүүлэх үедээ эхчүүд амар тайван, айдасгүй болох ёстой. Өнөө цаг яаж байна, хүүхдээ төрүүлэх дөхөөд л эмэгтэйчүүд хямарч эхэлдэг. Эмнэлэгт очихоор яах бол, эмч нь мөнгө авах гэж, өгч чадахгүй бол тоохгүй. Амьд мэнд хоёр яс салаад, гэртээ харьчих юмсан гэж бодож, шаналж, үйл тамаа үзэж байгаа эмэгтэй хэдэн мянгаараа байна. Эмнэлэг нь сайхан, эмч нар нь чин сэтгэлээсээ ажлаа хийдэг, мөнгө өгсөнтэй нь сайхан харилцаад, өгч чадаагүйг нь нохойноос дор үзэхээ больчихвол арай өөр биз дээ.

Одоо бол жирэмсэн эх төрөхөөр очихдоо эмч, сувилагчдад дунджаар 250-300 мянган төгрөг төлдөг болсон. За тэгээд боломжтой, мөнгө ихтэй нь түүнээс ихийг ч өгдөг байх. Мөнгө муутай нь багыг ч өгдөг л байж таараа. Мөн огт мөнгө өг чадахгүй, нулимсаа урсгаад, эмч нарын элдвээр хэлж байгаа хатуу үгийн “салхи”-нд цохиулж, аргаа барж байгаа ээжүүд ч бий.  Энэ байдал нэгэнт тогтчихсон. Эмч нар мөнгө авдаггүй, сэтгэлээсээ ханддаг гэж мянга хашгираад нэмэргүй. Ерөөсөө нийгэмд байдаг л зүйл, тогтсон ханш болчихоод удаж байгаа шүү дээ.

Мэдээж олон хүн сайнтай, муутай гэдэг шиг эмч нарын дунд чин сэтгэлээсээ ханддаг, төрөх гэж байгаа эхчүүдийг аятайхан нярайлуулахын төлөө ажилладаг эмч нар байгаа, тэр бол тодорхой. Гэхдээ л гар хардаг, мөнгө авдаг нь олон юм даа. Тэгээд ядаж байхад эмч хүний нинжин сэтгэл гэж ч алга болж. Зарим хүмүүс аргаа барахдаа байгаа хэдэн төгрөгөөсөө жаахан илүүчлээд, таньдаг хүн байвал хэлүүлээд л гүйнэ. Тэгэхээр “Чи ямар их танилтай овоо гар вэ” гэж улам занана, хорхойтой араандаа зууна. Аргаа барахдаа, айхдаа, аятайхан төрчих гэсэндээ л тэгж янз бүр болж байгаа шүү дээ. Түүнээс биш танил талаа л гайхуулах гэж байв гэж.

Энэ мэтээс авахуулаад төрөх эхийн зовлон дуусахгүй. Хүүхдээ арай гэж есөн сар тээгээд, яг төрөх болохоороо л түмэн бодол, буман зовлон болно. Энэ асуудлыг л шийдчихмээр байна. Өнөөдөр ядаж л төрөх эхчүүдээсээ мөнгө татахаа больчихооч дээ, эмч нар аа. Бусад нь хамаа алга, дүүрч гэж бодоход. Мөн энэ салбарт жаахан ч гэсэн гэгээ оруулж, ядаж л хүүхэд төрүүлж байгаа эхчүүдээ эмнэлэгт очихдоо санаа зовохооргүй болгоод өгчих дарга, албан тушаалтан байна уу, манайд. Төрөх эхчүүдээс мөнгө татахгүй, аятайхан төрүүлдэг болгоод өгчихвөл тэр хүнд хөшөө босгосон ч яах вэ дээ.