• Эхлэл
  • Цаг агаар
  • Валют ханш
  • Улс төр
  • Эдийн засаг
  • Үзэл бодол
  • Спорт
  • Нийгэм
  • Дэлхий
  • Энтертайнмэнт
  • Зурхай



“Тойрогдох уу”, “тойрогдъё”

А.НОМИНБИЛЭГ

 

Хувцас загвар гэдэг хүн төрөлхтний түүхийн туршид урлаг, гоо зүйн тод илэрхийлэл болж өнгө төрхийг бүрдүүлэх гол хэрэгслийн нэг байсаар ирсэн. Өдгөө бид 20 жилийн өмнөхтэй харьцуулахад дөрөв дахин их хувцас үйлдвэрлэдэг болжээ. Харамсалтай нь үүний 85 хувь нь хог хаягдал болж газрын хөрсөнд хэдэн зуун жил “амьдарсаар” байна. Бидний өмсдөг хувцас бүрийн ард үлдсэн түүх бол утас ээрэхээс эхлээд дэлгүүрийн лангуу, цаашлаад хаягдах хүртлээ түүхий эд, эрчим хүчний зардал, боловсруулалт, тээвэрлэлтээс ялгарах хүлэмжийн хий, усны хэрэглээ, хөрс, ус, агаарын бохирдлыг бий болгодог. Хувцас үйлдвэрлэл бол дэлхий дээрх хог хаягдлыг бий болгож буй хоёрдогч том үйлдвэрлэлийн салбар. Дэлхийн хөгжингүй орнууд хувцасны хаягдлаа тусламж нэрээр хөгжил буурай орнууд руу илгээдэг. Хүмүүс трэнд даган замбараагүй худалдан авалт хийж, үүнийгээ богино хугацаанд хаяж байгаль, ус, хөрсийг бохирдуулдаг. Эдгээр хаягдал нь микро түвшинд бидний амьсгалж буй агаар, идэж уух зүйлст шингэдэг. Тэгвэл энэ удаа эх орондоо анхдагч болон гарч ирсэн хуучин эдлэл, хэрэглэлээ хандивлан борлуулдаг “Тойрог” дэлгүүрийг танилцуулж байна.

“Тойрог” дэлгүүрт зарж буй барааны 80-90 хувь нь монгол хүмүүсээс ирж буй.

“Тойрог” дэлгүүрт зарж буй барааны 80-90 хувь нь монгол хүмүүсээс ирж буй.  Өөрөөр хэлбэл, гадны орноос хувцас хэрэглэл импортлох бус монголчуудаасаа хэрэггүй зүйлсийг нь авч дахин борлуулдаг. Тэд хандиваар авсан хувцсандаа ариутгал хийн, ангилан ялгаж, шинэ соргог зүйлс эрэлхийлэгч, бүтээлч залуустай хамтран загварыг нь шинэчилж гаргадаг. Тэд дэлгүүртээ нэр өгөхдөө “Recycle” буюу дахин боловсруулах, эргэлтэд оруулах гэсэн утгыг гаргаж ирэхийг хүссэн. Ингээд “Тойрог” гэдэг нэрийг олжээ. Хэлэхэд амархнаас гадна “Тойрогчид”, “Тойрогдох уу”, “Тойрогдъё” гэх зэргээр бууж байсан нь таалагдсан гэв.  Үйлчлүүлэгчиддээ авсан зүйлсийг нь гялгар уутанд бус сонингоор боож баглаж өгдөг. Ингэснээр хувцасны хог хаягдлыг бага ч гэсэн багасгаж, эх дэлхийд ээлтэй сонголтод уриалж буй явдал юм. Мөн сар бүр цугласан хувцаснуудаасаа “Ид шидийн орон” гэсэн сайн дурын байгууллагуудад хандивлахаас гадна орлогын тодорхой хувийг тогтмол хандив тусламж, сайн үйлсийн аянд зориулахыг эрмэлздэг гэж байв.

“Тойрог” дэлгүүрийн үүсгэн байгуулагч Номи нь архитектор мэргэжилтэй. Дэлгүүрийнхээ санааг мөн хамтрагчаа их сонин байдлаар олсон гэж байлаа. Дэлгүүрийн хамтран үүсгэн байгуулагч Агнууш, Номи нар одоогоос жил хагасын өмнө Монгол руу тусгай үүргийн нислэгээр буцах замдаа онгоцны буудал дээр санамсаргүй тааралдаж, 21 хоногийн турш хамтдаа хөл хорионд оржээ. Энэ хугацаанд юу хүсэж, мөрөөддөгөө ярилцаж суухдаа хоёул хувцасны хог хаягдлын эсрэг “Трифт шоп” нээх хүсэлтэйгээ мэдэж авсан байна. Санаагаа олоод шууд л төлөвлөгөө гаргаж, логогоо бодож эхэлсэн ба дөрвөн сарын хугацаанд бэлтгэл ажлаа дуусгаж өнгөрсөн оны наймдугаар сарын 1-нд нээлтээ хийжээ.

2017 онд Улаанбаатар хотын иргэд 1.1 сая тонн хог үйлдвэрлэсэн байдаг. Мэдээж багагүй хэсгийг нь хувцас эзэлж буй. Манай дотоодын зах зээлийг бүхэлд нь базчихсан хямд үнэтэй, загвар нь амархан хоцрогддог гадны хувцас үйлдвэрлэлийн компаниуд ганцхан жилийн дотор 30 гаруй коллекц танилцуулдаг. Мэдээж үүний ард буурай орны иргэдийн хөдөлмөрийн мөлжлөг, дэлхийд учруулах хор хөнөөл гээд их зүйл яригдана. Мөн нэг хүний 7.5 жил уух усыг зарцуулж байж нэг жийнсэн өмд хийх даавуу гаргаж авдаг. “Хуучин хувцас бол ядуу эсвэл боломжгүй хүний сонголт гэдэг ойлголтоо толгойноосоо авч хаях хэрэгтэй. Хямд “fast fashion” бэндүүдээc татгалзаж, алсдаа татан буулгах, стандартыг нь ахиулах гэсэн шаардлага тавих хэрэгтэй” гэж тус дэлгүүрийн үүсгэн байгуулагч Номи дурдав.

