Өнгөрсөн долоо хоногт дэлхий дахинаа өрнөсөн онцлох үйл явдлын талаар тоймлон хүргэе.

ХОЙД СОЛОНГОСЫН АШИГТ МАЛТМАЛЫН ЭКСПОРТОД ХОРИГ ТАВИЛАА

НҮБ-ын Аюулгүйн зөвлөл энэ сарын 05-ны өдрийн хуралдаанаараа Хойд Солонгосын нүүрс, төмөр, төмрийн хүдэр, хар тугалга зэрэг ашигт малтмалын бүх экспортод хориг тавих тухай АНУ-ын саналыг хэлэлцэж, 100 хувь дэмжлээ.

Мөн тус улсын гадаад худалдааны банкны дансыг царцааж, тэнгисийн цэргийн хөлөг онгоцыг нь бүх улсын боомт руу орохыг хориглосон байна. Түүнчлэн, энэ шийдвэрийн хүрээнд НҮБ-ын гишүүн орнууд нутаг дэвсгэртээ Хойд Солонгосын ажилтнуудын тоог нэмэхгүй байх, тус улсын үйлдвэрүүдийг нь өргөжүүлэхгүй байх, шинээр хамтарсан үйлдвэр барихгүй байх үүрэг хүлээлээ. Пхеньян дээр дурьдсан ашигт малтмалын экспортоосоо жилд гурван тэрбум ам.долларын ашиг орлого олдог байна.

Харин хориг арга хэмжээ хэрэгжиж эхэлснээр, жилийн орлого нь тэрбум орчим ам.доллароор буурна гэж тооцжээ. Энэ жилийн нэгдүгээр сард Доналд Трамп АНУ-ын Ерөнхийлөгчөөр томилогдсоноос хойш Пхеньяны эсрэг хориг арга хэмжээг анх удаагаа чангатгаж буй нь энэ юм. БНХАУ ч холбоотон Хойд Солонгос улсын эсрэг хоригийг биелүүлэхэд бэлэн байгаагаа илэрхийлээд байна.

Өнгөрсөн сарын 4-нд Пхеньян тив алгасагч баллистик пуужингийн туршилт хийсэнтэй холбоотойгоор АНУ тус улсын эсрэг дахин шинэ хориг тавих талаар БНХАУ-тай хэлэлцээр хийж эхэлсэн байдаг. Гэтэл үүний дараа буюу мөн сарын 28-нд ч Пхеньян дахин  тив алгасагч пуужин туршсан юм. 

Тиймээс НҮБ-ын Аюулгүйн зөвлөл цөмийн зэвсгийн хөгжүүлэлтийн эсрэг тэмцлийн арга барилаа дахин шинэчлэхэд хүрчээ. НҮБ дахь АНУ-ын төлөөлөгч Никки Хале “Хойд Солонгос баллистик пуужин туршсантай холбоотойгоор тус улсын эсрэг авсан хориг арга хэмжээгээ чангатгаж, шинэ шатанд аваачихад хүргэсэн. Энэ удаагийн шийдвэр Ким Жон Унд анхааруулга болох байх” гэж хэвлэлд ярьсан байна. НҮБ-ын Аюулгүйн зөвлөлийн гишүүд 100 хувь хориг арга хэмжээг чангатгахад санал нэгдсэний дараа Хале “Энэ удаагийн шийдвэр сүүлийн жилүүдэд авсан хоригоос хамгийн чанга нь” гэдгийг онцолжээ.

НҮБ-ын гишүүн орнууд хоригийг хэрэгжүүлснээр, баллис­тик пуужин, цөмийн зэвсгийн хөг­жүү­лэл­тээ үргэлж­лүүлж буй Хойд Солонгос улсын эдийн засагт ноцтой үр дагавар учруулна гэж шинжээчид тооцож байна.

