Оюутан, сурагчдын хичээл эхлэхтэй зэрэгцээд халаасны хулгайн гэмт хэрэг ихэсдэг. Тиймээс УЦЕГ-ын Гэмт хэрэгтэй тэмцэх ажил эрхэлсэн дэд дарга, хурандаа Ж.Эрдэнэболдоос зарим зүйлийг тодрууллаа.

 

-Энэ сарын байдлаар хэчнээн хулгайн гэмт хэрэг бүртгэгдсэн бэ. Энэ талаар мэдээлэл өгөхгүй юу?

 

-2016 оны эхний долоон сарын байдлаар улсын хэмжээнд нийт 365 халаасны хулгайн гэмт хэрэг бүртгэгдсэн байна. Үүнээс дийлэнх нь буюу 359 нь нийслэлд, үлдсэн нь хөдөө орон нутагт гарсан.

 

Халаасны хулгайн гэмт хэргийг өмнөх оны мөн үетэй харьцуулбал 7.4 хувиар буурсан үзүүлэлттэй байгаа юм. Мөн бусдын эд хөрөнгийг булаасан 111 гэмт хэрэг бүртгэгдлээ. Үүний дийлэнх нь мөн л нийслэлд гарсан байгаа. Тухайлбал, нийслэлд 103, хөдөө орон нутагт найм нь гарсан. Харин Эрүүгийн хуулийн 147 дугаар зүйл буюу бусдын эд хөрөнгийг дээрэмдсэн 271 хэрэг бүртгэгдсэн. Нийслэлд 236 нь гарсан байна.

 

Уг хэргийг өнгөрсөн жилийн мөн үетэй харьцуулбал 19.1 хувиар буурсан. Ер нь энэ төрлийн гэмт хэргийн гаралт буурч байна. Халаасны хулгайн хэрэг 2015 онд 394 байсан бол энэ жил 365 байх жишээтэй. Тэгэхээр цагдаагийн байгууллагаас энэ төрлийн гэмт хэргийг бууруулахад чиглэсэн олон ажлыг хийж байна. Удахгүй оюутан сурагчдын хичээл эхэлнэ. Үүнтэй зэрэгцээд хулгайн гэмт хэрэг ихсэх хандлагатай байдаг. Үүнд ч гэсэн арга хэмжээ авч ажиллана. 

 

-Хичээлийн шинэ жил эхлэхээр хүмүүсийн хөдөлгөөн ч ихэсдэг. Үүнийг дагаад халаасны хулгайн гэмт хэрэг гардаг шүү дээ. Хулгайн гэмт хэргээс урьдчилан сэргийлэхийн тулд ямар ажил зохион байгуулахаар төлөвлөж байна вэ?

 

-Улаанбаатар хотын Цагдаагийн газраас хичээлийн шинэ жил эхлэхтэй холбогдуулан хэд хэдэн ажлыг зохион байгуулдаг. Тэр ажлын нэг нь хулгайн гэмт хэргээс урьдчилан сэргийлэх, хяналт, шалгалт хийх байдаг. Учир нь есдүгээр сард нийслэл, аймаг, сумдад хүн амын нягтаршил, суурьшил ихэсдэг. Үүнийг дагаад гэмт хэрэг, захиргааны зөрчил, эрүү, хэв журмын нөхцөл байдал хүндрэх хандлагатай байдаг. Монгол Улсын цагдаагийн ерөнхий газраас гэмт хэргээс урьдчилан сэргийлэх зорилгоор төрийн болон төрийн бус байгууллагуудтай хамтран бүхий л төрлийн арга хэмжээг зохион байгуулан ажиллаж байна.

 

Тухайлбал, сургуулийн орчинд үйлдэгдэж байгаа гэмт хэргээс урьдчилан сэргийлэх зорилгоор “School police” ажиллагааг явуулна. Нутаг дэвсгэр хариуцаж байгаа цагдаагийн газруудад хөдөлгөөнт болон явган эргүүлүүдийг идэвхжүүлэх, хяналтын камерын ажиллагаагаа эрчимжүүлэх чиглэл өгсөн. Түүнчлэн Мэргэжлийн хяналтын газар, Автотээврийн үндэсний төвтэй хамтран “Оюутан тээвэр” шалгалт, Монголын сурагчдын холбоо, МОХ-той хамтран “Хичээлийн шинэ жил” зэрэг нэгдсэн арга хэмжээг зохион байгуулж байна.