Угааж цэвэрлэсэн хувцсыг дахин нягталж шалгаад, жинлэж авдаг. Нэг кг хувцсыг ойролцоогоор 5000 төгрөгөөр авдаг ба улирлын онцлогт тохируулан гурван сард нэг удаа зохион байгуулна.  Хувцасны зарагдах үнэ дунджаар 5000-40 мянгын хооронд байдаг. Мөн “Тойрог” гэр бүлийн дор 30 гаруй залуу дизайнер ажилладаг. Тэдний урласан зүүлт, бөгж, бугуйвч, ээмэг, цүнх энэ дэлгүүрт зарагддаг байна. Үйлчилгээнээсээ хамаараад худалдан авагчдын нас ялгаатай. Хувцас зарж, хандивлаж байгаа хүмүүсийн ихэнх хувь нь 25-аас дээш насныхан байдаг аж. Харин өсвөр насныхан ихэнхдээ худалдан авалт хийдэг гэнэ. Нэг удаа худалдан авалт хийсэн хүн цаашдаа байнгын үйлчлүүлэгч болох магадлал өндөр байдаг гэж байлаа. Монголдоо шинэ зах зээл учир үйлчлүүлэгчиддээ тухай бүрт нь тайлбарлаж өгдөг гэв. Мөн ирээдүйд орлогынхоо тодорхой хувийг хандивын байгууллагаас гадна нийгэмд тулгамдаад буй асуудлуудад зориулах хүсэлтэй. Mонголд энэ төрлийн бизнес үйлчилгээний моделийг боловсруулж, дараа дараагийн “Трифт шоп”-ууд хурдацтай нээгдэх сэдэл өгөхүйц системийг бий болгох хүсэлтэй байгаа. Манай үндэстний сэтгэлгээний онцлог, хэрэглээний соёл тусдаа зүйл. Шууд гадны моделийг хуулбарлалгүй, монгол сэтгэхүйд тааруулах хэрэгтэй. “Трифт шоп”-ууд кофе шоп шиг их болж, хүмүүс гэрээсээ холгүй, төвөггүйхэн хувцсаа авч очоод тушаачихдаг байвал их зүгээр. Мөн цэвэрхэн, найдвартай байх, ийм төрлийн соёл нутагшуулах нь бидний харж буй ирээдүй хэмээн үүсгэн байгуулагчид маань ярьж байлаа.

Дэлхий дээр хог хаягдал болж буй хувцасны зөвхөн нэг хувийг дахин боловсруулж байна. Үлдсэн 99 хувь буюу 100 тэрбум ам.доллараар үнэлэгдэх материал газрын хөрсөнд шууд хаягдаж байна. Хувцасны том брэндийн нэг жилийн усны хэрэглээ гэхэд 2000 орчим жижиг нуурын усны нийт эзлэхүүнтэй тэнцдэг. Товчхондоо дэлхий нийт цэвэр усыг хамгийн их бохирдуулж буй салбаруудын эхний гуравт хувцас үйлдвэрлэл багтаж байна. Тэгвэл хуучин хувцсыг дахин борлуулдаг дэлхийн алдартай “Трифт шоп”-уудыг танилцуулъя. Нью-Иорк хотод байрлах “Amarcord Vintage Fashion” дэлгүүр нь 2000 оноос үйл ажиллагаагаа тасралтгүй явуулж байгаа. Тансаг зэрэглэлийн брэндүүд болох “Chanel”, “Moschino”, “Versace”-ийн хувцас, гутал, цүнх, гоёл чимэглэлийг дахин борлуулдаг. Онцлог нь 1970-1980 оны хэв маягийг шингээсэн. Тансаг зэрэглэлийн брэндүүдийг заавал үндсэн үнээр нь бус цэвэрхэн хэрэглэсэн хуучныг нь илүү хямд үнээр авах боломжтой. Английн Лондон хотод байрлах “Retromania” дэлгүүр нь зөвхөн өөрийн улс гэлтгүй бусад орны иргэдэд туслах зорилготой. Нийгмээс тусгаарлагдсан, амьдралын боломжгүй, хөгжлийн бэрхшээлтэй иргэдэд зориулан хуучин хувцас хандив болгон явуулдаг ашгийн бус байгууллага гэнэ. Энэ мэтчилэн тив даяар өргөн дэлгэрсэн соёл бөгөөд эх дэлхийгээ хайрлах тухай дуу хоолойгоо өргөж, хүмүүсийг уриалж, тэдэнд тусалж, заншил болтлоо хөгжжээ. Трэнд дагаж шинэ хувцас худалдаж авахын оронд нэг хувцсаа удаан өмсөх, хоорондоо солилцох аяныг өрнүүлснээр байгаль орчиндоо бага ч болов хувь нэмэр оруулах нь зүйтэй. Дэлхий ертөнцийг танихын хэрээр амьдрал энгийн тусмаа илүү аз жаргалтайг ухаардаг аж. Тиймдээ ч амьдарч буй хором, мөч бүрээ илүү үр бүтээлтэй өнгөрөөж, бусдад илүү их хайр түгээж,  эх дэлхийнхээ эд эс бүрийг хайрлах хэрэгтэй.

Эх сурвалж: “Зууны мэдээ” сонин

2021.8.20 БААСАН № 163 (6640)

 

    ХУВААЛЦАХ ЖИРГЭХ


МЭДЭЭНИЙ СЭТГЭГДЭЛ
ХОЛБООТОЙ МЭДЭЭ
Дэлхийд тод гялалзсан оюунлаг охин Б.Оюун-Үжин
Электрон хөгжимтэй “KHARKHORUM HALLOWEEN” Степпе Аренад болно
Монголын IT салбарын холбоод нэгдэж, “IT WORLD ’26” олон улсын форум, экспог зохион байгуулна
KHARKHORUM эргэн ирлээ



Веб сайтад агуулагдсан мэдээлэл зохиогчийн эрхийн хуулиар хамгаалагдсан тул зөвшөөрөлгүй хуулбарлах хориотой.

