Хэзээ, хэн нэвтрүүлсэн нь  үл мэдэгдэх “Орк” гэх үг нийгэмд хуурай өвсөнд тавьсан түймэр мэт өргөн хэрэглэгдэх болжээ. Эхэндээ хотын төвд, хэнэг ч үгүй “морь харах” залуус, нус цэрээ хаа тааралдсан газраа хаях бүдүүлэг нэгэн,  замын хөдөлгөөний наад захын дүрмийн мэдлэггүй жолооч, суурин соёлд төдийлөн дасч чадаагүй хүмүүсийг “Орк” гэж нэрлэдэг байв.

Харин одоо үгийнх нь утга улам бүр өргөжиж, өөрт нь таалагдахгүй үйлдэл гаргасан хүн бүр өнөөх “Орк” гэх нэрээр дуудуулах болж. Тэр бүү хэл ард түмний дэмжлэгээр төр түшилцэхээр сонгогдсон гишүүд хүртэл иргэдээ орк хэмээн доромжилж байх вэ дээ.

Дээл өмсөөд гудамжаар алхан “Аан нэг муу орк явна”. Зогсоолд машин таглаж зогсвол “Аан муу орк”. Жорлонгийн хананд байршуулсан зааврыг хүртэл “Орк заавар” гэх. Мөрөөрөө бүжиглэх нэгний зургийг дарж, “Орк дээрээ тавьсан байна” хэмээн жиргэх бөгөөд бүр сүүлдээ “Орк.мн” гэх вэб сайт хүртэл нээгдэж, нөгөө л орктой холбоотой мэдээллийг нийтэлдэг болжээ.

Нэг мэдэхэд л миний Монгол хэлний сан хөмрөг шинэ үг ойлголтоор баяжсан байх юм. Орк нь “хөдөөний, бүдүүлэг харанхуй” гэх утгатай үг гэнэ. Урьд соёлгүй, боловсролгүй нэгнээ монголчууд “Зайлуул даа, малын захаас холдож үзээгүй юм” гэж өмгөөлдөг байсан юм гэнэ билээ. Харин одоо орк гэж дуудуулаагүй монгол хүн ч гэж үгүй болж. Өөрийгөө хотын соёл мэддэг, соёлтой гэж дүрдээ итгэсэн хэсэг нь  бусдыгаа “орк” хэмээн хочилж, түүнээсээ баясал мэдэрдэг бололтой. Гэтэл хэн нэгний тоглоом тохуу болгож ашигласан үг нь савнаасаа хэдийнэ хальж, шоглоом болж гүйцлээ.

Хэдхэн хоногийн өмнө Орхон аймагт “ОРО” гэх машины серийн дугаарын хязгаар дуусч, “ОРК” гэх шинэ серийн дугаар гаргажээ. Гэвч, нутгийн жолооч нар тус улсын дугаарыг голж, зарим нь Авто тээврийн бүртгэлийн байгууллагадаа гомдол хүртэл гаргасан байх юм.

Гэтэл “Орк” нь зохиол, уран бүтээлд гардаг зохиомол амьтны нэр аж. Энэ амьтан эртний домогт нэр нь дурьдагдсан байх авч,  гол хэлбэр, утгаа олсон нь орчин үеийн фантаз уран зохиолын эцэг гэгддэг Английн зохиолч, яруу найрагч Жон Толкины уран бүтээлүүд юм байна.

Түүний “Бөгжний эзэн”, “Хоббит” зэрэг  бүтээлд харгис, хэрцгий, түрэмгий, муу ёрын, чөтгөр шулмын амьтдыг орк гэж нэрлэдэг. Улмаар яг энэ дүрслэл, утга агуулгаар “Dungeons & Dragons”, “Warhammer”, “ Warcraft” зэрэг тоглоомуудад дүрслэгдсэн байдаг юм. Кино, тоглоомд дүрслэгдсэн ногоон өнгөтэй, хүн дүрст адгуусан амьтдыг харин монголчууд “хөдөөний, бүдүүлэг харанхуй” гэсэн утгатай хэмээж, Монгол хэлний сан хөмрөгөө нэгээр нэмж байх жишээтэй. Бас болоогүй, нэг нэгнээ орк хэмээн дуудаж, үзлийн муухай амьтан мэтээр доромжлох.

Яах вэ, дээр дурьдсан орк маягийн авир гаргаж замын хөдөлгөөн, нийгмийн харилцаанд оролцох нэгэн байхыг үгүйсгэхгүй. Нэг хүний эрх ашиг, нийтийн эрх ашгаар хэмжигддэг болохоор шаардлага тавих нь байх л хэрэг. Гэхдээ үгийнх нь утга агуулгыг хөөргөж,  нийслэлд төрсөн, хөдөө төрсөн гэдгээр нь ялгаж, өөрт нь таалагдаагүй үйлдэл хийснийх нь төлөө хараалын үг мэт болсон “орк”-оо уншина гэвэл эндүүрэл. Өөрийнхөө харах өнцгөөр бусдын оршихуйг хязгаарлаж, өөрөөс нь бусад бүхнийг “Орк” гэж нэрлэн нэг нэгнээ хэмлэх монголчууд ерөөсөө “Монгол” нэрээ “орк”-оор сольчихвол яасан юм. Тоглоом шоглоом тань савнаасаа хальж, Чингисийн Монгол, “Оркийн орон” болох нь, та минь ээ.