 

-Хулгайн гэмт хэрэг үйлд­сэн этгээдүүд ломбарданд эд зүйлсээ борлуулдаг гэсэн. Энэ үнэн үү?

 

-Тийм. УЦЕГ, харьяа дүүргийн цагдаагийн хэлтсүүд сүүлийн үед нийслэлд гарч байгаа гэмт хэрэгтэй тэмцэх чиглэлээр оновчтой арга хэмжээг авч, хэрэгжүүлж байна. Тухайлбал, Баянзүрх дүүргийн цагдаагийн II дугаар хэлтэс удаа дараа гэмт хэрэг үйлдсэн гурван бүлэг этгээдийг илрүүллээ. Эдгээр бүлэг этгээдүүд нь нийт 40 гаруй орон байрны хулгайн гэмт хэрэг үйлдсэнийг илрүүлэн шалгаж байна. Хэргийг шалгаж байхад ихэвчлэн электрон бараа, зурагт, компьютер хулгайлсан байсан.

 

Хулгайлсан эд зүйлсээ барьцаалан зээлдүүлэх газар буюу ломбарданд бага үнэтэйгээр худалдаж байсан нь тогтоогдсон. Манай цагдаагийн алба хаагчид хулгайн эд зүйлсийг худалдан авсан ломбардны үйл ажиллагааг шалгаж, эд зүйлсийг нь хохирогч нарт хүлээлгэн өглөө. Эндээс харахад, ломбардны үйл ажиллагаатай холбоотой асуудлыг цэгцэлж, хяналт тавьж ажиллах шаардлагатай байна.

 

2016 оны зургадугаар сарын 10-ны өдөр НИТХ-ын тогтоолоор барьцаалан зээлдүүлэх үйл ажиллагаа явуулдаг газруудад хяналт тавих журам батлагдсан. Энэ журмыг хэрэгжүүлэх ажлыг Улаанбаатар хотын цагдаагийн газраас зохион байгуулж, хяналт тавин ажиллаж байгаа. Ер нь хулгай болон гэмт хэргийн улмаас алдагдсан эд зүйлсийг зарж, борлуулдаг сүлжээг устгах, тодорхой арга хэмжээ авах ажлыг үе шаттай зохион байгуулан ажиллаж байна.

 

Мөн халаасны хулгайн гэмт хэрэг үйлддэг этгээдүүд гар утасны дэлгүүр ухаж, 100 гаруй утас хулгайлсныг илрүүллээ. Хэргийг шалгах явцад бүлэг этгээдүүд хуурамч фэйсбүүк, пэйж хуудас нээн хулгайлсан эд зүйлсээ хулдаалдаг болох нь тогтоогдсон. Тиймээс иргэд эд зүйлс борлуулдаг албан бус пэйж хуудсаар дамжуулан эд зүйлс худалдаж авахгүй байх хэрэгтэй. Хямд үнэтэй зурагт ломбарднаас авсан ч, пэйж хуудаснаас гар утас авсан ч цагдаагийн байгууллага хэргийг илрүүлнэ. Тэгэхэд худалдаж авсан хүмүүс давхар хохирогч болдог. Тиймээс онлайнаар эд зүйлс худалдаж авах, тэр дундаа гар утас худалдаж авах бол анхаарал болгоомжтой байх хэрэгтэй.

 

-Иргэдийн зүгээс юу анхаарах хэрэгтэй вэ?

 

-Ард иргэд гэмт хэрэг, зөрчлөөс урьдчилан сэргийлэх зорилгоор олон нийтийн газар, томоохон худалдааны төвүүдээр үйлчлүүлэхдээ өөрсдийнхөө аюулгүй байдлыг ханган анхаарал, болгоомжтой байх шаардлагатай. Мөн Монгол Улсад мөрдөгдөж байгаа хууль тогтоомжийг мөрдөж ажиллавал сайн байна.