Copyright © MMINFO.MN All Rights Reserved. Powered by HUREEMEDIA.





  • Эхлэл
  • Цаг агаар
  • Валют ханш
  • Улс төр
  • Эдийн засаг
  • Үзэл бодол
  • Спорт
  • Нийгэм
  • Дэлхий
  • Энтертайнмэнт
  • Зурхай



“Тойрогдох уу”, “тойрогдъё”

А.НОМИНБИЛЭГ

 

Хувцас загвар гэдэг хүн төрөлхтний түүхийн туршид урлаг, гоо зүйн тод илэрхийлэл болж өнгө төрхийг бүрдүүлэх гол хэрэгслийн нэг байсаар ирсэн. Өдгөө бид 20 жилийн өмнөхтэй харьцуулахад дөрөв дахин их хувцас үйлдвэрлэдэг болжээ. Харамсалтай нь үүний 85 хувь нь хог хаягдал болж газрын хөрсөнд хэдэн зуун жил “амьдарсаар” байна. Бидний өмсдөг хувцас бүрийн ард үлдсэн түүх бол утас ээрэхээс эхлээд дэлгүүрийн лангуу, цаашлаад хаягдах хүртлээ түүхий эд, эрчим хүчний зардал, боловсруулалт, тээвэрлэлтээс ялгарах хүлэмжийн хий, усны хэрэглээ, хөрс, ус, агаарын бохирдлыг бий болгодог. Хувцас үйлдвэрлэл бол дэлхий дээрх хог хаягдлыг бий болгож буй хоёрдогч том үйлдвэрлэлийн салбар. Дэлхийн хөгжингүй орнууд хувцасны хаягдлаа тусламж нэрээр хөгжил буурай орнууд руу илгээдэг. Хүмүүс трэнд даган замбараагүй худалдан авалт хийж, үүнийгээ богино хугацаанд хаяж байгаль, ус, хөрсийг бохирдуулдаг. Эдгээр хаягдал нь микро түвшинд бидний амьсгалж буй агаар, идэж уух зүйлст шингэдэг. Тэгвэл энэ удаа эх орондоо анхдагч болон гарч ирсэн хуучин эдлэл, хэрэглэлээ хандивлан борлуулдаг “Тойрог” дэлгүүрийг танилцуулж байна.

“Тойрог” дэлгүүрт зарж буй барааны 80-90 хувь нь монгол хүмүүсээс ирж буй.

“Тойрог” дэлгүүрт зарж буй барааны 80-90 хувь нь монгол хүмүүсээс ирж буй.  Өөрөөр хэлбэл, гадны орноос хувцас хэрэглэл импортлох бус монголчуудаасаа хэрэггүй зүйлсийг нь авч дахин борлуулдаг. Тэд хандиваар авсан хувцсандаа ариутгал хийн, ангилан ялгаж, шинэ соргог зүйлс эрэлхийлэгч, бүтээлч залуустай хамтран загварыг нь шинэчилж гаргадаг. Тэд дэлгүүртээ нэр өгөхдөө “Recycle” буюу дахин боловсруулах, эргэлтэд оруулах гэсэн утгыг гаргаж ирэхийг хүссэн. Ингээд “Тойрог” гэдэг нэрийг олжээ. Хэлэхэд амархнаас гадна “Тойрогчид”, “Тойрогдох уу”, “Тойрогдъё” гэх зэргээр бууж байсан нь таалагдсан гэв.  Үйлчлүүлэгчиддээ авсан зүйлсийг нь гялгар уутанд бус сонингоор боож баглаж өгдөг. Ингэснээр хувцасны хог хаягдлыг бага ч гэсэн багасгаж, эх дэлхийд ээлтэй сонголтод уриалж буй явдал юм. Мөн сар бүр цугласан хувцаснуудаасаа “Ид шидийн орон” гэсэн сайн дурын байгууллагуудад хандивлахаас гадна орлогын тодорхой хувийг тогтмол хандив тусламж, сайн үйлсийн аянд зориулахыг эрмэлздэг гэж байв.

“Тойрог” дэлгүүрийн үүсгэн байгуулагч Номи нь архитектор мэргэжилтэй. Дэлгүүрийнхээ санааг мөн хамтрагчаа их сонин байдлаар олсон гэж байлаа. Дэлгүүрийн хамтран үүсгэн байгуулагч Агнууш, Номи нар одоогоос жил хагасын өмнө Монгол руу тусгай үүргийн нислэгээр буцах замдаа онгоцны буудал дээр санамсаргүй тааралдаж, 21 хоногийн турш хамтдаа хөл хорионд оржээ. Энэ хугацаанд юу хүсэж, мөрөөддөгөө ярилцаж суухдаа хоёул хувцасны хог хаягдлын эсрэг “Трифт шоп” нээх хүсэлтэйгээ мэдэж авсан байна. Санаагаа олоод шууд л төлөвлөгөө гаргаж, логогоо бодож эхэлсэн ба дөрвөн сарын хугацаанд бэлтгэл ажлаа дуусгаж өнгөрсөн оны наймдугаар сарын 1-нд нээлтээ хийжээ.