ШИНЗО АБЭ ГУРАВ ДАХЬ ЗАСГИЙН ГАЗРАА БАЙГУУЛЛАА

Дуулиан шуугиантай холбоо­той­гоор Засгийн газарт итгэх иргэдийн итгэлийг сэргээх зорилгоор Японы Ерөнхий сайд Шинзо Абэ танхимдаа шинэчлэлт хийв. Тэрбээр 19 сайдынхаа 14-ийг нь шинээр томилон, бүрэлдэхүүнийг баталжээ.  Японы Ерөнхий сайд Шинзо Абэгийн тухайд гурав дахь удаагаа Засгийн газрынхаа сайд нарыг огцруулан шинээр томилж буй нь энэ юм.

Энэ удаагийн халаа сэлгээгээр түүний ойрын нөхөд гэгддэг Сангийн сайд Таро Асо, Сайд нарын танхимын Ерөнхий нарийн бичгийн дарга Ёшихидэ Сүга, Эдийн засаг, худалдаа, аж үйлдвэрийн сайд Хирошигэ Сэко нар албан тушаалдаа хэвээр үлдсэн байна. Харин шинээр Гадаад хэргийн сайдаар  Таро Коно томилогджээ.Таро Коно 2015-2016 онуудад тус яамны захиргааны шинэчлэл, нийтийн аюулгүй байдлын асуудлыг хариуцан ажиллаж байжээ. Харин баримт мэдээллийг нуун дарагдуулсан гэх дуулианаар огцорсон Батлан хамгаалахын сайдын суудалд Ицүнори Нонодэрэ дахин томилогдсон байна.

Тэрбээр 2012-2014 онд энэ албан тушаалд ажиллаж байжээ. И.Онодэрэ нь Японы батлан хамгаалах хүчнийг зузаатгах бодлого баримталдаг улстөрч юм. Засгийн газрын голлох албан тушаалын нэг болох Захиргааны хэргийн сайдаар Японы Либерал ардчилсан намын Ерөнхий зөвлөлийн дарга асан Сэйко Нода томилогдсон бол Эдийн засгийг сэргээн босгох яамны сайдаар Эдийн засгийн яамны тэргүүн асан Тосимицу Мотэги нар тус тус  томилогдсон байна. Түүний шинээр бүрдүүлсэн гурав дахь удаагийн Засгийн газар хоёр эмэгтэй сайд багтжээ.

Тэдний нэг нь Сейко Нода. Тэрбээр шинэ Засгийн газарт Дотоод хэрэг, харилцаа холбооны сайдаар томилогдсон нь хамгийн их анхаарал татсан томилгоо байсан юм. Нода сайд болсныхоо дараа 2018 оны эрх баригч намын даргын сонгуульд нэр дэвшинэ гэдгээ ч илэрхийлээд амжсан. Мөн нэг сонирхолтой мэдээлэл байгаа нь Сейко Нода Токиогийн парламентын сонгуульд ялалт байгуулсан сөрөг хүчний лидер Юрико Койкэгийн дотны найз гэнэ.

Ямартай ч, Шинзо Абэгийн Засгийн газрын шинэчлэлт, халаа сэлгээний дараа ард иргэдийн итгэл сэргэж эхэлсэн дүн гарчээ. Тухайлбал, “Кёодо” агентлагийн явуулсан санал асуулгад оролцогсдын 44.4 хувь нь Засгийн газрын шинэчлэлийг эергээр үнэлсэн байна. Өмнө нь сайд нарын танхимын үйл ажиллагааг дэмжигчдийн хувь 35 хүртлээ унасан байсан юм.  Мөн сайдуудын томилгоог 55 хувь нь дэмжиж буйгаа илэрхийлжээ.

В.ПУТИН, Д.ТРАМП НАР АМРАЛТАА АВЛАА

Өнгөрсөн долоо хоногт дэлхий дахинаа хамгийн их анхаарал татсан үйл явдал нь дэлхийн хүчирхэг хоёр гүрний төрийн тэргүүнүүдийн зуны амралт байлаа.  АНУ, ОХУ-ын төрийн тэргүүнүүд өнгөрсөн долоо хоногоос эхлэн амралтаа авсан юм.  АНУ-ын Ерөнхийлөгч Доналд Трамп энэ сарын 4-нөөс эхлэн 17 хоногийн амралт авч, Нью Жерси мужийн Бедминстер дэх өөрийн эзэмшлийн гольфын ресорт руугаа явсан бол ОХУ-ын төрийн тэргүүн В.Путин Сибирийн Тувад загасчлан амарчээ. Түүнтэй хамт тус улсын Батлан хамгаалахын сайд Сергей Шойгу нарын сайд нар амарсан байна.