2017 онд Улаанбаатар хотын иргэд 1.1 сая тонн хог үйлдвэрлэсэн байдаг. Мэдээж багагүй хэсгийг нь хувцас эзэлж буй. Манай дотоодын зах зээлийг бүхэлд нь базчихсан хямд үнэтэй, загвар нь амархан хоцрогддог гадны хувцас үйлдвэрлэлийн компаниуд ганцхан жилийн дотор 30 гаруй коллекц танилцуулдаг. Мэдээж үүний ард буурай орны иргэдийн хөдөлмөрийн мөлжлөг, дэлхийд учруулах хор хөнөөл гээд их зүйл яригдана. Мөн нэг хүний 7.5 жил уух усыг зарцуулж байж нэг жийнсэн өмд хийх даавуу гаргаж авдаг. “Хуучин хувцас бол ядуу эсвэл боломжгүй хүний сонголт гэдэг ойлголтоо толгойноосоо авч хаях хэрэгтэй. Хямд “fast fashion” бэндүүдээc татгалзаж, алсдаа татан буулгах, стандартыг нь ахиулах гэсэн шаардлага тавих хэрэгтэй” гэж тус дэлгүүрийн үүсгэн байгуулагч Номи дурдав.

Угааж цэвэрлэсэн хувцсыг дахин нягталж шалгаад, жинлэж авдаг. Нэг кг хувцсыг ойролцоогоор 5000 төгрөгөөр авдаг ба улирлын онцлогт тохируулан гурван сард нэг удаа зохион байгуулна.  Хувцасны зарагдах үнэ дунджаар 5000-40 мянгын хооронд байдаг. Мөн “Тойрог” гэр бүлийн дор 30 гаруй залуу дизайнер ажилладаг. Тэдний урласан зүүлт, бөгж, бугуйвч, ээмэг, цүнх энэ дэлгүүрт зарагддаг байна. Үйлчилгээнээсээ хамаараад худалдан авагчдын нас ялгаатай. Хувцас зарж, хандивлаж байгаа хүмүүсийн ихэнх хувь нь 25-аас дээш насныхан байдаг аж. Харин өсвөр насныхан ихэнхдээ худалдан авалт хийдэг гэнэ. Нэг удаа худалдан авалт хийсэн хүн цаашдаа байнгын үйлчлүүлэгч болох магадлал өндөр байдаг гэж байлаа. Монголдоо шинэ зах зээл учир үйлчлүүлэгчиддээ тухай бүрт нь тайлбарлаж өгдөг гэв. Мөн ирээдүйд орлогынхоо тодорхой хувийг хандивын байгууллагаас гадна нийгэмд тулгамдаад буй асуудлуудад зориулах хүсэлтэй. Mонголд энэ төрлийн бизнес үйлчилгээний моделийг боловсруулж, дараа дараагийн “Трифт шоп”-ууд хурдацтай нээгдэх сэдэл өгөхүйц системийг бий болгох хүсэлтэй байгаа. Манай үндэстний сэтгэлгээний онцлог, хэрэглээний соёл тусдаа зүйл. Шууд гадны моделийг хуулбарлалгүй, монгол сэтгэхүйд тааруулах хэрэгтэй. “Трифт шоп”-ууд кофе шоп шиг их болж, хүмүүс гэрээсээ холгүй, төвөггүйхэн хувцсаа авч очоод тушаачихдаг байвал их зүгээр. Мөн цэвэрхэн, найдвартай байх, ийм төрлийн соёл нутагшуулах нь бидний харж буй ирээдүй хэмээн үүсгэн байгуулагчид маань ярьж байлаа.

Дэлхий дээр хог хаягдал болж буй хувцасны зөвхөн нэг хувийг дахин боловсруулж байна. Үлдсэн 99 хувь буюу 100 тэрбум ам.доллараар үнэлэгдэх материал газрын хөрсөнд шууд хаягдаж байна. Хувцасны том брэндийн нэг жилийн усны хэрэглээ гэхэд 2000 орчим жижиг нуурын усны нийт эзлэхүүнтэй тэнцдэг. Товчхондоо дэлхий нийт цэвэр усыг хамгийн их бохирдуулж буй салбаруудын эхний гуравт хувцас үйлдвэрлэл багтаж байна. Тэгвэл хуучин хувцсыг дахин борлуулдаг дэлхийн алдартай “Трифт шоп”-уудыг танилцуулъя. Нью-Иорк хотод байрлах “Amarcord Vintage Fashion” дэлгүүр нь 2000 оноос үйл ажиллагаагаа тасралтгүй явуулж байгаа. Тансаг зэрэглэлийн брэндүүд болох “Chanel”, “Moschino”, “Versace”-ийн хувцас, гутал, цүнх, гоёл чимэглэлийг дахин борлуулдаг. Онцлог нь 1970-1980 оны хэв маягийг шингээсэн. Тансаг зэрэглэлийн брэндүүдийг заавал үндсэн үнээр нь бус цэвэрхэн хэрэглэсэн хуучныг нь илүү хямд үнээр авах боломжтой. Английн Лондон хотод байрлах “Retromania” дэлгүүр нь зөвхөн өөрийн улс гэлтгүй бусад орны иргэдэд туслах зорилготой. Нийгмээс тусгаарлагдсан, амьдралын боломжгүй, хөгжлийн бэрхшээлтэй иргэдэд зориулан хуучин хувцас хандив болгон явуулдаг ашгийн бус байгууллага гэнэ. Энэ мэтчилэн тив даяар өргөн дэлгэрсэн соёл бөгөөд эх дэлхийгээ хайрлах тухай дуу хоолойгоо өргөж, хүмүүсийг уриалж, тэдэнд тусалж, заншил болтлоо хөгжжээ. Трэнд дагаж шинэ хувцас худалдаж авахын оронд нэг хувцсаа удаан өмсөх, хоорондоо солилцох аяныг өрнүүлснээр байгаль орчиндоо бага ч болов хувь нэмэр оруулах нь зүйтэй. Дэлхий ертөнцийг танихын хэрээр амьдрал энгийн тусмаа илүү аз жаргалтайг ухаардаг аж. Тиймдээ ч амьдарч буй хором, мөч бүрээ илүү үр бүтээлтэй өнгөрөөж, бусдад илүү их хайр түгээж,  эх дэлхийнхээ эд эс бүрийг хайрлах хэрэгтэй.

Эх сурвалж: “Зууны мэдээ” сонин

2021.8.20 БААСАН № 163 (6640)

 



МЭДЭЭНИЙ СЭТГЭГДЭЛ


Бидний тухай Редакцийн бодлого Сурталчилгаа байршуулах Холбоо барих

Веб сайтад агуулагдсан мэдээлэл зохиогчийн эрхийн хуулиар хамгаалагдсан тул зөвшөөрөлгүй хуулбарлах хориотой.

Copyright © MMINFO.MN All Rights Reserved. Powered by HUREEMEDIA.





Эхлэл Улс төр Эдийн засаг Үзэл бодол Спорт Нийгэм Дэлхий Энтертайнмэнт Зурхай
  • Нийтлэл
  • •
  • Ярилцлага
  • •
  • Сурвалжлага
  • •
  • Азийн АШТ
  • •
  • Фото мэдээ
  • •
  • Оддын амьдрал
БҮХ СЭДЭВ
  • •Засгийн газар
  • •Чуулган
  • •Ерөнхийлөгч
  • •Сэрэмжлүүлэг
  • •Байнгын хороо
  • •Бөхийн төрлүүд
  • •Уул уурхай
  • •Степпе Арена
  • •Яам, Агентлаг
  • •Эрүүл мэнд
  • •Гэмт хэрэг
  • •Халуун сэдэв
  • •Видео мэдээ
ХУРААХ
ЭЕШ-ын эхний өдөр 100 оноо авсан 16...
Л.Оюун-Эрдэнэ: Хичээл, сургалтыг...

“Тойрогдох уу”, “тойрогдъё”

Kuzmo 2021-08-20
    ХУВААЛЦАХ ЖИРГЭХ
“Тойрогдох уу”, “тойрогдъё”

А.НОМИНБИЛЭГ

 

Хувцас загвар гэдэг хүн төрөлхтний түүхийн туршид урлаг, гоо зүйн тод илэрхийлэл болж өнгө төрхийг бүрдүүлэх гол хэрэгслийн нэг байсаар ирсэн. Өдгөө бид 20 жилийн өмнөхтэй харьцуулахад дөрөв дахин их хувцас үйлдвэрлэдэг болжээ. Харамсалтай нь үүний 85 хувь нь хог хаягдал болж газрын хөрсөнд хэдэн зуун жил “амьдарсаар” байна. Бидний өмсдөг хувцас бүрийн ард үлдсэн түүх бол утас ээрэхээс эхлээд дэлгүүрийн лангуу, цаашлаад хаягдах хүртлээ түүхий эд, эрчим хүчний зардал, боловсруулалт, тээвэрлэлтээс ялгарах хүлэмжийн хий, усны хэрэглээ, хөрс, ус, агаарын бохирдлыг бий болгодог. Хувцас үйлдвэрлэл бол дэлхий дээрх хог хаягдлыг бий болгож буй хоёрдогч том үйлдвэрлэлийн салбар. Дэлхийн хөгжингүй орнууд хувцасны хаягдлаа тусламж нэрээр хөгжил буурай орнууд руу илгээдэг. Хүмүүс трэнд даган замбараагүй худалдан авалт хийж, үүнийгээ богино хугацаанд хаяж байгаль, ус, хөрсийг бохирдуулдаг. Эдгээр хаягдал нь микро түвшинд бидний амьсгалж буй агаар, идэж уух зүйлст шингэдэг. Тэгвэл энэ удаа эх орондоо анхдагч болон гарч ирсэн хуучин эдлэл, хэрэглэлээ хандивлан борлуулдаг “Тойрог” дэлгүүрийг танилцуулж байна.

“Тойрог” дэлгүүрт зарж буй барааны 80-90 хувь нь монгол хүмүүсээс ирж буй.

“Тойрог” дэлгүүрт зарж буй барааны 80-90 хувь нь монгол хүмүүсээс ирж буй.  Өөрөөр хэлбэл, гадны орноос хувцас хэрэглэл импортлох бус монголчуудаасаа хэрэггүй зүйлсийг нь авч дахин борлуулдаг. Тэд хандиваар авсан хувцсандаа ариутгал хийн, ангилан ялгаж, шинэ соргог зүйлс эрэлхийлэгч, бүтээлч залуустай хамтран загварыг нь шинэчилж гаргадаг. Тэд дэлгүүртээ нэр өгөхдөө “Recycle” буюу дахин боловсруулах, эргэлтэд оруулах гэсэн утгыг гаргаж ирэхийг хүссэн. Ингээд “Тойрог” гэдэг нэрийг олжээ. Хэлэхэд амархнаас гадна “Тойрогчид”, “Тойрогдох уу”, “Тойрогдъё” гэх зэргээр бууж байсан нь таалагдсан гэв.  Үйлчлүүлэгчиддээ авсан зүйлсийг нь гялгар уутанд бус сонингоор боож баглаж өгдөг. Ингэснээр хувцасны хог хаягдлыг бага ч гэсэн багасгаж, эх дэлхийд ээлтэй сонголтод уриалж буй явдал юм. Мөн сар бүр цугласан хувцаснуудаасаа “Ид шидийн орон” гэсэн сайн дурын байгууллагуудад хандивлахаас гадна орлогын тодорхой хувийг тогтмол хандив тусламж, сайн үйлсийн аянд зориулахыг эрмэлздэг гэж байв.

“Тойрог” дэлгүүрийн үүсгэн байгуулагч Номи нь архитектор мэргэжилтэй. Дэлгүүрийнхээ санааг мөн хамтрагчаа их сонин байдлаар олсон гэж байлаа. Дэлгүүрийн хамтран үүсгэн байгуулагч Агнууш, Номи нар одоогоос жил хагасын өмнө Монгол руу тусгай үүргийн нислэгээр буцах замдаа онгоцны буудал дээр санамсаргүй тааралдаж, 21 хоногийн турш хамтдаа хөл хорионд оржээ. Энэ хугацаанд юу хүсэж, мөрөөддөгөө ярилцаж суухдаа хоёул хувцасны хог хаягдлын эсрэг “Трифт шоп” нээх хүсэлтэйгээ мэдэж авсан байна. Санаагаа олоод шууд л төлөвлөгөө гаргаж, логогоо бодож эхэлсэн ба дөрвөн сарын хугацаанд бэлтгэл ажлаа дуусгаж өнгөрсөн оны наймдугаар сарын 1-нд нээлтээ хийжээ.