Д.Трампын тухайд өмнөх  Ерөнхийлөгч Барак Обамаг амралтаа авахад нь  шүүмжилж, өөрөө хэрэв Ерөнхийлөгч болбол амрахгүй хэмээж байсан  ч, эхний жилдээ 17 хоногийн амралт авсан нь хэвлэлийнхний шүүмжлэлд өртсөн. Гэсэн ч, Цагаан ордноос “Ерөнхийлөгч ажиллангаа амарсантай ялгаагүй” гэж тайлбарласны зэрэгцээ Вашингтон ДС хот дахь Ерөнхийлөгчийн ордны баруун жигүүрийн агаар­жуу­лал­тын системийг шинэч­лэ­хээр болсныг мэдэгджээ.  2012 онд Трамп твиттер хуудастаа “Ажил чинь уйтгартай санаг­даж байвал, тохирохгүй л байна гэсэн үг дээ” хэмээн жиргэн шүүмжилж байсан юм.

Гэхдээ Вашингтон пост сонинд бичсэнээр тэрбээр тангаргаа өргөснөөсөө хойш наймдугаар сарын сүүлч хүртэл Трамп 53 өдөр амрах бол өмнөх төрийн тэргүүн Барак Обама 2009 онд ердөө 15 хоног л амарч байжээ. АНУ-ын төрийн тэргүүний тухайд ийнхүү өмнө нь хэлсэн үгнээсээ болж шүүмж­лэлд өртсөн бол ОХУ-ын Ерөн­хий­лөгчийн амарч буй зурагнууд олны анхаарлыг татсан юм.

2028 ОНЫ ОЛИМПИЙН БАМБАР ЛОС-АНЖЕЛЕСТ АСНА

Лос-Анжелес хот Олон улсын олимпийн хороотой тохиролцоонд хүрснээ өнгөрөгч даваа гарагт зарласан. Тус шийдвэрийн дагуу 2024 оны олимп Францын нийслэл Парис хотноо, харин 2028 оны олимпийн бамбар АНУ-ын Лос-Анжелес хотод асах нь тодорхой боллоо. 2020 оны олимп Японы нийслэл Токио хотод болно. Харин 2024 болон 2028 оны олимпийн наадмыг аль улс зохион байгуулахыг ОУОХ хамтад нь тодруулсан нь тодорхойгүй нөхцөл байдал үүсгээд байв. 

Угтаа 2024 оны олимпыг зохион байгуулахаар АНУ болон Европын хэд хэдэн хот саналаа өгсөн байдаг ч, Лос-Анжелес, Парис хоёр үлдсэн. Гэвч, Парис өмнө нь хэдэнтээ санал өгөөд татгалзсан хариу авч байсан учир цаашид өрсөлдөхгүй гэдгээ мэдэгдсэнээр  талууд тохиролцон Лос-Анжелес 2028 оны олимпийг зохион байгуулахаар болсон байна. 

Хэрэв хоёр хот тохиролцоонд хүрээгүй бол аль нь эхэлж 2024 оны Олимпын тоглолтыг зохион байгуулах вэ гэдгийг энэ оны есдүгээр сард Перу улсын нийслэл Лима хотод болох ОУОХ-ны 131 дүгээр чуулганы үеэр тодруулах байжээ. Парис болон Лос-Анжелесын хувьд өмнө нь тус бүр хоёр удаа Олимпын наадмыг зохион байгуулж байсан туршлагатай хотууд. Тодруулбал, Парис хот 1900 болон 1920 онд Олимпыг хүлээн авч байсан бол Лос-Анжелес хот 1932 он болон 1984 онд Олимпын наадам зохион байгуулж байжээ.