2017 онд Улаанбаатар хотын иргэд 1.1 сая тонн хог үйлдвэрлэсэн байдаг. Мэдээж багагүй хэсгийг нь хувцас эзэлж буй. Манай дотоодын зах зээлийг бүхэлд нь базчихсан хямд үнэтэй, загвар нь амархан хоцрогддог гадны хувцас үйлдвэрлэлийн компаниуд ганцхан жилийн дотор 30 гаруй коллекц танилцуулдаг. Мэдээж үүний ард буурай орны иргэдийн хөдөлмөрийн мөлжлөг, дэлхийд учруулах хор хөнөөл гээд их зүйл яригдана. Мөн нэг хүний 7.5 жил уух усыг зарцуулж байж нэг жийнсэн өмд хийх даавуу гаргаж авдаг. “Хуучин хувцас бол ядуу эсвэл боломжгүй хүний сонголт гэдэг ойлголтоо толгойноосоо авч хаях хэрэгтэй. Хямд “fast fashion” бэндүүдээc татгалзаж, алсдаа татан буулгах, стандартыг нь ахиулах гэсэн шаардлага тавих хэрэгтэй” гэж тус дэлгүүрийн үүсгэн байгуулагч Номи дурдав.

Угааж цэвэрлэсэн хувцсыг дахин нягталж шалгаад, жинлэж авдаг. Нэг кг хувцсыг ойролцоогоор 5000 төгрөгөөр авдаг ба улирлын онцлогт тохируулан гурван сард нэг удаа зохион байгуулна.  Хувцасны зарагдах үнэ дунджаар 5000-40 мянгын хооронд байдаг. Мөн “Тойрог” гэр бүлийн дор 30 гаруй залуу дизайнер ажилладаг. Тэдний урласан зүүлт, бөгж, бугуйвч, ээмэг, цүнх энэ дэлгүүрт зарагддаг байна. Үйлчилгээнээсээ хамаараад худалдан авагчдын нас ялгаатай. Хувцас зарж, хандивлаж байгаа хүмүүсийн ихэнх хувь нь 25-аас дээш насныхан байдаг аж. Харин өсвөр насныхан ихэнхдээ худалдан авалт хийдэг гэнэ. Нэг удаа худалдан авалт хийсэн хүн цаашдаа байнгын үйлчлүүлэгч болох магадлал өндөр байдаг гэж байлаа. Монголдоо шинэ зах зээл учир үйлчлүүлэгчиддээ тухай бүрт нь тайлбарлаж өгдөг гэв. Мөн ирээдүйд орлогынхоо тодорхой хувийг хандивын байгууллагаас гадна нийгэмд тулгамдаад буй асуудлуудад зориулах хүсэлтэй. Mонголд энэ төрлийн бизнес үйлчилгээний моделийг боловсруулж, дараа дараагийн “Трифт шоп”-ууд хурдацтай нээгдэх сэдэл өгөхүйц системийг бий болгох хүсэлтэй байгаа. Манай үндэстний сэтгэлгээний онцлог, хэрэглээний соёл тусдаа зүйл. Шууд гадны моделийг хуулбарлалгүй, монгол сэтгэхүйд тааруулах хэрэгтэй. “Трифт шоп”-ууд кофе шоп шиг их болж, хүмүүс гэрээсээ холгүй, төвөггүйхэн хувцсаа авч очоод тушаачихдаг байвал их зүгээр. Мөн цэвэрхэн, найдвартай байх, ийм төрлийн соёл нутагшуулах нь бидний харж буй ирээдүй хэмээн үүсгэн байгуулагчид маань ярьж байлаа.

Дэлхий дээр хог хаягдал болж буй хувцасны зөвхөн нэг хувийг дахин боловсруулж байна. Үлдсэн 99 хувь буюу 100 тэрбум ам.доллараар үнэлэгдэх материал газрын хөрсөнд шууд хаягдаж байна. Хувцасны том брэндийн нэг жилийн усны хэрэглээ гэхэд 2000 орчим жижиг нуурын усны нийт эзлэхүүнтэй тэнцдэг. Товчхондоо дэлхий нийт цэвэр усыг хамгийн их бохирдуулж буй салбаруудын эхний гуравт хувцас үйлдвэрлэл багтаж байна. Тэгвэл хуучин хувцсыг дахин борлуулдаг дэлхийн алдартай “Трифт шоп”-уудыг танилцуулъя. Нью-Иорк хотод байрлах “Amarcord Vintage Fashion” дэлгүүр нь 2000 оноос үйл ажиллагаагаа тасралтгүй явуулж байгаа. Тансаг зэрэглэлийн брэндүүд болох “Chanel”, “Moschino”, “Versace”-ийн хувцас, гутал, цүнх, гоёл чимэглэлийг дахин борлуулдаг. Онцлог нь 1970-1980 оны хэв маягийг шингээсэн. Тансаг зэрэглэлийн брэндүүдийг заавал үндсэн үнээр нь бус цэвэрхэн хэрэглэсэн хуучныг нь илүү хямд үнээр авах боломжтой. Английн Лондон хотод байрлах “Retromania” дэлгүүр нь зөвхөн өөрийн улс гэлтгүй бусад орны иргэдэд туслах зорилготой. Нийгмээс тусгаарлагдсан, амьдралын боломжгүй, хөгжлийн бэрхшээлтэй иргэдэд зориулан хуучин хувцас хандив болгон явуулдаг ашгийн бус байгууллага гэнэ. Энэ мэтчилэн тив даяар өргөн дэлгэрсэн соёл бөгөөд эх дэлхийгээ хайрлах тухай дуу хоолойгоо өргөж, хүмүүсийг уриалж, тэдэнд тусалж, заншил болтлоо хөгжжээ. Трэнд дагаж шинэ хувцас худалдаж авахын оронд нэг хувцсаа удаан өмсөх, хоорондоо солилцох аяныг өрнүүлснээр байгаль орчиндоо бага ч болов хувь нэмэр оруулах нь зүйтэй. Дэлхий ертөнцийг танихын хэрээр амьдрал энгийн тусмаа илүү аз жаргалтайг ухаардаг аж. Тиймдээ ч амьдарч буй хором, мөч бүрээ илүү үр бүтээлтэй өнгөрөөж, бусдад илүү их хайр түгээж,  эх дэлхийнхээ эд эс бүрийг хайрлах хэрэгтэй.

Эх сурвалж: “Зууны мэдээ” сонин

2021.8.20 БААСАН № 163 (6640)

 

ФОТО:

Сэдвүүд :
ХОЛБООТОЙ МЭДЭЭ
Дэлхийд тод гялалзсан оюунлаг охин Б.Оюун-Үжин
Электрон хөгжимтэй “KHARKHORUM HALLOWEEN” Степпе Аренад болно
Монголын IT салбарын холбоод нэгдэж, “IT WORLD ’26” олон улсын форум, экспог зохион байгуулна
KHARKHORUM эргэн ирлээ
МЭДЭЭНИЙ СЭТГЭГДЭЛ

АНХААРУУЛГА:Уншигчдын бичсэн сэтгэгдэлд mminfo.mn хариуцлага хүлээхгүй болно. ХХЗХ-ны журмын дагуу зүй зохисгүй зарим үг, хэллэгийг хязгаарласан тул ТА сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууны хэм хэмжээг хүндэтгэнэ үү. Хэм хэмжээг зөрчсөн сэтгэгдлийг админ устгах эрхтэй. Сэтгэгдэлтэй холбоотой санал гомдлыг 99998796 утсаар хүлээн авна.

ШУУРХАЙ МЭДЭЭ
15 цагийн өмнө өмнө

Жүдо бөхийн Залуучуудын дэлхийн аваргаар Т.Ариунзаяа тодорлоо

15 цагийн өмнө өмнө

Дэлхийд тод гялалзсан оюунлаг охин Б.Оюун-Үжин

15 цагийн өмнө өмнө

Өрнөдөд сандрал, Дорнодод найдвар, Шэньжэнээс томоохон ахиц дэвшил гарна гэж хүлээж байна

15 цагийн өмнө өмнө

У.Хүрэлсүх: Эх орныхоо эрх ашгаас урвасан хэнтэй ч Монгол төр тохиролцох ёсгүй

15 цагийн өмнө өмнө

Б.Пүрэвдагва: Иргэдтэйгээ уулзаж, 2027 оны төсөвт тусгах санал хүсэлтийг нь нээлттэй сонсож байна

15 цагийн өмнө өмнө

С.Бямбацогт: Парламентад суудалтай намуудын дарга нарыг оролцуулсан ойлголцол, зөвшилцлийн Зөвлөлийг байгуулж ажиллана

15 цагийн өмнө өмнө

Есөн улаан мэнгэтэй шар нохой өдөр

15 цагийн өмнө өмнө

Ялимгүй цас орно, өдөртөө 4-6 хэм хүйтэн байна

1 өдрийн өмнө өмнө

Монгол Улсын Ерөнхийлөгчийг үүрэгт ажлаас нь чөлөөлөв

1 өдрийн өмнө өмнө

М.Нарантуяа-Нара: Энэ танхимд Ерөнхийлөгч орж ирэхээр яагаад бүгд "гөлөг" болчихдог юм бэ

1 өдрийн өмнө өмнө

У.Хүрэлсүх: Эх орныхоо эрх ашгаас урвасан хэнтэй ч монгол төр тохиролцох ёсгүй

1 өдрийн өмнө өмнө

Битүүмжлэгдсэн автомашиныг зарж, 375 сая төгрөг залилжээ

1 өдрийн өмнө өмнө

Токиогийн “Их дуулга”-д оролцох Монголын жүдочид тодорлоо

1 өдрийн өмнө өмнө

Хүүхэд залуусын хөгжлийг дэмжигч "Ачит Ихт" компани

1 өдрийн өмнө өмнө

Говь-Алтай аймагт 3.7 магнитудын хүчтэй газар хөдөлжээ

1 өдрийн өмнө өмнө

Согтуугаар тээврийн хэрэгсэл жолоодсон 62 зөрчил бүртгэгдлээ

1 өдрийн өмнө өмнө

Дүүжин замын тээврээр аюулгүй зорчих зааврыг танилцуулж байна

1 өдрийн өмнө өмнө

Дөрвөн чиглэлд шөнийн автобус иргэдэд үйлчилж байна

1 өдрийн өмнө өмнө

Төрийн өмчит компанийн тоог 85 болгон бууруулахаар тусгажээ

1 өдрийн өмнө өмнө

Ц.Идэрбат: Тариалангийн үйлдвэрлэл эрхлэгчдэд олгох хөнгөлөлттэй зээлийн хүртээмжийг нэмэгдүүлнэ

1 өдрийн өмнө өмнө

“Евро-3” болон түүнээс дээш стандартын АИ-92 автобензиний үнийг 1,000 хүртэл төгрөгөөр бууруулна

1 өдрийн өмнө өмнө

Хууль бус хөрөнгө хураан авах тухай хуулийн төслийг УИХ-д өргөн барина

1 өдрийн өмнө өмнө

Н.Учрал: Төрийн тэргүүний эхлүүлсэн жишгийн дагуу бүгд шалгуулах ёстой

1 өдрийн өмнө өмнө

Хуулийн төсөл: Хаврын морин уралдааныг зөвшөөрнө, зөвшөөрөхгүй

1 өдрийн өмнө өмнө

Ерөнхийлөгчийн албан тушаалаасаа чөлөөлөгдөх хүсэлтийг өнөөдөр шийдвэрлэнэ

1 өдрийн өмнө өмнө

Үс засуулбал эрч хүч ихэснэ

1 өдрийн өмнө өмнө

Цас орохгүй, өдөртөө 3-5 хэм хүйтэн байна

2 өдрийн өмнө өмнө

Б.Бямбасүрэн: Бэлтгэл хийж байгаад тамирчин болсон

2 өдрийн өмнө өмнө

Засгийн газрын ээлжит хуралдаан болж байна

2 өдрийн өмнө өмнө

Ерөнхийлөгчийн албан тушаалаасаа чөлөөлөгдөх хүсэлтийг өнөөдөр хэлэлцэнэ

САНАЛ БОЛГОХ
2026-11-14 өмнө

C.Бямбацогт: Ард түмнийхээ амьжиргаа орлогыг хамгаалсан, аж ахуйн нэгжүүдээ дэмжсэн төсвийг баталлаа

2026-11-14 өмнө

Г.Хосбаяр: Эдгээр 10 аймагт утааны асуудал маш хүнд байгаа

2026-11-14 өмнө

“Сугалаагүй цэцэрлэг” бодлогын дүнд хүүхдийн хамран сургалт 96 хувьд хүрчээ

2026-11-14 өмнө

Л.Мөнхбаясгалан: Алт, зэс, нүүрс дуусдаг юм, ус ч дуусна

2026-11-14 өмнө

Төрийн албаны гүйцэтгэлийн удирдлагын цахим системд 444 байгууллагын 23,482 албан хаагч бүртгэгджээ

2026-11-14 өмнө

Ялимгүй цас орно, өдөртөө 2-4 хэм хүйтэн байна

2026-11-14 өмнө

Үс засуулбал эд, мал арвижна

2026-11-14 өмнө

Туул гол дагуу Нисэх, Сонсголон орчимд 14.5 га талбайд олон жил хуримтлагдсан хог хаягдлыг цэвэрлэлээ

2026-11-14 өмнө

Эгийн голын усан цахилгаан станц төслийг байгаль орчинд сөрөг нөлөөгүй хэрэгжүүлэх боломжтой гэсэн урьдчилсан дүгнэлт гарчээ

2026-11-17 өмнө

2026.11.16: Улстөрчдийн хэн, юу хэлэв

2026-11-16 өмнө

Н.Учрал: Нөөцийн мах бэлтгэн нийлүүлэх тогтолцоог үндсээр нь шинэчилж байна

2026-11-16 өмнө

Ус амьдралыг тэтгэдэг бол Мод усыг хамгаалдаг

2026-11-16 өмнө

Өмгөөлөгчид цагдан хорих хугацааг нэг сараар тогтмол сунгадаг практикийг шүүмжиллээ

2026-11-17 өмнө

Ерөнхий сайд Н.Учрал 2027 оны улсын төсвийн онцлох шийдвэрүүдийг танилцууллаа

2026-11-17 өмнө

Цас цэвэрлэгээнд 1400 орчим ажилтан, албан хаагч ажиллаж, 350 гаруй тонн давс, бодис цацаад байна

2026-11-16 өмнө

Согтуугаар тээврийн хэрэгсэл жолоодсон 51 зөрчил бүртгэгдлээ

2026-11-17 өмнө

Нийслэлийн 7000 өрхийг дулаалж, цахилгаан халаалтад шилжүүлнэ

2026-11-17 өмнө

Нийслэлийн хэмжээнд “Шар дарцаг” аян эхэллээ

2026-11-16 өмнө

6,2 тэрбум төгрөгийн өмч хөрөнгийг авран хамгаалж ажиллалаа

2026-11-17 өмнө

Төсвийн хуулийн онцлох заалтууд

2026-11-16 өмнө

Ахуйн хэрэглээний жижиг газны баллон тэсэрч, иргэн гэмтжээ

2 өдрийн өмнө өмнө

“Оюу толгойн ашгаас иргэн бүрд 857,000 төгрөгийг хувь дансанд нь шилжүүлж өгөх асуудлаар хуулийн төсөл санаачлан хэлэлцүүлэх” тухай ажлын хэсгийг байгууллаа

2026-11-16 өмнө

Дөрвөн ногоон мэнгэтэй хөх морь өдөр

2 өдрийн өмнө өмнө

“Онцгой хотхон”-ы 512 айлын орон сууцны барилга угсралтын ажлыг шуурхайлахыг үүрэг болголоо

2026-11-16 өмнө

Цас орно, өдөртөө 5-7 хэм хүйтэн байна

2026-11-17 өмнө

"Ачит Ихт" компани үйлдвэрийн орчинд экологийн тэнцвэрийг хадгалагч тарвага нутагшууллаа

2026-11-17 өмнө

“Тавантолгой түлш” ХХК 51.2 мянган тонн түлшний нөөц бүрдүүллээ

2026-11-17 өмнө

Согтуугаар тээврийн хэрэгсэл жолоодсон 44 зөрчил бүртгэгдлээ

2026-11-17 өмнө

Ачаалал ихтэй 10 чиглэлд автобусны хүртээмжийг нэмэгдүүллээ

2 өдрийн өмнө өмнө

Э.Батшугар: Вакцинаар сэргийлж болох өвчнийг бууруулахад Засгийн газраас анхаарч ажиллана

Бидний тухай Редакцийн бодлого Сурталчилгаа байршуулах Холбоо барих Дээшээ буцах


Веб сайтад агуулагдсан мэдээлэл зохиогчийн эрхийн хуулиар хамгаалагдсан тул зөвшөөрөлгүй хуулбарлах хориотой.

Copyright © MMINFO.MN All Rights Reserved. Powered by HUREEMEDIA.